Τεχνητή νοημοσύνη στην εργασία: Νέοι κανόνες για τη χρήση της – Σε διαβούλευση νομοσχέδιο

Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, το οποίο επιχειρεί να βάλει κανόνες στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας και να ενισχύσει την προστασία των εργαζομένων σε ψηφιακές πλατφόρμες.

Κεντρική πρόβλεψη είναι η θέσπιση ανθρώπινης εποπτείας στις αποφάσεις που λαμβάνονται με τη χρήση αλγορίθμων, ιδιαίτερα όταν αυτές επηρεάζουν την εργασιακή κατάσταση ενός εργαζομένου. Παράλληλα, προβλέπονται μέτρα για τη διαφάνεια των διαδικασιών, την προστασία των προσωπικών δεδομένων και τη διασφάλιση των εργασιακών και ασφαλιστικών δικαιωμάτων.

Όπως δήλωσε η υπουργός Εργασίας, Νίκη Κεραμέως, η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί χρήσιμο εργαλείο, ωστόσο η αξιοποίησή της στην αγορά εργασίας πρέπει να συνοδεύεται από διαφάνεια και δικλίδες ασφαλείας. Όπως ανέφερε, το νομοσχέδιο προβλέπει, μεταξύ άλλων, ανθρώπινη εποπτεία της αλγοριθμικής διαχείρισης στις πλατφόρμες.

Τι αλλάζει στη χρήση αλγορίθμων στην εργασία

Ο πρώτος βασικός άξονας του νομοσχεδίου αφορά τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης και αλγορίθμων στη διαχείριση της εργασίας. Για πρώτη φορά θεσπίζεται συγκεκριμένο πλαίσιο κανόνων, με στόχο οι εργαζόμενοι να γνωρίζουν με μεγαλύτερη σαφήνεια πώς και με ποια κριτήρια λαμβάνονται αποφάσεις που τους αφορούν.

Οι νέες ρυθμίσεις προβλέπουν ενισχυμένη ενημέρωση των απασχολουμένων, ιδίως όταν οι αποφάσεις επηρεάζουν ουσιαστικά την εργασιακή τους κατάσταση. Ταυτόχρονα, εισάγεται η υποχρέωση ανθρώπινης εποπτείας, ώστε σημαντικές αποφάσεις να μην εξαρτώνται αποκλειστικά από αυτοματοποιημένα συστήματα. Στο πλαίσιο αυτό περιλαμβάνονται και προβλέψεις για την προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Νέοι κανόνες για τους εργαζόμενους σε ψηφιακές πλατφόρμες

Ο δεύτερος άξονας επικεντρώνεται στους όρους απασχόλησης μέσω ψηφιακών πλατφορμών. Βασικός στόχος είναι να αποσαφηνίζεται το εργασιακό καθεστώς όσων παρέχουν υπηρεσίες μέσω αυτών, ώστε να εφαρμόζεται σωστά η εργατική και ασφαλιστική νομοθεσία και να έχουν ουσιαστική πρόσβαση στα δικαιώματά τους.

Παράλληλα, το νομοσχέδιο προβλέπει:

• Μεγαλύτερη διαφάνεια στον τρόπο παροχής υπηρεσιών μέσω ψηφιακών πλατφορμών.
• Ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών και αποτελεσματικότερη εφαρμογή της νομοθεσίας.
• Διευκόλυνση της πρόσβασης των εργαζομένων στη δικαιοσύνη και ενίσχυση της δικαστικής προστασίας τους.
• Βελτίωση της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των αρμόδιων αρχών.

Οι παρεμβάσεις αποσκοπούν στη δημιουργία ενός ενιαίου πλαισίου για την εργασία στις ψηφιακές πλατφόρμες, με έμφαση στην προστασία των εργαζομένων, τη διαφάνεια και τη δίκαιη μεταχείριση.

Οι επιπλέον ασφαλιστικές και γονικές ρυθμίσεις

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει και άλλες παρεμβάσεις κοινωνικού και ασφαλιστικού χαρακτήρα. Μεταξύ αυτών είναι η διεύρυνση της ασφαλιστικής κάλυψης για παιδιά που βρίσκονται κοντά στην ενηλικίωση, μέσα από τρεις νέες προβλέψεις. Στόχος είναι να περιοριστούν τα κενά ασφαλιστικής προστασίας, κυρίως κατά τη μετάβαση από την εκπαίδευση στην εργασία.

Επιπλέον, προβλέπεται ευκολότερη πρόσβαση στη γονική άδεια και την άδεια φροντιστή, ενώ εισάγεται συμπληρωματική παροχή κυοφορίας και λοχείας από τη ΔΥΠΑ για ασφαλισμένες μητέρες στον ΕΔΟΕΑΠ.

Μέχρι τις 19 Νοεμβρίου η διαβούλευση

Το νομοσχέδιο, με τίτλο «Κανόνες στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας – Προστασία εργαζομένων στις πλατφόρμες», ενσωματώνει επίσης την ευρωπαϊκή Οδηγία 2024/2831 και περιλαμβάνει συνταξιοδοτικές και άλλες διατάξεις.

Η δημόσια διαβούλευση θα ολοκληρωθεί στις 19 Νοεμβρίου 2026. Οι πολίτες και οι φορείς μπορούν να καταθέσουν τις παρατηρήσεις και τις προτάσεις τους μέσω της πλατφόρμας opengov.gr, οι οποίες θα ληφθούν υπόψη πριν από την οριστικοποίηση του νομοσχεδίου.