Η «μητέρα των μαχών» στις ΗΠΑ: Στις κάλπες οι Αμερικανοί για τον έλεγχο του Κογκρέσου – Το στοίχημα για τον Τραμπ

Στην πιο κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση από την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο στρέφονται σήμερα τα βλέμματα στις ΗΠΑ, καθώς εκατομμύρια Αμερικανοί προσέρχονται στις κάλπες για τις ενδιάμεσες εκλογές, σε μια αναμέτρηση που μπορεί να αλλάξει ριζικά τις πολιτικές ισορροπίες στην Ουάσιγκτον.

Η «μητέρα των μαχών» για τον έλεγχο του Κογκρέσου βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με τους Δημοκρατικούς να εμφανίζονται ενισχυμένοι στις τελευταίες δημοσκοπήσεις και να διεκδικούν την ανάκτηση της πλειοψηφίας στη Βουλή των Αντιπροσώπων, ενώ παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο να πετύχουν μια αντίστοιχη ανατροπή και στη Γερουσία.

Οι κάλπες στην ανατολική ακτή άνοιξαν στις 06:00 το πρωί τοπική ώρα (13:00 ώρα Ελλάδας), σηματοδοτώντας την έναρξη μιας εκλογικής διαδικασίας με ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ, καθώς το αποτέλεσμα θα καθορίσει τα περιθώρια άσκησης πολιτικής του για το υπόλοιπο της προεδρικής του θητείας.

Στο τραπέζι 470 έδρες – Το μεγάλο στοίχημα του Κογκρέσου

Στις σημερινές εκλογές αναδεικνύονται και τα 435 μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων, καθώς και 35 από τους συνολικά 100 γερουσιαστές. Η προεδρία δεν βρίσκεται υπό αμφισβήτηση, ωστόσο η απώλεια της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας ακόμη και σε ένα από τα δύο σώματα μπορεί να μετατρέψει την υπόλοιπη θητεία του Τραμπ σε μια ιδιαίτερα δύσκολη πολιτική διαδρομή.

Οι Δημοκρατικοί εμφανίζονται να έχουν το προβάδισμα για την ανάκτηση της Βουλής των Αντιπροσώπων. Η μάχη της Γερουσίας, ωστόσο, είναι σαφώς πιο περίπλοκη. Οι Ρεπουμπλικάνοι ξεκινούν από την πλειοψηφία των 53 έναντι 47 εδρών, με τους Δημοκρατικούς να χρειάζονται την εξασφάλιση τεσσάρων επιπλέον εδρών ώστε να φτάσουν τις 51.

Το υψηλό κόστος ζωής και η δυσαρέσκεια για την οικονομική κατάσταση, σε συνδυασμό με τον πόλεμο στο Ιράν, αποτελούν δύο από τους σημαντικότερους παράγοντες που διαμορφώνουν το εκλογικό κλίμα και ενδέχεται να επηρεάσουν την τελική ετυμηγορία των ψηφοφόρων.

Άρωμα…Ελλάδας στη μάχη της κάλπης

Ιδιαίτερο ελληνικό ενδιαφέρον αποκτούν οι ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ, καθώς αρκετοί Ελληνοαμερικανοί διεκδικούν την εκλογή ή την επανεκλογή τους σε ομοσπονδιακά και πολιτειακά αξιώματα.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η υποψηφιότητα του Δημοκρατικού Κρις Πάπας για τη Γερουσία στο Νιου Χάμσαϊρ, όπου αντιμετωπίζει τον Ρεπουμπλικανό πρώην γερουσιαστή Τζον Ε. Σουνούνου, σε μια αναμέτρηση με ιδιαίτερη σημασία για τον συσχετισμό δυνάμεων στο Κογκρέσο. Δισέγγονος Ελλήνων μεταναστών και με ενεργό κοινοβουλευτική δράση υπέρ των ελληνικών και κυπριακών θέσεων, ο Πάπας αποτελεί μία από τις πιο χαρακτηριστικές παρουσίες της ομογένειας στην εκλογική μάχη.

Παράλληλα, έξι εν ενεργεία Ελληνοαμερικανοί βουλευτές διεκδικούν νέα θητεία στη Βουλή των Αντιπροσώπων, μεταξύ των οποίων οι Ρεπουμπλικάνοι Γκας Μπιλιράκης, Μάικ Χαριδόπουλος, Τζίμι Πατρόνης και Νικόλ Μαλλιωτάκη, καθώς και οι Δημοκρατικές Ντίνα Τάιτους και Μάγκι Γκούντλαντερ.

Η ομογενειακή παρουσία επεκτείνεται και σε πολιτειακό επίπεδο, με υποψηφιότητες όπως της Ελένης Κουναλάκη στην Καλιφόρνια, του Άλεξι Γιαννούλια στο Ιλινόις και του Σταύρου Άντονι στη Νεβάδα, αλλά και σε πολιτειακά νομοθετικά σώματα σε Νέα Υόρκη, Ρόουντ Άιλαντ και Ντέλαγουερ.

Πέρα από την εκλογική τους επιτυχία, η παρουσία των Ελληνοαμερικανών αποκτά ξεχωριστή σημασία για την Αθήνα και τη Λευκωσία, καθώς αρκετοί από τους υποψηφίους έχουν αναλάβει πρωτοβουλίες στην Ουάσιγκτον για τα ελληνοτουρκικά, την Κύπρο και την αποτροπή της επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35 όσο διατηρεί στο οπλοστάσιό της τους ρωσικούς S-400.

Περισσότεροι από 52 εκατομμύρια έχουν ήδη ψηφίσει

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα δεδομένα της πρόωρης και επιστολικής ψηφοφορίας. Σύμφωνα με το Election Lab του Πανεπιστημίου της Φλόριντα, περισσότεροι από 52 εκατομμύρια Αμερικανοί είχαν ασκήσει ήδη το εκλογικό τους δικαίωμα έως την Κυριακή 1η Νοεμβρίου.

Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν μια αυξημένη κινητοποίηση ψηφοφόρων που ενδέχεται να ευνοήσει τους Δημοκρατικούς. Ανάλυση του Associated Press καταγράφει περισσότερους εγγεγραμμένους Δημοκρατικούς από Ρεπουμπλικάνους μεταξύ όσων συμμετείχαν στην πρόωρη ψηφοφορία στις πολιτείες που δημοσιοποιούν στοιχεία κομματικής εγγραφής.

Στην Τζόρτζια, μάλιστα, οι μητροπολιτικές περιοχές με παραδοσιακή εκλογική κλίση προς τους Δημοκρατικούς εμφανίζουν αυξημένη συμμετοχή σε σχέση με τις ενδιάμεσες εκλογές του 2022. Αντίθετα, σε αρκετές αγροτικές περιοχές που στηρίζουν τους Ρεπουμπλικάνους καταγράφεται υποχώρηση.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η συμμετοχή στο Τέξας, όπου, σύμφωνα με τη Houston Chronicle, περίπου 7,7 εκατομμύρια πολίτες συμμετείχαν στην πρόωρη ψηφοφορία, αριθμός που αντιστοιχεί περίπου στο 40% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων.

Τα δεδομένα αυτά δημιουργούν προσδοκίες στο στρατόπεδο των Δημοκρατικών, χωρίς ωστόσο να προδικάζουν το τελικό αποτέλεσμα, καθώς η πρόωρη συμμετοχή δεν αποκαλύπτει την πραγματική επιλογή των ψηφοφόρων.

Οι έξι πολιτείες που μπορούν να αλλάξουν τον χάρτη της Γερουσίας

Σημαντικά είναι τα ευρήματα της δημοσκοπικής έρευνας των New York Times και του Siena Research Institute, που δημοσιοποιήθηκε την Κυριακή και καταγράφει προβάδισμα Δημοκρατικών υποψηφίων σε αρκετές κρίσιμες πολιτείες.

Στο Τέξας, ο Τζέιμς Ταλαρίκο προηγείται με 50%, έναντι 43% του Κεν Πάξτον, ενώ στο Μέιν ο Τρόι Τζάκσον συγκεντρώνει 51%, με τη Ρεπουμπλικανή Σούζαν Κόλινς να ακολουθεί στο 45%.

Στο Οχάιο, ο Σέροντ Μπράουν εμφανίζεται στο 49%, έναντι 44% του Τζον Χάστεντ, ενώ στο Κάνσας ο Άνταμ Χάμιλτον προηγείται με 49%, έναντι 44% του Ρότζερ Μάρσαλ.

Πιο οριακή είναι η εικόνα στην Αϊόβα, όπου ο Τζος Τούρεκ συγκεντρώνει 48% και η Άσλεϊ Χίνσον 47%, αλλά και στην Αλάσκα, με τη Μέρι Πελτόλα να προηγείται με 48% έναντι 46% του Νταν Σάλιβαν.

Οι συγκεκριμένες αναμετρήσεις αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, καθώς ακόμη και μικρές μεταβολές στην εκλογική συμπεριφορά μπορούν να αποδειχθούν καθοριστικές για τον συνολικό συσχετισμό δυνάμεων στη Γερουσία. Σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για μετρήσεις πρόθεσης ψήφου και όχι για ασφαλείς προβλέψεις του εκλογικού αποτελέσματος.

Πολιτικό ρήγμα στους Δημοκρατικούς στο Μίσιγκαν

Μέσα στο ιδιαίτερα φορτισμένο προεκλογικό κλίμα, ξεχωρίζει και η υπόθεση του Μίσιγκαν, όπου η Δημοκρατική βουλευτής Χέιλι Στίβενς αποφάσισε να στηρίξει τον Ρεπουμπλικάνο Μάικ Ρότζερς απέναντι στον Αμπντούλ Ελ Σαγέντ, από τον οποίο είχε ηττηθεί στις εσωκομματικές εκλογές.

Η απόφασή της, σύμφωνα με το Reuters, προκάλεσε εσωτερικές αντιδράσεις και ανέδειξε τις αντιθέσεις στο εσωτερικό των Δημοκρατικών, σε μια πολιτεία που θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για τη διεκδίκηση της Γερουσίας.

Ο Τραμπ μιλά ακόμη και για προληπτικές χάρες

Την ίδια στιγμή, αίσθηση προκαλούν οι δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ σε συνέντευξη που δημοσιοποιήθηκε τη Δευτέρα στο podcast «Pod Force One» της Μιράντα Ντιβάιν.

Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι θα ήταν διατεθειμένος να απονείμει προληπτικά χάρη σε συνεργάτες και πολιτικούς συμμάχους του, εφόσον αυτό κρινόταν απαραίτητο για την προστασία τους από ενδεχόμενες διώξεις.

«Θα το έκανα αν χρειαζόταν. Βεβαίως», ανέφερε χαρακτηριστικά, απαντώντας σε σχετική ερώτηση για το ενδεχόμενο οι Δημοκρατικοί να ανακτήσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου.

Η δήλωση αποκτά ιδιαίτερη πολιτική σημασία, καθώς μια ενδεχόμενη αλλαγή των κοινοβουλευτικών συσχετισμών θα μπορούσε να ενισχύσει τις δυνατότητες των Δημοκρατικών να ελέγξουν τις κινήσεις της κυβέρνησης και να προχωρήσουν σε κοινοβουλευτικές έρευνες.

Τι αλλάζει εάν επικρατήσουν οι Δημοκρατικοί

Η ανάκτηση της Βουλής των Αντιπροσώπων θα έδινε στους Δημοκρατικούς τον έλεγχο των κοινοβουλευτικών επιτροπών, αλλά και τη δυνατότητα να καθορίζουν την ατζέντα του νομοθετικού σώματος, ενισχύοντας παράλληλα τον έλεγχο της προεδρικής διοίκησης.

Εάν καταφέρουν να επικρατήσουν και στη Γερουσία, οι πολιτικές ισορροπίες θα αλλάξουν ακόμη περισσότερο, καθώς θα αποκτήσουν τη δυνατότητα να μπλοκάρουν την έγκριση προεδρικών διορισμών.

Ο Τραμπ, βέβαια, θα διατηρήσει τις εκτελεστικές αρμοδιότητες του προέδρου και το δικαίωμα άσκησης βέτο. Ωστόσο, η απώλεια του ελέγχου του Κογκρέσου θα περιόριζε αισθητά την ευχέρειά του να προωθήσει τη νομοθετική του ατζέντα.

Η ώρα της κρίσης – Πότε κλείνουν οι κάλπες

Η εκλογική βραδιά αναμένεται να είναι μακρά, καθώς οι κάλπες κλείνουν σε διαφορετικές ώρες ανάλογα με την πολιτεία και τις τοπικές ζώνες ώρας.

Τα πρώτα εκλογικά τμήματα στην Ιντιάνα και στο Κεντάκι κλείνουν στη 01:00 ώρα Ελλάδας, ενώ στις 02:00 ακολουθεί η Τζόρτζια. Στις 02:30 ολοκληρώνεται η ψηφοφορία στη Βόρεια Καρολίνα και στο Οχάιο.

Στις 03:00 κλείνουν οι κάλπες στην Πενσιλβάνια, στο Μέιν και στο μεγαλύτερο μέρος του Μίσιγκαν και του Τέξας. Στις 04:00 ακολουθούν η Νέα Υόρκη, η Αϊόβα, το Ουισκόνσιν και η Αριζόνα, ενώ στις 05:00 ολοκληρώνεται η ψηφοφορία στη Νεβάδα.

Η Καλιφόρνια θα ψηφίζει μέχρι τις 06:00 το πρωί της Τετάρτης, ώρα Ελλάδας, με τη διαδικασία να ολοκληρώνεται στις 20:00 τοπική ώρα.

Η κύρια ροή των αποτελεσμάτων αναμένεται κατά τη διάρκεια της νύχτας προς την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου. Ωστόσο, η πρώτη εικόνα δεν θα είναι απαραίτητα και η οριστική, καθώς η καταμέτρηση, οι απαραίτητοι έλεγχοι και η επίσημη πιστοποίηση αποτελούν διακριτά στάδια.