Νετανιάχου: Ο μυστικός δίαυλος με τη Χαμάς το 2014 που αιφνιδίασε τις ισραηλινές υπηρεσίες

Μια άγνωστη μέχρι σήμερα πτυχή των σχέσεων του Μπενιαμίν Νετανιάχου με τη Χαμάς έρχεται στο προσκήνιο, καθώς σύμφωνα με δημοσιεύματα ο Ισραηλινός πρωθυπουργός είχε ενεργοποιήσει το 2014 έναν παράλληλο και μυστικό δίαυλο επικοινωνίας με την παλαιστινιακή οργάνωση, χωρίς να έχει ενημερωθεί η ηγεσία των υπηρεσιών ασφαλείας της χώρας.

Οι επαφές φέρεται να πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της ισραηλινής στρατιωτικής επιχείρησης «Protective Edge» στη Γάζα, με ενδιάμεσο τον Ισραηλινό επιχειρηματία Σλόμι Φόγκελ, ο οποίος διατηρούσε στενές σχέσεις με τον Νετανιάχου. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που επικαλείται η Jerusalem Post, ο Φόγκελ ταξίδεψε στη Γάζα και επικοινώνησε απευθείας με τον Ράζι Χαμέντ, τότε υψηλόβαθμο στέλεχος της κυβέρνησης της Χαμάς.

Το ιδιαίτερο στοιχείο της υπόθεσης είναι ότι οι συγκεκριμένες συνομιλίες δεν φαίνεται να εντάσσονταν στους επίσημους διαύλους που χρησιμοποιούσε εκείνη την περίοδο το Ισραήλ. Οι διαπραγματεύσεις για την επίτευξη εκεχειρίας διεξάγονταν στο Κάιρο, με την Αίγυπτο να λειτουργεί ως βασικός διαμεσολαβητής ανάμεσα στις δύο πλευρές.

Την ίδια στιγμή, όμως, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, βρισκόταν σε λειτουργία ένας δεύτερος δίαυλος, ο οποίος δεν ήταν γνωστός στην ηγεσία του ισραηλινού αμυντικού και ασφαλιστικού μηχανισμού.

Οι δύο παράλληλοι δρόμοι προς την εκεχειρία

Η επιχείρηση «Protective Edge» είχε ξεκινήσει το καλοκαίρι του 2014 και είχε οδηγήσει σε μια νέα μεγάλη σύγκρουση στη Γάζα. Ενώ οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονταν, το Ισραήλ αναζητούσε τρόπο να επιτευχθεί κατάπαυση του πυρός.

Στο πλαίσιο αυτό είχε αποσταλεί στο Κάιρο ισραηλινή αντιπροσωπεία ασφαλείας, στην οποία συμμετείχαν ανώτατοι αξιωματούχοι και στελέχη των υπηρεσιών ασφαλείας. Οι συνομιλίες πραγματοποιούνταν μέσω Αιγύπτιων διαμεσολαβητών με εκπροσώπους της Χαμάς και άλλων παλαιστινιακών οργανώσεων.

Η διαδικασία, ωστόσο, δεν απέδιδε τα αναμενόμενα αποτελέσματα και οι επαφές φέρεται να είχαν οδηγηθεί σε αδιέξοδο. Σε αυτό το περιβάλλον, σύμφωνα με τις νέες πληροφορίες, ο Νετανιάχου επέλεξε να χρησιμοποιήσει έναν διαφορετικό δρόμο επικοινωνίας.

Ο Σλόμι Φόγκελ φέρεται να ανέλαβε να μεταφέρει μηνύματα στον Ράζι Χαμέντ, με τις συνομιλίες να πραγματοποιούνται τηλεφωνικά και να συνεχίζονται για αρκετές εβδομάδες. Οι πληροφορίες αποδίδουν διαφορετικούς ρόλους στους τρεις βασικούς κρίκους του συγκεκριμένου διαύλου: ο Νετανιάχου φέρεται να καθόριζε τη γενική κατεύθυνση, ο τότε επικεφαλής του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας Γιόσι Κοέν να διαμόρφωνε τα μηνύματα και ο Φόγκελ να είχε αναλάβει την επικοινωνία.

Η έκπληξη των υπηρεσιών ασφαλείας

Η ύπαρξη του παράλληλου διαύλου έγινε γνωστή στην ισραηλινή πλευρά, προκαλώντας, σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, έντονη αντίδραση στους αξιωματούχους ασφαλείας.

Το ζήτημα που προέκυψε δεν αφορούσε μόνο το γεγονός ότι υπήρχαν επαφές με τη Χαμάς. Οι επαφές αυτές πραγματοποιούνταν την ίδια στιγμή που επίσημοι εκπρόσωποι του ισραηλινού μηχανισμού ασφαλείας διαπραγματεύονταν στο Κάιρο, χωρίς να γνωρίζουν ότι ο πρωθυπουργός φέρεται να είχε ενεργοποιήσει έναν διαφορετικό δίαυλο.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, όταν οι αξιωματούχοι αντιλήφθηκαν τι συνέβαινε, ζήτησαν εξηγήσεις από τον Νετανιάχου. Ο πρωθυπουργός φέρεται αρχικά να αρνήθηκε οποιαδήποτε προσωπική εμπλοκή και να τους παρέπεμψε στον Φόγκελ, ζητώντας να του μεταφέρουν την εντολή να σταματήσει τις επαφές.

Όταν όμως ο επιχειρηματίας κλήθηκε να εξηγήσει τον ρόλο του, φέρεται να προέκυψε ότι οι συνομιλίες γίνονταν με την έγκριση του ίδιου του πρωθυπουργού. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι, παρά τις αρχικές πιέσεις για διακοπή των επαφών, ο Φόγκελ συνέχισε να επικοινωνεί με τη Χαμέντ, έχοντας σύμφωνα με τις ίδιες πηγές εξουσιοδότηση από τον Νετανιάχου.

Ποιος ήταν ο Ράζι Χαμέντ

Στην άλλη πλευρά του συγκεκριμένου διαύλου βρισκόταν ο Ράζι Χαμέντ, ο οποίος εκείνη την περίοδο κατείχε κυβερνητική θέση στη Γάζα υπό τη διοίκηση της Χαμάς. Είχε επίσης διατελέσει υφυπουργός Εξωτερικών και είχε λειτουργήσει ως σύμβουλος υψηλόβαθμων στελεχών της οργάνωσης.

Οι συνομιλίες του με τον Φόγκελ αφορούσαν, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, την προσπάθεια επίτευξης εκεχειρίας. Ο Φόγκελ φέρεται να λειτουργούσε ως ανεπίσημος απεσταλμένος του Νετανιάχου, μεταφέροντας μηνύματα και θέσεις που είχαν προηγουμένως διαμορφωθεί από την ισραηλινή πλευρά.

Η αποκάλυψη της συγκεκριμένης διαδικασίας έχει ιδιαίτερη σημασία και για έναν ακόμη λόγο: δείχνει ότι οι ανεπίσημοι δίαυλοι με τη Χαμάς δεν αποτελούν αποκλειστικά μεταγενέστερο φαινόμενο, αλλά υπήρχαν ήδη κατά τη διάρκεια μιας από τις σημαντικότερες συγκρούσεις Ισραήλ και Χαμάς της προηγούμενης δεκαετίας.

Ένα πρώιμο σημάδι της σχέσης Νετανιάχου με τον μηχανισμό ασφαλείας

Ιδιαίτερα αιχμηρή είναι η περιγραφή που αποδίδεται από ισραηλινά μέσα σε αξιωματούχο ασφαλείας, ο οποίος φέρεται να χαρακτήρισε την υπόθεση καθοριστική για την κατανόηση της σχέσης του Νετανιάχου με τις υπηρεσίες ασφαλείας.

Ο ίδιος φέρεται να υποστήριξε ότι η σημασία της υπόθεσης βρίσκεται στο γεγονός πως ο πρωθυπουργός είχε ορίσει την ηγεσία των υπηρεσιών, είχε στείλει την επίσημη αντιπροσωπεία στο Κάιρο και, παράλληλα, διαπραγματευόταν με τη Χαμάς μέσω ενός διαύλου που εκείνη δεν γνώριζε.

Οι αποκαλύψεις επαναφέρουν έτσι στο επίκεντρο τον τρόπο με τον οποίο ο Νετανιάχου επέλεγε να χειρίζεται τις επαφές με τη Χαμάς, αλλά και τη σχέση του με τον ισραηλινό μηχανισμό ασφαλείας. Παράλληλα, προσθέτουν μια ακόμη διάσταση στη μακρά ιστορία των έμμεσων και ανεπίσημων επαφών ανάμεσα στις δύο πλευρές, οι οποίες κατά καιρούς συνυπήρχαν με τις επίσημες διπλωματικές προσπάθειες.

Η υπόθεση του 2014 αποκτά σήμερα νέο βάρος, καθώς φωτίζει μια περίοδο κατά την οποία η ισραηλινή κυβέρνηση επιχειρούσε ταυτόχρονα μέσω επίσημων και ανεπίσημων διαύλων να βρει δρόμο προς μια εκεχειρία στη Γάζα.