Ανησυχία για τις συχνές εμφανίσεις αρκούδων σε κατοικημένες περιοχές – Παρέμβαση από τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ

Ανησυχία προκαλούν τα ολοένα και συχνότερα περιστατικά εμφάνισης καφέ αρκούδων σε κατοικημένες περιοχές της Δυτικής Μακεδονίας. Το φαινόμενο, που έχει λάβει πλέον μόνιμα χαρακτηριστικά, επανήλθε στο προσκήνιο μετά τον θάνατο μιας νεαρής αρκούδας από πυροβολισμό στην περιοχή της Καστοριάς.

Ο περιβαλλοντικός οργανισμός ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, με εμπειρία στη μελέτη και προστασία της άγριας πανίδας, παρεμβαίνει στον δημόσιο διάλογο καταθέτοντας δέκα προτάσεις για την ορθολογική διαχείριση της συνύπαρξης ανθρώπου και αρκούδας.

Η ευθύνη της Πολιτείας

Σύμφωνα με τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ, η Πολιτεία διαθέτει ήδη από το 2014 θεσμικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση τέτοιων περιστατικών, το οποίο ενισχύθηκε φέτος με νέο Πρωτόκολλο Μέτρων. Ωστόσο, η εφαρμογή του παραμένει ανεπαρκής, με αποτέλεσμα την ένταση του φαινομένου και την αύξηση των κινδύνων για ανθρώπους και ζώα.

«Υπάρχει ήδη το θεσμικό πλαίσιο που έχει θεσπιστεί από την Πολιτεία, καθώς και η απαραίτητη γνώση και τεχνογνωσία. Για τον λόγο αυτό, η Πολιτεία οφείλει να αναλάβει δράση και να μην αφήνει την κατάσταση στην τύχη ή στις δυνατότητες των οργανώσεων. Αντιθέτως, θα πρέπει να ενισχύσει τα δασαρχεία, τόσο με ανθρώπινο δυναμικό όσο και με την απαραίτητη εκπαίδευση», τονίζει, μιλώντας στο TheOpinion, ο Πάνος Στεφάνου, υπεύθυνος επικοινωνίας του Αρκτούρου.

Τα 10 σημεία παρέμβασης

Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ καταθέτει δέκα προτάσεις για τη διαχείριση της συνύπαρξης με την καφέ αρκούδα.

«Η συνύπαρξη είναι εφικτή, εφόσον εφαρμοστούν τα επιστημονικά τεκμηριωμένα μέτρα που ήδη υπάρχουν», σημειώνει ο Γενικός Διευθυντής και Επιστημονικός Υπεύθυνος του οργανισμού, Δρ. Αλέξανδρος Καραμανλίδης όπου υπογράφει τα δέκα σημεία παρέμβασης για την προστασία των αρκούδων.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η  αύξηση του πληθυσμού της καφέ αρκούδας στην Ελλάδα είναι μια θετική εξέλιξη για τη βιοποικιλότητα, συνοδεύεται όμως από αυξανόμενα περιστατικά προσέγγισης σε κατοικημένες περιοχές. Η διαχείριση αυτών των περιστατικών πρέπει να γίνεται με επιστημονικά κριτήρια και υπευθυνότητα, αποκλειστικά από την Πολιτεία, που φέρει και τον θεσμικό ρόλο προστασίας της άγριας ζωής και της ανθρώπινης ασφάλειας.

• Ανάκαμψη πληθυσμού: Το είδος έχει επιστρέψει, αλλά δεν βρίσκεται σε ικανοποιητικό επίπεδο διατήρησης.
• Εξάπλωση παρουσίας: Οι προσεγγίσεις σε οικισμούς είναι πλέον συστηματικές.
• Σύνθετη αιτιολόγηση: Το φαινόμενο οφείλεται σε βιολογικούς, κλιματικούς και ανθρωπογενείς παράγοντες.
• Επιστημονική διαχείριση: Απαραίτητη η χρήση τεκμηριωμένων μεθόδων λόγω της απρόβλεπτης φύσης του είδους.
• Ανεφάρμοστο νομικό πλαίσιο: Η ΚΥΑ του 2014 και το Πρωτόκολλο του 2024 υπάρχουν αλλά δεν τηρούνται.
• Θεσμική ευθύνη: Η αντιμετώπιση ανήκει στην Πολιτεία, όχι σε ΜΚΟ.
• Διαμορφωμένη συμπεριφορά ζώων: Η έλλειψη δράσης έχει ενισχύσει την εξοικείωση των αρκούδων με τον άνθρωπο.
• Ομάδες Άμεσης Επέμβασης: Ζητείται πλήρης λειτουργία 24/7 με επαρκές προσωπικό και εξοπλισμό.
• Απόρριψη θεωριών περί “υπερπληθυσμού”: Δεν τεκμηριώνονται επιστημονικά.
• Ρόλος του οργανισμού: Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ δρα μόνο συμβουλευτικά, χωρίς κρατική χρηματοδότηση.

Έκκληση για άμεση ενεργοποίηση μηχανισμών

Ο οργανισμός καλεί την Πολιτεία να ενεργοποιήσει άμεσα τις προβλεπόμενες Ομάδες Άμεσης Επέμβασης, να εξασφαλίσει τον συντονισμό των αρμόδιων φορέων και να ενισχύσει την ενημέρωση των πολιτών. Η διαχείριση τέτοιων περιστατικών, σύμφωνα με τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ, δεν μπορεί να γίνεται με όρους εθελοντισμού, πρόχειρων αντιδράσεων ή πανικού. Απαιτείται οργανωμένη, θεσμική και επιστημονική προσέγγιση, με στόχο την αποτροπή νέων περιστατικών και την ασφαλή συνύπαρξη.