Έτσι θα μεταμορφωθεί το Επταπύργιο – Στο ΚΑΣ η προμελέτη της ανάπλασης (ΦΩΤΟ)
Στόχος η ολοκλήρωσή του έργου μέσα στο 2028
Παγκάκια με θέα στο Επταπύργιο, σημεία με πόσιμο νερό, φυτεύσεις και περισσότερος χώρος για τους πεζούς. Αυτή είναι η εικόνα που σχεδιάζεται για την περιοχή του Επταπυργίου, με δρόμους ήπιας κυκλοφορίας και παρεμβάσεις που θα περιορίσουν την άναρχη στάθμευση.
Η προμελέτη -εκπονήθηκε στο πλαίσιο δωρεάς προς τον δήμο από τους αρχιτέκτονες μηχανικούς Εμμανουήλ Νικηφόρο, Λεωνίδα Τσομπόλη, Αλεξάνδρα Τζόλου και Δήμητρα Δόλλα- για την ανάπλαση του άμεσα περιβάλλοντος χώρου του Επταπυργίου έχει ολοκληρωθεί και το επόμενο βήμα είναι η αποστολή της στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (ΚΑΣ) για έγκριση.
Η πλατεία μπροστά από το μνημείο αναμένεται να αποκτήσει περισσότερο χώρο για στάση, ξεκούραση και περίπατο, όπως αποτυπώνεται και στις παρακάτω φωτορεαλιστικές απεικονίσεις, ενώ θα βελτιωθεί και η πρόσβαση προς και από το Επταπύργιο.
«Το Επταπύργιο είναι ένα από τα μνημεία με τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα. Ο τρόπος που φτάνουμε και αποχωρούμε από το Επταπύργιο δεν αξίζει ούτε στο Επταπύργιο, ούτε στη Θεσσαλονίκη. Δεν υπάρχουν δρόμοι, υποδομές είναι μια κατάσταση που δεν έπρεπε να υπάρχει», αναφέρει στο TheOpinion ο Αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων και Βιώσιμης Κινητικότητας, Πρόδρομος Νικηφορίδης.
Στόχος του δήμου Θεσσαλονίκης είναι μετά την έγκριση, να προχωρήσει η ένταξη του έργου στο Πράσινο Ταμείο, με τη χρηματοδότηση να ανέρχεται σε περισσότερα από δύο εκατομμύρια ευρώ. «Τρέχει πρόγραμμα και έχουμε μια θετική ανταπόκριση από το Πράσινο Ταμείο. Εφόσον προχωρήσει και ολοκληρωθεί η μελέτη, θα χρηματοδοτηθεί από το Πράσινο Ταμείο με δύο και κάτι εκατομμύρια ευρώ. Με αυτό το ποσό θα μπορέσουμε μέσα στο 2028 να το υλοποιήσουμε», τονίζει ο κ. Νικηφορίδης.

Γιατί χρειάστηκε νέα μελέτη
Η περιοχή είχε απασχολήσει και στο παρελθόν, με έναν αρχιτεκτονικό διαγωνισμό για την ανάπλαση του ευρύτερου χώρου γύρω από το Επταπύργιο, που είχε προκηρύξει το 2012 το υπουργείο Πολιτισμού. Ο τότε σχεδιασμός αφορούσε μεγαλύτερη έκταση και περιλάμβανε και αρχαιολογικούς χώρους. Ο δήμος Θεσσαλονίκης, σύμφωνα με τον αρμόδιο αντιδήμαρχο, εξέτασε αν μπορούσε να αξιοποιήσει την παλιά μελέτη. Ωστόσο, τα έτη που παρήλθαν και τα νέα δεδομένα οδήγησαν στην επιλογή μιας νέας μελέτης, που περιορίζεται στον άμεσα περιβάλλοντα χώρο του Επταπυργίου.
Πως θα αλλάξει το Επταπύργιο
Ο σχεδιασμός προβλέπει ήπιες παρεμβάσεις, με νέες διαμορφώσεις για τους πεζούς, βελτίωση του φωτισμού, φυτεύσεις, αστικό εξοπλισμό και παρεμβάσεις που θα ενισχύουν την προσβασιμότητα. Παράλληλα, θα εξεταστεί η καλύτερη οργάνωση της κίνησης πεζών και οχημάτων, ώστε η περιοχή να μπορεί να υποστηρίξει την επισκεψιμότητα του μνημείου χωρίς να επιβαρύνεται ο χαρακτήρας της.
«Θα γίνει πεζοδρόμηση, θα υπάρχουν δαπεδοστρώσεις, φωτιστικά στοιχεία και παγκάκια. Θεωρώ ότι είναι κάτι πολύ σημαντικό. Η Εφορεία Αρχαιοτήτων ανταποκρίθηκε πολύ θετικά, γιατί ουσιαστικά διαμορφώνουμε τον εξωτερικό τους χώρο», αναφέρει ο κ. Νικιφορίδης.

Δρόμοι ήπιας κυκλοφορίας
Κεντρική πρόταση της μελέτης αποτελεί η μετατροπή των οδών Παπαρέσκα, Μακρυγιάννη και Τζαχείλα σε δρόμους ήπιας κυκλοφορίας, με ενιαίο πλάτος οδοστρώματος 3,50 μέτρων. Η επιλογή αυτή συνδέεται τόσο με τον περιορισμένο αριθμό οχημάτων που κινούνται στις συγκεκριμένες οδούς όσο και με τον ιδιαίτερο χαρακτήρα της περιοχής, η οποία αποτελεί βασική πρόσβαση προς το ιστορικό μνημείο.
Παράλληλα, προβλέπεται η κατάργηση της άτυπης στάθμευσης κατά μήκος των δρόμων, ώστε να απελευθερωθεί χώρος για τη διαπλάτυνση των πεζοδρομίων και τη δημιουργία συνθηκών ασφαλούς και απρόσκοπτης κίνησης για όλους τους χρήστες.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ενοποίηση των δημόσιων χώρων γύρω από την είσοδο του Επταπυργίου, ώστε η πλατεία να λειτουργεί ως ένας ενιαίος χώρος υποδοχής και μετάβασης προς το μνημείο.
- Για τον λόγο αυτό, προβλέπεται η διαμόρφωση του οδοστρώματος της οδού Μακρυγιάννη στο ίδιο επίπεδο με το βόρειο πεζοδρόμιο, ενισχύοντας τη συνέχεια του χώρου, μειώνοντας φυσικά την ταχύτητα των οχημάτων και δίνοντας προτεραιότητα στους πεζούς.
- Στα υπόλοιπα τμήματα της ανάπλασης, το οδόστρωμα θα παραμείνει σε χαμηλότερη στάθμη από τα πεζοδρόμια, ώστε να διατηρείται ο σαφής διαχωρισμός μεταξύ των ζωνών κίνησης και να εξασφαλίζεται η ασφαλής λειτουργία του οδικού δικτύου.

Στην οδό Μακρυγιάννη οι θέσεις στάθμευσης
Τι προβλέπεται:
Η στάθμευση οργανώνεται αποκλειστικά στην οδό Μακρυγιάννη, όπου συγκεντρώνονται όλες οι προβλεπόμενες θέσεις, με στόχο να περιοριστεί η παρουσία σταθμευμένων οχημάτων στον άμεσο περιβάλλοντα χώρο του μνημείου.
Συγκεκριμένα, προβλέπεται μία θέση στάθμευσης ΑμεΑ, μία θέση ολιγόλεπτης στάσης οχήματος, με δυνατότητα εξυπηρέτησης μικρού επιβατηγού τύπου mini van, πέντε θέσεις στάθμευσης δικύκλων, καθώς και ποδηλατοστάσιο πέντε θέσεων.
Κατά μήκος των οδών, τα περιορισμένα γεωμετρικά χαρακτηριστικά του δημόσιου χώρου δεν επιτρέπουν την ανάπτυξη παρόδιας στάθμευσης, διασφαλίζοντας παράλληλα τον απαραίτητο χώρο για την κίνηση των πεζών. Για τον λόγο αυτό, δεν προβλέπεται στάση ή στάθμευση επί των οδών της περιοχής παρέμβασης.
Παράλληλα, η εξυπηρέτηση των οχημάτων των επισκεπτών του μνημείου συνεχίζει να καλύπτεται από τον διαμορφωμένο χώρο στάθμευσης σε αδόμητη έκταση βόρεια του Επταπυργίου, ο οποίος βρίσκεται εντός των διοικητικών ορίων του δήμου Νεάπολης – Συκεών και εκτός της περιοχής επέμβασης.
Καθιστικό με κρήνη πόσιμο νερού
Στον σχεδιασμό της νέας πλατείας προβλέπονται και ειδικές κατασκευές για τη στάση και την ανάπαυση των επισκεπτών. Μία από αυτές είναι ένα γωνιακό καθιστικό που τοποθετείται στον κύριο χώρο της πλατείας, σε σημείο με άμεση θέα προς το Επταπύργιο. Επίσης, προβλέπεται και ένα ευθύγραμμο καθιστικό μήκους 6 μέτρων, το οποίο θα συνδυάζει τη λειτουργία της ανάπαυσης με την εξυπηρέτηση των επισκεπτών ενώ θα υπάρχει και βρύση πόσιμου νερού για τους επισκέπτες.
Παράλληλα, προβλέπεται ειδικό σημείο συλλογής νερού στη βάση της βρύσης, ώστε να μπορούν να εξυπηρετούνται και τα ζώα συντροφιάς. Στον σχεδιασμό προβλέπεται ακόμη ένα καθιστικό, το οποίο θα ενσωματωθεί στο τοιχίο αντιστήριξης στη νοτιοδυτική πλευρά. Η κατασκευή θα λειτουργεί τόσο ως στοιχείο διαχωρισμού των διαφορετικών χρήσεων της πλατείας όσο και ως σημείο ξεκούρασης για τους επισκέπτες.

Αποφυγή πλημμυρικών φαινομένων
Σύμφωνα με τη μελέτη, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη διαχείριση των βρόχινων νερών, λόγω της έντονης κλίσης του εδάφους στην περιοχή του Επταπυργίου. Για τον λόγο αυτό προβλέπονται ειδικές διαμορφώσεις στο έδαφος, σημεία συλλογής νερού, κανάλια αποστράγγισης και φρεάτια, ώστε τα όμβρια να οδηγούνται με ασφάλεια στα κατάλληλα σημεία. Παράλληλα, οι δρόμοι και οι πεζόδρομοι θα διαμορφωθούν με κατάλληλες κλίσεις, ώστε το νερό να ακολουθεί ελεγχόμενη πορεία.
Παράλληλα, όπως εξηγεί ο κ. Νικηφορίδης, μετά την ολοκλήρωση του έργου μπορούν να γίνουν και νέες παρεμβάσεις, εφόσον προκύψουν ανάγκες. «Όλα τα έργα, έτσι κι αλλιώς, στην πορεία τους μπορεί να χρειαστούν και άλλες παρεμβάσεις. Μπορεί, δηλαδή, όταν ένα έργο ολοκληρωθεί, μετά από κάποιο διάστημα να δεις στην πράξη ότι χρειάζεται και κάτι επιπλέον και να προχωρήσεις σε μια νέα παρέμβαση», σημειώνει.