Ο ΚΟΚ προβλέπει πρόστιμο 350 ευρώ για μια κίνηση που πολλοί οδηγοί αγνοούν
Ποιες οδηγίες πρέπει να ακολουθούν οι οδηγοί και τι ισχύει για την κατανάλωση καυσίμου και τη φθορά του κινητήρα
Κάτι που δεν γνωρίζουν πολλοί Έλληνες οδηγοί είναι ότι ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας προβλέπει πρόστιμο 350 ευρώ σε συγκεκριμένες περιπτώσεις κατά τις οποίες δεν σβήνουμε τον κινητήρα. Η σχετική διάταξη αφορά την παρατεταμένη ακινητοποίηση σε σήραγγες με ειδική σήμανση και δεν εφαρμόζεται γενικά σε κάθε περίπτωση ρελαντί.
Το άρθρο 33, παράγραφος 8ββ, του ν. 5209/2025 προβλέπει ότι σε αυτές τις περιπτώσεις πρέπει να σβήνουμε τον κινητήρα. Η διάταξη ισχύει από τις 13 Σεπτεμβρίου 2025. Η συγκεκριμένη παράβαση εντάσσεται στην κατηγορία Ε3-Β, με τις κυρώσεις που προβλέπει το άρθρο 108. Επομένως, το πρόστιμο δεν αφορά γενικά το ρελαντί έξω από ένα κατάστημα ή σε ένα φανάρι. Χρειάζεται, επίσης, προσοχή στις πινακίδες κυκλοφορίας, καθώς η συγκεκριμένη παράβαση δεν συνεπάγεται αυτομάτως αφαίρεση των στοιχείων κυκλοφορίας. Το άρθρο 108 παραπέμπει ρητά στις εξαιρέσεις του άρθρου 106, στις οποίες δεν περιλαμβάνεται η συγκεκριμένη περίπτωση.
Τι κάνουμε όταν σταματήσει η κυκλοφορία στη σήραγγα
Ο νόμος χρησιμοποιεί τον όρο «παρατεταμένη ακινητοποίηση», χωρίς να καθορίζει συγκεκριμένο αριθμό λεπτών. Η Ολυμπία Οδός, ωστόσο, παρέχει μια σαφή πρακτική οδηγία: σβήνουμε τον κινητήρα όταν η στάση διαρκεί περισσότερο από ένα λεπτό. Πρόκειται για σύσταση ασφαλείας του αυτοκινητοδρόμου και όχι για χρονικό όριο που προβλέπεται ρητά στη συγκεκριμένη διάταξη του ΚΟΚ.
Σε περίπτωση μποτιλιαρίσματος μέσα στη σήραγγα, ανάβουμε τα αλάρμ και διατηρούμε απόσταση από το προπορευόμενο όχημα. Σύμφωνα με τις οδηγίες της Ολυμπίας Οδού, όταν τα αυτοκίνητα έχουν ακινητοποιηθεί, η απόσταση πρέπει να είναι τουλάχιστον πέντε μέτρα. Παράλληλα, παρακολουθούμε τις φωτεινές πινακίδες και ακολουθούμε τις εντολές του κέντρου ελέγχου. Δεν επιχειρούμε αναστροφή ή οπισθοπορεία για να απομακρυνθούμε από την ουρά των οχημάτων. Πριν από την είσοδο στη σήραγγα, ανάβουμε τα φώτα διασταύρωσης, ακόμη κι αν υπάρχει φωτισμός.
Εάν το όχημα παρουσιάσει βλάβη, προσπαθούμε να το μετακινήσουμε σε εσοχή έκτακτης ανάγκης ή όσο το δυνατόν πιο δεξιά, ανάλογα με τις συνθήκες. Στη συνέχεια, ανάβουμε τα αλάρμ, σβήνουμε τον κινητήρα και ζητάμε βοήθεια. Τα τηλέφωνα SOS που υπάρχουν στη σήραγγα επιτρέπουν στο κέντρο διαχείρισης να εντοπίσει με ακρίβεια το περιστατικό.
Κατανάλωση καυσίμου και φθορά ακόμη και χωρίς μετακίνηση
Πέρα από το πρόστιμο, το άσκοπο ρελαντί οδηγεί σε κατανάλωση καυσίμου και παραγωγή ρύπων, χωρίς το αυτοκίνητο να διανύει κάποια απόσταση. Η ποσότητα καυσίμου που καταναλώνεται εξαρτάται από τον κινητήρα, τις εξωτερικές συνθήκες, αλλά και τη χρήση του κλιματισμού ή άλλων συστημάτων. Ο ισχυρισμός ότι κάθε επανεκκίνηση του κινητήρα καταναλώνει περισσότερο καύσιμο από την παραμονή στο ρελαντί δεν ισχύει ως γενικός κανόνας. Το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας αναφέρει ότι ακόμη και περίπου δέκα δευτερόλεπτα ρελαντί μπορεί να οδηγήσουν σε μεγαλύτερη κατανάλωση καυσίμου σε σύγκριση με μια επανεκκίνηση.
Αυτό αποτελεί στοιχείο που αφορά την εξοικονόμηση καυσίμου και όχι οδηγία να σβήνουμε χειροκίνητα τον κινητήρα σε κάθε σύντομη διακοπή της κυκλοφορίας. Η σχετική αμερικανική σύσταση εξαιρεί ρητά την αναμονή μέσα στην κίνηση. Τα εργοστασιακά συστήματα start-stop διαχειρίζονται αυτόματα τις σύντομες στάσεις, ανάλογα με τη λειτουργία κάθε μοντέλου. Στα πετρελαιοκίνητα αυτοκίνητα χρειάζεται, επίσης, προσοχή στο φίλτρο μικροσωματιδίων, γνωστό ως DPF. Το φίλτρο χρειάζεται περιοδική αναγέννηση, δηλαδή μια διαδικασία καθαρισμού από την αιθάλη που συσσωρεύεται στο εσωτερικό του. Η Ford, για παράδειγμα, συνιστά την αποφυγή παρατεταμένου ρελαντί, ώστε να διευκολύνεται η αναγέννηση σε συγκεκριμένα πετρελαιοκίνητα μοντέλα της. Αντίστοιχα, η παρατεταμένη λειτουργία του κινητήρα στο ρελαντί μπορεί να επηρεάσει και το λιπαντικό. Η Ford συνδέει αυτή τη χρήση, σε συνδυασμό με τις σύντομες διαδρομές, με πιθανή αραίωση του λαδιού και αύξηση της στάθμης του. Για τον λόγο αυτό, οι ιδιοκτήτες πρέπει να ακολουθούν το πρόγραμμα συντήρησης και τις σχετικές ενδείξεις του αυτοκινήτου τους.
Οι επιπτώσεις εξαρτώνται από τον τύπο του κινητήρα, τη θερμοκρασία και τον συνολικό τρόπο χρήσης του οχήματος. Τα πέντε ή δέκα λεπτά ρελαντί δεν αποτελούν ένα ενιαίο χρονικό όριο πρόκλησης βλάβης για όλα τα αυτοκίνητα. Αντίστοιχα, δεν δικαιολογούν μια γενική πρόβλεψη ότι θα προκληθεί ζημιά στον καταλύτη ή στο DPF. Για τους οδηγούς που περνούν πολλές ώρες σε αναμονή, τα λίγα χιλιόμετρα που καταγράφονται στο κοντέρ δεν αποτυπώνουν ολόκληρη την καταπόνηση του οχήματος. Ο κινητήρας εξακολουθεί να λειτουργεί ακόμη κι όταν το αυτοκίνητο παραμένει ακίνητο. Η ενημέρωση του συνεργείου σχετικά με αυτόν τον τρόπο χρήσης βοηθά στην εφαρμογή του κατάλληλου προγράμματος συντήρησης.