Ηλεκτρονικές αποδείξεις: Ποιοι κινδυνεύουν με έξτρα φόρο

Πρόσθετο φόρο 22% για το ποσό των ηλεκτρονικών αποδείξεων που δεν έχουν συγκεντρώσει κινδυνεύουν να πληρώσουν οι φορολογούμενοι που έως το τέλος του 2026 δεν θα έχουν καλύψει το απαιτούμενο όριο δαπανών, το οποίο αντιστοιχεί στο 30% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματός τους.

Το μέτρο αφορά μισθωτούς, συνταξιούχους, επαγγελματίες, αγρότες και φορολογούμενους με εισοδήματα από ακίνητα. Οι δαπάνες πρέπει να έχουν εξοφληθεί με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής, όπως χρεωστικές και πιστωτικές κάρτες ή μέσω e-banking, και να συνοδεύονται από τις αντίστοιχες αποδείξεις.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), ο πρόσθετος φόρος που επιβλήθηκε το 2024 σε όσους δεν κάλυψαν το απαιτούμενο όριο ανήλθε σε 87,21 εκατ. ευρώ, έναντι 55,48 εκατ. ευρώ το 2023, καταγράφοντας αύξηση σχεδόν 60%.

Πώς υπολογίζεται ο πρόσθετος φόρος

Κάθε φορολογούμενος που υπάγεται στο μέτρο οφείλει να πραγματοποιεί ηλεκτρονικές αγορές αγαθών και υπηρεσιών αξίας ίσης με το 30% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματός του. Το ανώτατο όριο των απαιτούμενων δαπανών ανέρχεται σε 20.000 ευρώ, σύμφωνα με την ΕΡΤ.

• Για παράδειγμα, φορολογούμενος με ετήσιο εισόδημα 20.000 ευρώ πρέπει να έχει συγκεντρώσει ηλεκτρονικές αποδείξεις ύψους 6.000 ευρώ. Εάν οι επιλέξιμες δαπάνες του φτάνουν τα 5.000 ευρώ, προκύπτει έλλειμμα 1.000 ευρώ.

Στην περίπτωση αυτή, ο πρόσθετος φόρος υπολογίζεται σε 220 ευρώ, καθώς εφαρμόζεται συντελεστής 22% επί της διαφοράς που δεν καλύφθηκε. Τα ποσά των ηλεκτρονικών πληρωμών προσυμπληρώνονται στη φορολογική δήλωση από την ΑΑΔΕ. Οι φορολογούμενοι μπορούν να προχωρήσουν σε διορθώσεις, εφόσον διαθέτουν τα απαραίτητα δικαιολογητικά που αποδεικνύουν τις σχετικές συναλλαγές.

Τι ισχύει για τους ελεύθερους επαγγελματίες

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από τους ελεύθερους επαγγελματίες, καθώς το τεκμαρτό εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη για τη φορολόγησή τους μπορεί να αυξήσει το ποσό των ηλεκτρονικών δαπανών που απαιτείται να συγκεντρώσουν. Εάν οι ηλεκτρονικές αποδείξεις δεν επαρκούν για την κάλυψη του προβλεπόμενου ορίου, ενδέχεται να προκύψει πρόσθετη φορολογική επιβάρυνση.

Ποιες δαπάνες υπολογίζονται

Στις ηλεκτρονικές δαπάνες που αναγνωρίζονται για την κάλυψη του απαιτούμενου ορίου περιλαμβάνονται αγορές αγαθών και πληρωμές υπηρεσιών, εφόσον έχουν εξοφληθεί με ηλεκτρονικά μέσα.

Ενδεικτικά, υπολογίζονται:

• Αγορές τροφίμων, ποτών, ρούχων, υποδημάτων και ειδών οικιακής χρήσης.
• Αγορές ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών και επίπλων.
• Δαπάνες για επισκευές και συντηρήσεις.
• Λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος, νερού και άλλων υπηρεσιών κοινής ωφέλειας.
• Κοινόχρηστα και δίδακτρα.
• Ιατρικές επισκέψεις, εξετάσεις, νοσήλια και ασφάλιστρα.

Πότε το απαιτούμενο ποσοστό μειώνεται στο 20%

Για συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων προβλέπεται χαμηλότερο όριο ηλεκτρονικών δαπανών.

Ειδικότερα, το απαιτούμενο ποσοστό μειώνεται από 30% σε 20% για όσους έχουν καταβάλει μέσα στο έτος φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, ΕΝΦΙΑ, δόσεις δανείων και ενοίκια, εφόσον οι συγκεκριμένες πληρωμές υπερβαίνουν αθροιστικά το 60% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματός τους. Για φορολογούμενους των οποίων οι τραπεζικοί λογαριασμοί έχουν κατασχεθεί, το απαιτούμενο όριο δαπανών περιορίζεται στα 5.000 ευρώ.

Ποιοι εξαιρούνται από την υποχρέωση

Από την υποχρέωση συγκέντρωσης ηλεκτρονικών αποδείξεων εξαιρούνται, μεταξύ άλλων, φορολογούμενοι ηλικίας 70 ετών και άνω, όσοι υπηρετούν τη στρατιωτική τους θητεία και όσοι κατοικούν μόνιμα σε χωριά με πληθυσμό έως 500 κατοίκους ή σε νησιά με πληθυσμό έως 3.100 κατοίκους, εφόσον αυτά δεν αποτελούν τουριστικούς προορισμούς. Οι φορολογούμενοι που υπάγονται στις συγκεκριμένες εξαιρέσεις δεν υποχρεούνται να καλύψουν το προβλεπόμενο ποσοστό ηλεκτρονικών δαπανών.