Σοκ από τη δήλωση του Ιάπωνα Πρωθυπουργού: «Η οικονομική μας κατάσταση είναι χειρότερη από την Ελλάδα στην κρίση»

Σε τραγική κατάσταση βρίσκεται η οικονομία της Ιαπωνίας, όπως τόνισε ο Πρωθυπουργός της χώρας, προκαλώντας έντονη ανησυχία.

Έντονη ανησυχία προκάλεσε στις διεθνείς αγορές η δήλωση-σοκ του Ιάπωνα Πρωθυπουργού, Shigeru Ishiba, ο οποίος παραδέχθηκε δημόσια ότι η σημερινή οικονομική κατάσταση της Ιαπωνίας είναι «χειρότερη από εκείνη της Ελλάδας κατά την κορύφωση της κρίσης χρέους». Η τοποθέτηση αυτή, πρωτοφανής για τα δεδομένα μίας από τις ισχυρότερες οικονομίες του πλανήτη, επαναφέρει στο προσκήνιο την αβεβαιότητα γύρω από τη βιωσιμότητα του ιαπωνικού δημόσιου χρέους και την κατεύθυνση της μακροοικονομικής πολιτικής της χώρας.

Η σύγκριση με την Ελλάδα του 2010–2012, περίοδος κατά την οποία η χώρα βρέθηκε σε βαθιά ύφεση και αντιμετώπισε τον κίνδυνο εξόδου από την Ευρωζώνη, δεν πέρασε απαρατήρητη. Αντιθέτως, σήμανε «καμπανάκι» για επενδυτές και θεσμούς που ήδη παρακολουθούσαν στενά τις εξελίξεις στην Ασία, καθώς η Ιαπωνία διαθέτει το υψηλότερο ποσοστό δημοσίου χρέους ως προς το ΑΕΠ στον κόσμο – άνω του 260% και ταυτόχρονα αντιμετωπίζει έντονα δημογραφικά και διαρθρωτικά προβλήματα. Η δήλωση του Πρωθυπουργού Ishiba έγινε στο πλαίσιο ερώτησης δημοσιογράφων σχετικά με τις αντοχές του ιαπωνικού προϋπολογισμού και την ικανότητα της κυβέρνησης να στηρίξει τη νομισματική πολιτική της Τράπεζας της Ιαπωνίας, η οποία διατηρεί ακόμη αρνητικά ή μηδενικά επιτόκια. Ο ίδιος δεν έκρυψε την ανησυχία του για το εύρος του ελλείμματος και τη μακροπρόθεσμη επίπτωση στη διεθνή εμπιστοσύνη, ενώ υπογράμμισε την ανάγκη για «πολιτική γενναιότητα» και «ειλικρίνεια απέναντι στους πολίτες και τις αγορές».

Η αντίδραση ήταν άμεση: το γεν υποχώρησε έναντι του δολαρίου και του ευρώ, ενώ οι αποδόσεις στα ιαπωνικά κρατικά ομόλογα κατέγραψαν μεταβλητότητα, με τους επενδυτές να προεξοφλούν πιθανές αλλαγές στην προσέγγιση της δημοσιονομικής πολιτικής ή ακόμη και παρεμβάσεις από την Τράπεζα της Ιαπωνίας.

Παράλληλα, διεθνή μέσα έσπευσαν να σχολιάσουν την ιστορική σύγκριση με την Ελλάδα, η οποία θεωρείται «παράδειγμα προς αποφυγή» σε ό,τι αφορά τη δημοσιονομική κατάρρευση. Η δήλωση Ishiba έρχεται σε μια κρίσιμη περίοδο, καθώς η Ιαπωνία βρίσκεται αντιμέτωπη με επιβράδυνση της ανάπτυξης, αποπληθωριστικές πιέσεις, γήρανση πληθυσμού και αυξανόμενο κόστος κοινωνικών δαπανών. Η δημόσια παραδοχή του μεγέθους του προβλήματος θεωρείται από πολλούς θεσμικούς επενδυτές ως «η αρχή ενός ρεαλιστικού διαλόγου» για το μέλλον της τρίτης μεγαλύτερης οικονομίας του πλανήτη.

Αναλυτές σημειώνουν ότι, παρότι η Ιαπωνία διατηρεί υψηλό βαθμό εσωτερικής χρηματοδότησης του χρέους της και έχει ισχυρούς θεσμούς, η σύγκριση με την ελληνική κρίση θέτει επί τάπητος τη δομική ανάγκη για μακροπρόθεσμες μεταρρυθμίσεις και αποφυγή του εφησυχασμού που συχνά χαρακτηρίζει χώρες με υψηλή πιστοληπτική αξιολόγηση. Το επόμενο διάστημα αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς τυχόν νέες δηλώσεις, μεταβολές στην οικονομική πολιτική ή ακόμα και αξιολογήσεις από διεθνείς οίκους θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τη μελλοντική πορεία της Ιαπωνίας και την αντίδραση των αγορών. Η παραδοχή Ishiba ίσως αποτελέσει σημείο καμπής για μια νέα πιο τολμηρή οικονομική στρατηγική, σε μια εποχή που η διαφάνεια και η αξιοπιστία αποτελούν το πιο ισχυρό νόμισμα στην παγκόσμια σκηνή.