Τραμπ και Σι σε κρίσιμη σύνοδο στο Πεκίνο – Στο επίκεντρο εμπόριο και γεωπολιτική

Η άφιξη του Ντόναλντ Τραμπ στο Πεκίνο σηματοδοτεί μια από τις πιο κρίσιμες διπλωματικές στιγμές των τελευταίων ετών στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Κίνας.

Η πρώτη επίσκεψη Αμερικανού προέδρου στην κινεζική πρωτεύουσα μετά από σχεδόν μία δεκαετία πραγματοποιείται σε ένα περιβάλλον έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων, οικονομικής αβεβαιότητας και εύθραυστων ισορροπιών μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του πλανήτη.

Ο Τραμπ προσγειώθηκε την Τετάρτη στο Πεκίνο συνοδευόμενος από μια ισχυρή επιχειρηματική αποστολή, στην οποία ξεχωρίζουν προσωπικότητες όπως ο Ίλον Μασκ και ο επικεφαλής της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ. Η παρουσία κορυφαίων CEOs δίπλα στον Αμερικανό πρόεδρο αποτυπώνει με σαφήνεια τον βασικό στόχο της επίσκεψης,  την επανεκκίνηση των εμπορικών σχέσεων και την άρση των εμποδίων που εξακολουθούν να περιορίζουν την πρόσβαση αμερικανικών κολοσσών στην κινεζική αγορά.

Η μάχη για την τεχνολογία και τις αγορές

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συμμετοχή της Nvidia, η οποία επιδιώκει να εξασφαλίσει άδειες για την εξαγωγή προηγμένων τσιπ τεχνητής νοημοσύνης H200 στην Κίνα. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Τραμπ κάλεσε προσωπικά τον Χουάνγκ να συμμετάσχει στην αποστολή την τελευταία στιγμή, με τον ισχυρό άνδρα της Nvidia να επιβιβάζεται στο Air Force One κατά τη διάρκεια στάσης ανεφοδιασμού στην Αλάσκα. Η κίνηση αυτή θεωρείται ενδεικτική της βαρύτητας που αποδίδει η Ουάσινγκτον στην τεχνολογική και εμπορική διάσταση των συνομιλιών.

Λίγο πριν από την έναρξη των επαφών με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ, ο Τραμπ έστειλε το πολιτικό του μήνυμα μέσω του Truth Social, δηλώνοντας ότι θα ζητήσει από τον Σι να «ανοίξει» περισσότερο την κινεζική οικονομία προς τις αμερικανικές επιχειρήσεις. Ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε μάλιστα αυτό το αίτημα ως την «πρώτη προτεραιότητά» του, επιχειρώντας να εμφανιστεί ως ο ηγέτης που μπορεί να αποσπάσει ουσιαστικές παραχωρήσεις από το Πεκίνο.

Από την κινεζική πλευρά, οι τόνοι εμφανίζονται πιο προσεκτικοί αλλά συναινετικοί. Το Πεκίνο επιδιώκει να διατηρήσει ανοικτούς τους διαύλους επικοινωνίας με την Ουάσινγκτον, σε μια περίοδο κατά την οποία η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με επιβράδυνση, ενώ οι γεωπολιτικές εντάσεις κλιμακώνονται. Ο εκπρόσωπος του κινεζικού Υπουργείου Εξωτερικών, Γκουό Τζιακούν, υπογράμμισε ότι η Κίνα παραμένει πρόθυμη να «επεκτείνει τη συνεργασία και να διαχειριστεί τις διαφορές», επιδιώκοντας να προβάλει εικόνα σταθερότητας απέναντι στη διεθνή αβεβαιότητα.

Γεωπολιτική σκακιέρα και εύθραυστες ισορροπίες

Στο τραπέζι των συνομιλιών βρίσκονται, ωστόσο, πολύ περισσότερα από το εμπόριο. Η Ταϊβάν, οι αμερικανικές πωλήσεις όπλων, οι περιορισμοί στις εξαγωγές τεχνολογίας και ο πόλεμος στο Ιράν συνθέτουν ένα εκρηκτικό γεωπολιτικό σκηνικό. Ο Τραμπ αναμένεται να πιέσει τον Σι να χρησιμοποιήσει την επιρροή του προς την Τεχεράνη για μια πιθανή συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αν και ο ίδιος εμφανίστηκε επιφυλακτικός ως προς το κατά πόσο θα χρειαστεί τελικά τη μεσολάβηση της Κίνας.

Στο οικονομικό επίπεδο, οι δύο πλευρές φαίνεται να κινούνται προς μια νέα μορφή «ελεγχόμενου εμπορίου», η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση δασμών για προϊόντα αξίας περίπου 30 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Πρόκειται για μια σημαντική μεταβολή στη στρατηγική της Ουάσινγκτον. Σε αντίθεση με το παρελθόν, η κυβέρνηση Τραμπ δεν δείχνει πλέον να επιδιώκει τη ριζική αλλαγή του κρατικά κατευθυνόμενου κινεζικού οικονομικού μοντέλου. Αντίθετα, επικεντρώνεται σε πιο ρεαλιστικούς και μετρήσιμους στόχους, διατηρώντας παράλληλα αυστηρούς περιορισμούς στις τεχνολογίες που θεωρούνται κρίσιμες για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ.

Το διήμερο πρόγραμμα της επίσκεψης περιλαμβάνει υψηλού συμβολισμού τελετές στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού, επίσκεψη στον Ναό του Ουρανού και επίσημο κρατικό δείπνο. Πίσω όμως από τη διπλωματική λαμπρότητα, η πραγματική πρόκληση παραμένει η ίδια: αν οι δύο υπερδυνάμεις μπορούν να οικοδομήσουν μια λειτουργική σχέση συνεργασίας σε έναν κόσμο που αλλάζει ραγδαία και γίνεται ολοένα πιο ασταθής.

Με πληροφορίες από εφημερίδα Το Βήμα