O κρίσιμος διεθνής οργανισμός που μένει πολιτικά “ορφανός”
Ευκαιρία για την ΕΕ να τον υιοθετήσει και να τον μεγαλώσει αναλαμβάνοντας ταυτόχρονα τις αρμοδιότητες του... παγκοσμίως!
Μελίνα Καραπαναγιωτίδου
Η Κίνα, που ήδη ασκεί δυσανάλογη επιρροή σε όλον τον κόσμο, παρά τις μικρότερες οικονομικές της εισφορές, είναι έτοιμη να αναπληρώσει το κενό, ενισχύοντας τη θέση της σε ένα φορέα που έχει κατηγορηθεί για υπερβολική… ευαισθησία απέναντι στις απόψεις του Πεκίνου!
Η αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) που “ολοκληρώθηκε” από τη… μία πλευρά, δεν είναι απλώς μια συμβολική κίνηση, είναι μια στρατηγική ήττα για όσους ήθελαν πραγματικές αλλαγές στον οργανισμό που δεν τα πήγε καλά με την πρόσφατη πανδημία. Αντί να πιέσουν από μέσα για καλύτερη λειτουργία, διαφάνεια και αποτελεσματικότητα επέλεξαν την έξοδο, δίνοντας στον ΠΟΥ το τέλειο… άλλοθι για να μην προχωρήσει σε ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις. Και το χειρότερο; Αυτό το κενό δεν μένει κενό για πολύ. Η Κίνα, που ήδη ασκεί δυσανάλογη επιρροή παρά τις πολύ μικρότερες οικονομικές της εισφορές, είναι έτοιμη να το αναπληρώσει, ενισχύοντας τη θέση της σε έναν οργανισμό που έχει κατηγορηθεί εδώ και χρόνια για υπερβολική… ευαισθησία απέναντι στις απόψεις του Πεκίνου.
Και η παγκόσμια υγεία, που θα έπρεπε να είναι ένα πεδίο καθαρής επιστήμης και συνεργασίας, έχει μετατραπεί σε αρένα γεωπολιτικών συγκρούσεων. Η πανδημία του COVID-19 το έδειξε με τον πιο σκληρό τρόπο. Καθυστερήσεις στην αναγνώριση της σοβαρότητας, επαίνους προς κυβερνήσεις που απέκρυπταν δεδομένα, αποφυγή ανεξάρτητων ερευνών για την προέλευση του ιού. Όλα αυτά δεν ήταν απλώς λάθη, ήταν αποτέλεσμα πολιτικής πίεσης. Και τώρα, με τις ΗΠΑ εκτός… αρένας, η πολιτικοποίηση δεν μειώνεται, αντίθετα, βαθαίνει σαν μόνιμη πληγή. Χώρες με αυταρχικά καθεστώτα μπορούν να επηρεάζουν αποφάσεις που αφορούν σε δισεκατομμύρια ανθρώπους, ενώ η επιστημονική φωνή θα πνίγεται από διπλωματικές σκοπιμότητες.
Η υγεία από δικαίωμα γίνεται εργαλείο ισχύος
Σε αυτό το νέο τοπίο, η Ευρώπη βρίσκεται ξανά μόνη. Όπως σε τόσα άλλα διεθνή ζητήματα, από το εμπόριο και το διεθνές δίκαιο μέχρι την κλιματική αλλαγή, η ΕΕ καλείται να υπερασπιστεί τις αξίες της συνεργασίας και της επιστημονικής ανεξαρτησίας. Οι ευρωπαϊκές χώρες παραμένουν από τους μεγαλύτερους χρηματοδότες του ΠΟΥ, αλλά χωρίς την αμερικανική πίεση χάνουν έναν ισχυρό σύμμαχο που θα μπορούσε να ισορροπήσει τις επιρροές από την ανατολή. Συνεπώς θα πληρώνει το μεγαλύτερο μέρος του… λογαριασμού, θα υπερασπίζεται κανόνες που άλλοι παραβιάζουν, και θα αντιμετωπίζει τις συνέπειες όταν ο Οργανισμός αποτυγχάνει να ανταποκριθεί έγκαιρα. Από την άλλη, ίσως είναι ευκαιρία της να ηγηθεί μιας συμμαχίας μέσα ή στην κορυφή του ΠΟΥ για πραγματικές μεταρρυθμίσεις και να μην αφήσει κι αυτές στην Κίνα.
Τα χρωστούμενα του Τραμπ
Να σημειωθεί ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ -μέσω HHS και State Department- ανακοίνωσε ότι η διαδικασία ολοκληρώθηκε δεν είναι πια μέλος. Όμως από την πλευρά του ΠΟΥ τα πράγματα είναι διαφορετικά. Στην επίσημη σελίδα του Οργανισμού για τις χώρες-μέλη (who.int/countries), αναφέρεται ότι η ειδοποίηση αποχώρησης των ΗΠΑ είναι «pending consideration by WHO’s governing bodies” δηλαδή εκκρεμεί διότι υπάρχει και το ζήτημα με απλήρωτες εισφορές πολλών εκατομμυρίων δολαρίων. Σύμφωνα με το καταστατικό του ΠΟΥ, η αποχώρηση μπορεί να μην θεωρηθεί ολοκληρωμένη μέχρι να τακτοποιηθούν αυτές οι οφειλές που είναι αμφίβολο ότι θα τις καταβάλλει η Ουάσιγκτον με προεδρία Τραμπ. Το επόμενο διάστημα θα μάθουμε τι θα απογίνει ή στην επόμενη υγειονομική παγκόσμια κρίση. Ας ευχηθούμε, αφού η επιστημονική θεώρηση πηγαίνει προς τα… πίσω, να συμβεί το πρώτο από τα δύο.
Διαβάστε κι αυτά:
ΤΟ ΤΑΜΕΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΣΦΑΤΗΣ ΠΑΝΔΗΜΙΑΣ…
Παγκόσμια έρευνα για την ασφάλεια των εμβολίων…
Η ΕΕ θέλει οι χώρες μέλη της να παράγουν και όχι να εισάγουν φάρμακα…