Στην πρώτη γραμμή της προσφοράς: Οι Έλληνες Διασώστες και η μάχη για το Σέιχ Σου

Στην καρδιά της δράσης, εκεί όπου κάθε δευτερόλεπτο μπορεί να καθορίσει τα πάντα, βρίσκονται οι Έλληνες διασώστες. Άνθρωποι της διπλανής πόρτας που δίνουν καθημερινά τον καλύτερό τους εαυτό, αντιμετωπίζοντας φωτιές, σεισμούς, πλημμύρες και κάθε λογής φυσική καταστροφή με ψυχραιμία, τόλμη και πάνω από όλα ανθρωπιά.

Ο πρόεδρος των «Ελλήνων Διασωστών», Χαράλαμπος Ασλανίδης, μίλησε στο TheOpinion για τον εθελοντισμό, τις στιγμές που σημάδεψαν την πορεία της ομάδας και τη συνεχή μάχη για την προστασία του Σέιχ Σου, του πολύτιμου δάσους της Θεσσαλονίκης.

20 χρόνια δράσης και διεθνείς αποστολές

Η ομάδα μετρά σχεδόν δύο δεκαετίες αδιάλειπτης παρουσίας σε επιχειρήσεις διάσωσης και ανθρωπιστικής βοήθειας, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό. Από την Ιταλία το 2009, όπου βρέθηκαν μετά τον μεγάλο σεισμό, μέχρι την Αλβανία το 2019 και την Τουρκία το 2023, η εμπειρία τους έχει αναγνωριστεί διεθνώς.

«Έχουμε μάθει ότι τίποτα δεν γίνεται χωρίς γνώση, εκπαίδευση και σωστό εξοπλισμό. Δεν είμαστε επαγγελματίες, έχουμε τις δουλειές μας, αλλά εκπαιδευόμαστε συνεχώς. Στις αποστολές χρειάζεται και σωματική και ψυχική αντοχή», υπογραμμίζει ο κ. Ασλανίδης.

Η ομάδα διαθέτει ακόμη και δύο ψυχολόγους, οι οποίοι προετοιμάζουν τα μέλη για την ψυχολογική πίεση που συνοδεύει τις αποστολές. «Πριν πάμε στην Τουρκία, είπαμε ότι δεν πρέπει να συμμετάσχει κανείς που έχει χάσει πρόσφατα δικό του άνθρωπο. Οι εικόνες εκεί είναι σκληρές, μπορεί να “ξυπνήσουν” τραύματα», σημειώνει.

Θεσσαλονίκη, η γενέτειρα του εθελοντισμού

Η Θεσσαλονίκη θεωρείται η πρωτοπόρος πόλη του εθελοντισμού στην Ελλάδα. Ο θεσμός ουσιαστικά γεννήθηκε μετά τον σεισμό του 1978, όταν πολίτες και νέοι της εποχής ένωσαν δυνάμεις για να σώσουν εγκλωβισμένους.

«Μετά τον σεισμό, όταν είδαμε ανθρώπους απροστάτευτους, γεννήθηκε η ανάγκη να υπάρχουν ομάδες πολιτών που μπορούν να δράσουν. Τότε δεν υπήρχε τίποτα, ούτε γνώση, ούτε εμπειρία, από εκεί ξεκίνησαν όλα», θυμάται ο κ. Ασλανίδης.

Σήμερα, περισσότερες από 60 εθελοντικές ομάδες δραστηριοποιούνται στη Θεσσαλονίκη, περισσότερες απ’ ό,τι σε ολόκληρη την Πελοπόννησο ή την Κρήτη. «Η κοινωνία των πολιτών μπορεί να καλύψει τα κενά εκεί όπου το κράτος δεν φτάνει. Αυτό είναι το σημαντικό», τονίζει.

Σήμερα, οι «Έλληνες Διασώστες» αριθμούν περίπου 100 μέλη, εκ των οποίων τα 50 είναι επιχειρησιακά, πάντα έτοιμα να συνδράμουν όπου υπάρχει ανάγκη. Παρά τις δυσκολίες, ο εθελοντισμός στην Ελλάδα εξακολουθεί να ανθίζει. «Παρότι υπάρχει κρίση, ο εθελοντισμός ανθίζει. Ίσως να φταίει το ελληνικό φιλότιμο», λέει ο κ. Ασλανίδης χαμογελώντας.

Στο Σέιχ Σου η πρόληψη σώζει ζωές

Το Σέιχ Σου, ο πράσινος πνεύμονας της Θεσσαλονίκης, είναι μια διαρκής πρόκληση για τους εθελοντές, παρά τη συνεχή επαγρύπνηση, το δάσος παραμένει ευάλωτο. «Υπάρχουν πολλοί εθελοντές που κάνουν περιπολίες όταν ο δείκτης επικινδυνότητας είναι υψηλός – 3, 4 ή 5. Από αυτή την άποψη είμαστε καλά οργανωμένοι. Αν όμως ξεσπάσει φωτιά, το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να ειδοποιήσουμε την Πυροσβεστική», εξηγεί ο κ. Ασλανίδης.

«Χρειάζονται εργαλεία – όχι μόνο καλή θέληση»

Παρά την καλή οργάνωση και τη διάθεση των εθελοντών, τα μέσα που διαθέτουν είναι ελάχιστα. Ο κ. Ασλανίδης δεν διστάζει να περιγράψει με ειλικρίνεια την πραγματικότητα: «Πολλοί δήμοι γύρω από το Σέιχ Σου έχουν αυτοκίνητα με δεξαμενές νερού, αλλά δεν τα χρησιμοποιούν για πυρόσβεση. Συχνά δεν βρίσκονται καν στο σημείο όταν υπάρχει συναγερμός. Δεν μπορούν να πληρώσουν προσωπικό για απογευματινές ή για βάρδιες τα Σαββατοκύριακα κι έτσι τα οχήματα μένουν αχρησιμοποίητα. Είναι ένα πρόβλημα που πονάει, αλλά είναι η αλήθεια» και προσθέτει οτι «το ανθρώπινο ενδιαφέρον υπάρχει, αλλά χωρίς τα κατάλληλα εργαλεία, οι καλές προθέσεις μένουν ανεκμετάλλευτες».

Ένα δάσος που ασφυκτιά

Το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στον κίνδυνο φωτιάς. Το Σέιχ Σου δοκιμάζεται καθημερινά. «Το Σέιχ Σου είναι γεμάτο σκουπίδια. Ο κόσμος πηγαίνει και πετάει τα απορρίμματα του. Οι εθελοντές μας κουβαλούν πάντα μαζί τους σακούλες για να τα μαζεύουν. Αν ήταν η αυλή του σπιτιού μας, δεν θα την αφήναμε έτσι», υπογραμμίζει ο κ. Ασλανίδης.

Το δάσος χρειάζεται φροντίδα και σεβασμό, όχι μόνο κατά τη διάρκεια μιας κρίσης, αλλά κάθε μέρα. Το μήνυμα του προέδρου των «Ελλήνων Διασωστών» είναι ξεκάθαρο. «Η πολιτεία δεν μπορεί να τα προλάβει όλα. Σε ακραίες συνθήκες, χρειάζεται η κοινωνία να σταθεί όρθια. Ο καθένας μας πρέπει να κάνει αυτό που μπορεί, με τις γνώσεις και τις δυνατότητές του. Αν δεν υπάρχει συντονισμός, όμως, όλα είναι μάταια».