Fraport, Ryanair και η σιωπή της πόλης

Η σύγκρουση Fraport–Ryanair εκθέτει αδυναμίες και παθητικότητα. Εκθέτει το έλλειμμα διεκδίκησης της Θεσσαλονίκης.

Fraport, Ryanair και η σιωπή της πόλης
ΣΩΤΗΡΗΣ ΤΡΥΨΑΝΗΣ/EUROKINISSI

Η σοβαρότητα της εν εξελίξει διαμάχης μεταξύ Fraport και Ryanair έχει επηρεάσει ολάκερη την κοινωνία της Θεσσαλονίκης. Οι περισσότεροι επικεφαλής παραγωγικών ήδη φορέων τοποθετήθηκαν ξεκάθαρα, και το ίδιο ισχύει για δημάρχους του πολεοδομικού συγκροτήματος. Η γενικευμένη αντίδραση είναι εύλογη: δεν θίγεται μόνο ο τουρισμός, αλλά πλείστες ακόμη δραστηριότητες. Αναμένονται δυσκολίες για εξωστρεφείς επιχειρήσεις, φοιτητές, ερευνητές, απλούς ταξιδιώτες, επενδυτές στο real estate, που πιθανότατα θα δουν αύξηση στα ναύλα τους, λόγω μειωμένου ανταγωνισμού.

Η απόφαση της Ryanair να δώσει εξηγήσεις σε συνέντευξη Τύπου στην Αθήνα έχει επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το κλίμα. Η κίνηση εκλήφθηκε -δικαίως- ως ένδειξη υποτίμησης του τοπικού συστήματος εξουσίας. Οι Ιρλανδοί ήρθαν να μας θυμίσουν πόσο ανήμπορη να υπερασπιστεί τα ίδια τα συμφέροντά της είναι σήμερα η πόλη.

Ωστόσο, αν και το ζήτημα από την Τετάρτη αποτελεί πρώτη είδηση στα τοπικά ΜΜΕ και συζητείται παντού μεταξύ των κατοίκων, παρατηρείται απροσδόκητη σιωπή εκ μέρους ορισμένων παραγόντων του τοπικού βίου.

Εντυπωσιάζει η σιωπή του φορέα των ξενοδοχείων, όπως και εκείνη της ΤΕΔ, δηλαδή της ένωσης που -τυπικά τουλάχιστον- εκπροσωπεί όλους τους δήμους της ΠΚΜ· της ένωσης που εκπροσωπεί όσους δήμους πρόκειται να θιγούν από τυχόν υποβάθμιση του αεροδρομίου Μακεδονία. Ακόμη όμως περισσότερο, εντυπωσιάζει η σιωπή των τοπικών βουλευτών, ανεξαρτήτως παράταξης.

Η οριστική παραχώρηση του Μακεδονία υπήρξε διακομματική. Ξεκίνησε διαδικαστικά επί κυβέρνησης Σαμαρά-Βενιζέλου και ολοκληρώθηκε επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ. Επομένως, οι τρεις μεγαλύτερες πολιτικές δυνάμεις της χώρας (το κόμμα Τσίπρα συμπεριλαμβανομένου) δεν μπορούν να ισχυρίζονται ότι αγνοούσαν τους όρους, βάσει των οποίων ο παραχωρησιούχος σήμερα εκμεταλλεύεται το συγκεκριμένο αεροδρόμιο. Οι όροι αυτοί είναι σημαντικοί, διότι έμμεσα οδήγησαν σε εξάρτηση του αεροδρομίου από τις διαθέσεις low cost εταιρειών και άνοιξαν τον δρόμο για εκβιασμούς.

Ενδεχομένως εκεί οφείλεται και η σιωπή των βουλευτών: στην ανησυχία τους για το πώς θα αντιμετωπιστούν αν διαμαρτυρηθούν για μία κατάσταση για την οποία μπορούν να θεωρηθούν συνυπεύθυνοι, δεδομένου ότι η σύμβαση παραχώρησης κυρώθηκε από τη Βουλή.

Το Μακεδονία (σε πακέτο με άλλα 13 αεροδρόμια) παραχωρήθηκε σε στιγμή δύσκολη για τη χώρα, ίσως στη χειρότερη φάση της μνημονιακής περιόδου. Θα επαναλάβουμε λοιπόν ότι οι συνθήκες έχουν πια αλλάξει, άρα η Ελλάδα οφείλει να είναι σαφώς λιγότερο υποχωρητική.

Οι πολίτες είναι βέβαιοι ότι μέσα στη σύμβαση παραχώρησης υπάρχουν προβλέψεις οι οποίες διαφυλάσσουν το συμφέρον του Δημοσίου, άρα της ελληνικής κοινωνίας. Οι βουλευτές, από κοινού με τους επικεφαλής των παραγωγικών και επιστημονικών φορέων και τις δημοτικές αρχές, οφείλουν να αναζητήσουν σχετικές προβλέψεις ώστε να διεκδικήσουν την άμεση εφαρμογή τους.

Οι πολίτες της Κεντρικής Μακεδονίας θέλουν να αφήσουν πίσω τους το παρελθόν και να στραφούν προς το μέλλον. Το ίδιο καλούνται να πράξουν και όλα τα τοπικά συστήματα: να στρέψουν την προσοχή τους προς το μέλλον, αναζητώντας απαντήσεις για την αναπτυξιακή στασιμότητα και προτείνοντας χειροπιαστές λύσεις. Ο δυναμισμός και οι ξεκάθαρες θέσεις αποτελούν πλέον τα βασικά κριτήρια προτίμησης των πολιτών. Όχι οι εύηχες αοριστολογίες και οι κούφιοι συναισθηματισμοί.