Πρόταση μομφής για Μercosur με νέες συζητήσεις και… ψηφοφορίες

Η εμπορική συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χωρών της Mercosur, δηλαδή της Βραζιλίας, της Αργεντινής, της Ουρουγουάης και της Παραγουάης, βρίσκεται ένα βήμα πριν από την επίσημη υπογραφή της.

Η τελετή έχει προγραμματιστεί για σήμερα Σάββατο 17 Ιανουαρίου στην Ασουνσιόν της Παραγουάης, μετά την έγκριση που έδωσε το Συμβούλιο της ΕΕ στις 9 Ιανουαρίου. Πρόκειται για μια συμφωνία που χρειάστηκε πάνω από 25 χρόνια διαπραγματεύσεων και που, αν τελικά ισχύσει, θα δημιουργήσει μία από τις μεγαλύτερες ζώνες ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο. Ωστόσο, η πορεία προς την εφαρμογή της δεν είναι εύκολη κάτι που δεν φαίνεται να ανησυχεί την ΕΕ όπου υπάρχουν έντονες αντιδράσεις, κυρίως από ευρωβουλευτές για τις επιπτώσεις στο περιβάλλον, στη γεωργία και στους Ευρωπαίους παραγωγούς. Γι’ αυτό την επόμενη εβδομάδα θα πάρουν δύο σημαντικές αποφάσεις που μπορεί να καθυστερήσουν ή ακόμη και να… μπλοκάρουν τη συμφωνία.

Πρώτον, την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου θα ψηφίσουν αν θα ζητήσουν τη γνώμη του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το κατά πόσο η συμφωνία είναι συμβατή με τις ευρωπαϊκές συνθήκες. Πρόκειται για μια νόμιμη διαδικασία που προβλέπεται ρητά, το Κοινοβούλιο, όπως και τα κράτη μέλη ή η Επιτροπή, έχει δικαίωμα να ρωτήσει το Δικαστήριο πριν προχωρήσει η επικύρωση. Αν το Δικαστήριο απαντήσει ότι υπάρχει πρόβλημα, η συμφωνία δεν μπορεί να ισχύσει όπως είναι και θα πρέπει να τροποποιηθεί. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι η όλη διαδικασία μπορεί να παγώσει για μήνες ή και… χρόνια, δίνοντας χρόνο για νέες διαπραγματεύσεις.

Δεύτερον, υπάρχει και πρόταση μομφής κατά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και συγκεκριμένα κατά της προέδρου της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, επειδή προώθησε τη συμφωνία παρά τις αντιδράσεις. Η συζήτηση γι’ αυτό θα γίνει τη Δευτέρα 19 Ιανουαρίου και η ψηφοφορία την Πέμπτη 22 Ιανουαρίου. Η πρόταση κατατέθηκε από την ομάδα «Πατριώτες για την Ευρώπη» και χρειάζεται τουλάχιστον 72 ευρωβουλευτές για να συζητηθεί  κάτι που έχει ήδη εξασφαλιστεί. Για να περάσει όμως, θέλει διπλή πλειοψηφία, τα δύο τρίτα των ψηφισάντων και ταυτόχρονα την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου του Κοινοβουλίου (!) Οι πιθανότητες να περάσει θεωρούνται μικρές, καθώς οι μεγάλες πολιτικές ομάδες δεν την υποστηρίζουν, αλλά η ίδια η συζήτηση δείχνει το μέγεθος της δυσαρέσκειας.

Με λίγα λόγια, ακόμη κι αν η συμφωνία υπογραφεί σήμερα η τύχη της κρέμεται από τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου την επόμενη εβδομάδα.

Αν οι ευρωβουλευτές ζητήσουν τη γνώμη του Δικαστηρίου και αυτή βγει αρνητική, η συμφωνία θα χρειαστεί αλλαγές. Αν περάσει η μομφή –πράγμα δύσκολο– η Επιτροπή θα… πέσει ολόκληρη. Το πιο πιθανό σενάριο είναι να προχωρήσει η διαδικασία με καθυστερήσεις, αλλά η τελική επικύρωση να παραμείνει ανοιχτό ζήτημα για αρκετό καιρό ακόμη. Οι επόμενες ημέρες στις Βρυξέλλες και το Στρασβούργο θα δείξουν, με ή χωρίς τρακτερ στις πλατείες τους, τι θα απογίνει η συμφωνία με τόσες πολλές… διαφωνίες