Ο ρόλος της Τεχνητής Νοημοσύνης στις φορολογικές και οικονομικές διευθύνσεις
Η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει φορολογικές και οικονομικές διευθύνσεις, ενισχύοντας ανθεκτικότητα, αποδοτικότητα και στρατηγική αξία εν μέσω προκλήσεων
theopinion
Οι επικεφαλής οικονομικών και φορολογικών διευθύνσεων στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε λύσεις Generative AI (GenAI) και Agentic AI, με στόχο να «θωρακίσουν» και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα των λειτουργικών και επιχειρησιακών τους μοντέλων, όπως καταδεικνύει η πρόσφατη έρευνα της EY Tax and Finance Operations (TFO) Survey.
Σύμφωνα με την έρευνα, οι διευθύνσεις αυτές καλούνται να ανταποκριθούν σε ένα πρωτοφανές μίγμα προκλήσεων: από γεωπολιτικές αναταράξεις και μεταβαλλόμενες εμπορικές και φορολογικές πολιτικές, έως τις ολοένα πιο έντονες ελλείψεις σε εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό.
Η έρευνα, που βασίστηκε σε δείγμα 1.600 CFOs και ανώτατων στελεχών σε 30 χώρες και 22 τομείς, καταγράφει μια ουσιαστική αλλαγή νοοτροπίας στον τρόπο με τον οποίο οι φορολογικές και οικονομικές διευθύνσεις προσαρμόζονται σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο επιχειρησιακό περιβάλλον. Σε ένα αστάθες και συχνά απρόβλεπτο τοπίο, 8 στους 10 συμμετέχοντες (81%) δηλώνουν ότι έχουν ήδη προχωρήσει ή σχεδιάζουν σημαντικές παρεμβάσεις στις επιχειρησιακές τους δομές και λειτουργίες μέσα στην επόμενη διετία, συμπεριλαμβανομένων των εφοδιαστικών αλυσίδων. Το ποσοστό αυτό σημειώνει αύξηση κατά 20% σε σχέση με πέρυσι, υπογραμμίζοντας την έκταση του μετασχηματισμού που βρίσκεται σε εξέλιξη.
Μία από τις πιο σημαντικές νομοθετικές εξελίξεις για τις επιχειρήσεις είναι η εφαρμογή του πλαισίου Pillar Two (BEPS 2.0) του ΟΟΣΑ, που αφορά τον παγκόσμιο ελάχιστο φορολογικό συντελεστή. Το 81% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι θα επηρεαστεί περισσότερο από αυτή την αλλαγή σε σχέση με δασμούς, εθνικές φορολογικές μεταρρυθμίσεις ή ηλεκτρονική τιμολόγηση, ενώ το 85% προβλέπει αύξηση των συνολικών φορολογικών υποχρεώσεων. Παρ’ όλα αυτά, μόλις το 21% δηλώνουν πλήρως προετοιμασμένοι για τη συμμόρφωση και τις απαιτήσεις αναφοράς.
Η αξιοποίηση των δεδομένων, του GenAI και της τεχνολογίας βρίσκεται στην κορυφή των στρατηγικών προτεραιοτήτων των επικεφαλής φορολογικών διευθύνσεων (86%), με στόχο την ενίσχυση της καινοτομίας, τη δημιουργία ουσιαστικών insights, την προγνωστική ανάλυση και την αυτοματοποίηση των διαδικασιών reporting. Οι ηγέτες του χώρου εμφανίζονται βέβαιοι ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αυξήσει την αποτελεσματικότητα των φορολογικών και οικονομικών λειτουργιών κατά 30% μέσα στα επόμενα δύο χρόνια, απελευθερώνοντας έως και 23% του προϋπολογισμού για στρατηγικές, υψηλής αξίας δραστηριότητες, σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ.
Ωστόσο, η απουσία συνεκτικού πλάνου για δεδομένα, AI και τεχνολογία παραμένει σημαντικό εμπόδιο για το 44% των οργανισμών, ενώ πάνω από τους μισούς (51%) βρίσκονται ακόμη σε πρώιμο στάδιο ωριμότητας στη διαχείριση δεδομένων, περιορίζοντας την πλήρη αξιοποίηση των λύσεων AI.
Η συνεργασία με εξειδικευμένους εξωτερικούς παρόχους AI θεωρείται καθοριστική, με το 78% των συμμετεχόντων να εκτιμούν ότι θα αποφέρει σημαντικά οφέλη στις φορολογικές λειτουργίες μέσα στα επόμενα δύο χρόνια. Παράλληλα, το GenAI και το Agentic AI αναδιαμορφώνουν τη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού στον κλάδο, ο οποίος ήδη δέχεται πιέσεις: 61% των ερωτηθέντων εκτιμούν ότι η συνταξιοδότηση έμπειρων επαγγελματιών θα επηρεάσει σημαντικά τις λειτουργίες τους, ενώ 66% επισημαίνουν τη δυσκολία κάλυψης των αναγκών σε ταλέντο λόγω μειωμένης εισόδου νέων επαγγελματιών. Σήμερα, τα στελέχη αφιερώνουν κατά μέσο όρο το 53% του χρόνου τους σε επαναλαμβανόμενες εργασίες, ενώ θα ήθελαν να μειώσουν το ποσοστό αυτό στο 21%, υπερδιπλασιάζοντας παράλληλα τον χρόνο σε καθήκοντα υψηλής στρατηγικής αξίας.
Η ένταξη της AI στο επίκεντρο του μετασχηματισμού του ανθρώπινου δυναμικού είναι κρίσιμη για τη δημιουργία ευέλικτων, ανθεκτικών και κατάλληλα προετοιμασμένων ομάδων. Σε αυτό το πλαίσιο, το 73% δίνει προτεραιότητα στην πρόσληψη data scientists και ειδικών στη φορολογική τεχνολογία, το 89% επενδύει στην αναβάθμιση δεξιοτήτων του προσωπικού, ενώ το 83% ενισχύει τη συνεργασία με εξωτερικούς παρόχους για την πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων του AI.
Σχολιάζοντας τα ευρήματα, ο Σπύρος Καμινάρης, Εταίρος και Επικεφαλής Φορολογικών Υπηρεσιών της EY Ελλάδος, τόνισε:«Το ερώτημα για τις φορολογικές και οικονομικές διευθύνσεις δεν είναι πλέον αν θα χρησιμοποιήσουν AI, αλλά αν διαθέτουν τις βάσεις για να το κάνουν σωστά. Σε ένα περιβάλλον όπου οι φορολογικές αρχές πραγματοποιούν συνεχείς, σχεδόν real-time, ελέγχους, τα αποσπασματικά εργαλεία απλώς μεταθέτουν το πρόβλημα. Η ουσιαστική διαφορά προκύπτει από την ποιότητα των δεδομένων και την ικανότητα των ομάδων να τα αξιοποιούν με κριτική σκέψη, συνέπεια και σαφή κατανόηση του φορολογικού κινδύνου. Οι οργανισμοί που επενδύουν σήμερα σε καθαρές δομές δεδομένων, στοχευμένες εφαρμογές AI και εξειδικευμένο ταλέντο, κερδίζουν όχι μόνο αποδοτικότητα, αλλά και μεγαλύτερο έλεγχο, προβλεψιμότητα και χρόνο για ουσιαστικές αποφάσεις».