Έλεγχοι της Τροχαίας Θεσσαλονίκης για τα μπάζα

Η πρόταση του αντιπεριφερειάρχη Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος Κώστα Γιουτίκα για εντατικούς ελέγχους κατά τη μεταφορά μπάζων και Αποβλήτων Εκσκαφών, Κατασκευών και Κατεδαφίσεων (ΑΕΚΚ) ξεκινά με δύο κραυγαλέα κενά που καθιστούν την υλοποίησή της εξαιρετικά δύσκολη.

Η Τροχαία Θεσσαλονίκης και η Δημοτική Αστυνομία δεν διαθέτουν το απαραίτητο προσωπικό για να σηκώσουν το βάρος. Η Ένωση Αστυνομικών Υπαλλήλων Θεσσαλονίκης (ΕΑΥΘ), ύστερα από αυτοψίες σε πέντε Αστυνομικά Τμήματα τον Φεβρουάριο 2026, κατέγραψε «τεράστια έλλειψη προσωπικού» σε περιπολίες και υπηρεσίες, ενώ η Διεύθυνση Τροχαίας της Ελληνικής Αστυνομίας (ΕΛ.ΑΣ.) λειτουργεί με «τριπλά σπαστά ωράρια» για τους δικυκλιστές, ενώ οι ίδιοι άνθρωποι καλύπτουν υπερωρίες που δεν βγαίνουν. Παρόλα αυτά η Τροχαία συνεχίζει να εκδίδει ανακοινώσεις για ελέγχους, αλλά η προτεραιότητά της παραμένει στα κλασικά τροχαία αδικήματα, όχι στην παράνομη απόρριψη μπάζων.

Το δεύτερο κενό είναι ακόμα μεγαλύτερο, αφού από τους 38 δήμους της Κεντρικής Μακεδονίας, μόνο οι μεγάλοι διαθέτουν ενεργή Δημοτική Αστυνομία ή… θα αποκτήσουν προσεχώς. Οι μικρότεροι και αγροτικοί δήμοι είτε δεν έχουν καθόλου είτε περιμένουν τις νέες προσλήψεις από την προκήρυξη 1Κ/2024 του Ανώτατου Συμβουλίου Επιλογής Προσωπικού (ΑΣΕΠ) – 1.213 θέσεις πανελλαδικά οι οποίες έχουν μεγάλες καθυστερήσεις. Οι οριστικοί πίνακες βγήκαν Δεκέμβριο 2025, αλλά οι πρώτοι διορισμοί αναμένονται μέσα στο 2026. Άρα η πρόταση που βασίζεται σε «ΕΛ.ΑΣ. και Δημοτική Αστυνομία» στην πράξη δεν αντέχε. Παρ’ όλα αυτά, ο αντιπεριφερειάρχης που έχει δηλώσει ενδιαφέρον και για περιφερειάρχης δεν αποσύρει την ιδέα.

Η πρόταση θα παρουσιαστεί επίσημα στην Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας (ΠΕΔΚΜ) τη Δευτέρα 16 Μαρτίου 2026 και ζητά αυτεπάγγελτους ελέγχους σε όλο το οδικό δίκτυο, υποχρεωτική οδήγηση οχημάτων μόνο σε αδειοδοτημένες μονάδες, επιβολή του κόστους επεξεργασίας στον οδηγό ή τον κύριο του έργου και –κυρίως– κατάσχεση οχήματος για τουλάχιστον τρεις μήνες με αφαίρεση πινακίδων σε κάθε υποτροπή. Στόχος είναι να γίνει η παράνομη ρίψη οικονομικά και διοικητικά απαγορευτική πριν φτάσουν τα μπάζα στον τόπο απόρριψης. Η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, από την πλευρά της, δεν έχει αρμοδιότητα για καθημερινούς ελέγχους δρόμων αυτό ανήκει στους δήμους και την ΕΛ.ΑΣ. Έχει όμως κεντρικό ρόλο στον στρατηγικό σχεδιασμό μέσω του Περιφερειακού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων (ΠΕΣΔΑ) και εποπτεύει τις υποδομές, προωθεί τις δύο μεγάλες Μονάδες Επεξεργασίας Αποβλήτων (ΜΕΑ) Δυτικού και Ανατολικού Τομέα Θεσσαλονίκης με προϋπολογισμό άνω των 220 εκατομμυρίων ευρώ (έναρξη λειτουργίας εντός 2026) και συντονίζει συστήματα όπως η ΑΝΑΚΕΜ* για εναλλακτική διαχείριση ΑΕΚΚ. Οι καθυστερήσεις όμως σε αυτά τα έργα αφήνουν κενά που γεμίζουν οι παράνομες χωματερές.

Στο ευρωπαϊκό μέτωπο, η Ελλάδα έχει πληρώσει πάνω από 60 εκατομμύρια ευρώ σε πρόστιμα από το 2005 για παράνομες χωματερές και μη συμμόρφωση με τις οδηγίες για τα απόβλητα. Τα τελευταία χρόνια μειώθηκαν δραστικά οι ενεργές υποθέσεις (από 65 το 2019 σε περίπου 20 σήμερα), αλλά η πίεση από τις Βρυξέλλες παραμένει για όλα τα ρεύματα αποβλήτων, συμπεριλαμβανομένων των ΑΕΚΚ. Η ιδέα του ελέγχου κατά τη μεταφορά είναι σωστή και ρεαλιστική, αφού μετά την απόρριψη η ανίχνευση υπευθύνων γίνεται σχεδόν αδύνατη. Για να μην μείνει όμως στα χαρτιά, η ΠΕΔΚΜ και η Περιφέρεια πρέπει να βάλουν στο τραπέζι πρώτα το προσωπικό: ενίσχυση της Τροχαίας με ειδικά συνεργεία και επιτάχυνση των προσλήψεων Δημοτικής Αστυνομίας. Διαφορετικά, όσο καλή κι αν είναι η πρόταση, τα μπάζα θα συνεχίσουν να περνούν «ανάμεσα» και η Λερναία Ύδρα της ανεξέλεγκτης ρίψης θα ξαναφυτρώνει κάθε άνοιξη.

Η ΑΝΑΚΕΜ Α.Ε. είναι ένα από τα πρώτα και μεγαλύτερα Συλλογικά Συστήματα Εναλλακτικής Διαχείρισης (ΣΣΕΔ) Αποβλήτων Εκσκαφών, Κατασκευών και Κατεδαφίσεων (ΑΕΚΚ) στην Ελλάδα. Λειτουργεί από το 2013 ως ανώνυμη εταιρεία μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα με έδρα στη Θεσσαλονίκη και καλύπτει 13 περιφέρειες και 69 Περιφερειακές Ενότητες σε όλη τη χώρα, με δίκτυο άνω των 240 συνεργαζόμενων μονάδων επεξεργασίας. Ο βασικός της ρόλος είναι η οργάνωση της νόμιμης συλλογής, μεταφοράς και ανακύκλωσης των μπαζών, οι εργολάβοι, οι κατασκευαστικές εταιρείες και οι ιδιώτες συνάπτουν σύμβαση μαζί της, πληρώνουν εισφορά ανά τόνο και η ΑΝΑΚΕΜ φροντίζει να οδηγηθούν τα υλικά σε πιστοποιημένες μονάδες αντί να καταλήξουν σε παράνομες χωματερές. Μέχρι σήμερα έχει διαχειριστεί πάνω από 20 εκατομμύρια τόνους ΑΕΚΚ, έχει υπογράψει περισσότερες από 62.400 συμβάσεις

«Λερναία Ύδρα» η ανεξέλεγκτη ρίψη μπαζών – Νέα πρόταση από τον αντιπεριφερειάρχη Κ. Γιουτίκα