Οι ανατιμήσεις μειώθηκαν 50 φορές μετά τα μέτρα κατά της αισχροκέρδειας
Oι μειώσεις τιμών αυξήθηκαν από 27 σε 1.808
Σημάδια αισθητής υποχώρησης των ανατιμήσεων στις 63 βασικές κατηγορίες προϊόντων που υπάγονται στα μέτρα για την καταπολέμηση της αθέμιτης κερδοφορίας καταγράφουν τα πρώτα στοιχεία που δημοσιοποίησε η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή.
Όπως προκύπτει από την ανάλυση των διαθέσιμων στοιχείων, μετά την έναρξη ισχύος της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου στις 11 Μαρτίου 2026, καταγράφεται εμφανής αλλαγή στις τάσεις της αγοράς και στη διαμόρφωση των τιμών στις κατηγορίες προϊόντων που καλύπτονται από το συγκεκριμένο μέτρο.
Ειδικότερα, οι ανατιμήσεις ανά μήνα μειώθηκαν από 881 κατά μέσο όρο την περίοδο Οκτωβρίου 2025 – Μαρτίου 2026 σε 17,5 την περίοδο Απριλίου – Μαΐου 2026, δηλαδή καταγράφηκαν 50,3 φορές λιγότερες αυξήσεις τιμών μετά την εφαρμογή του μέτρου.
Την ίδια στιγμή, οι υποτιμήσεις ανά μήνα αυξήθηκαν από 27 πριν από την εφαρμογή της ΠΝΠ σε 1.808 μετά την εφαρμογή της, γεγονός που μεταφράζεται σε 67 φορές περισσότερες μειώσεις τιμών.
Κατά την Αρχή, τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι το νομοθετικό πλαίσιο λειτουργεί ως μηχανισμός συμμόρφωσης και αποτροπής υπερβάσεων του επιτρεπόμενου περιθωρίου κέρδους. Όπως αναφέρεται, μετά την εφαρμογή του μέτρου οι επιχειρήσεις στις κατηγορίες προϊόντων που καλύπτονται από την ΠΝΠ εμφανίζονται ιδιαίτερα συγκρατημένες στις αυξήσεις τιμών, ενώ παράλληλα καταγράφεται σημαντική αύξηση των μειώσεων.
Η Αρχή διευκρινίζει ότι η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου δεν αποτελεί μηχανισμό οριζόντιου παγώματος τιμών. Ο έλεγχος διενεργείται ανά επιχείρηση και ανά κωδικό προϊόντος, με βάση τη σύγκριση του μικτού περιθωρίου κέρδους με το αντίστοιχο περιθώριο της περιόδου αναφοράς του 2025. Με τον τρόπο αυτό, κάθε επιχείρηση αξιολογείται βάσει των δικών της ιστορικών στοιχείων και όχι με ένα ενιαίο ποσοστό που εφαρμόζεται στο σύνολο της αγοράς.
Όπως περιγράφεται στην ανακοίνωση, η διαδικασία ελέγχου περιλαμβάνει τον εντοπισμό κατηγοριών και κωδικών προϊόντων με αποκλίσεις, τη συλλογή αναλυτικών στοιχείων από τις επιχειρήσεις, τη σύγκριση των περιόδων αναφοράς και ελέγχου και τον υπολογισμό του μικτού περιθωρίου κέρδους. Κυρώσεις επιβάλλονται μόνο στις περιπτώσεις όπου διαπιστώνεται υπέρβαση του επιτρεπόμενου μικτού περιθωρίου κέρδους.
Η Αρχή επισημαίνει παράλληλα ότι τα ευρήματα δεν συνεπάγονται μηδενισμό του πληθωρισμού τροφίμων συνολικά, καθώς ο γενικός δείκτης επηρεάζεται από παράγοντες όπως τα νωπά προϊόντα, η εποχικότητα, τα διεθνή κόστη και κατηγορίες προϊόντων που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της ΠΝΠ.
«Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι η αγορά ανταποκρίνεται όταν υπάρχει νομοθετικό πλαίσιο, έλεγχος και διαφάνεια. Η Αρχή θα συνεχίσει να παρεμβαίνει όπου απαιτείται, με στόχο να προστατεύεται ο καταναλωτής και να λειτουργεί η αγορά με όρους υγιούς ανταγωνισμού», αναφέρεται στην ανακοίνωση.