Αλλάζει η περιφερειακή τηλεόραση μετά από τρεις δεκαετίες

Σε φάση δημόσιας διαβούλευσης εισέρχεται το νέο σχέδιο νόμου που φιλοδοξεί να αναδιαμορφώσει εκ βάθρων το τοπίο της περιφερειακής τηλεόρασης στην Ελλάδα, βάζοντας τέλος σε ένα ιδιότυπο καθεστώς «προσωρινότητας» που διήρκεσε σχεδόν 30 χρόνια.

Τα τελευταία 30 χρόνια, οι περιφερειακοί σταθμοί λειτουργούσαν χωρίς καθορισμένο και συνεκτικό σύστημα αδειοδότησης γεγονός που δημιουργούσε ασάφειες τόσο στην αγορά όσο και στους όρους ανταγωνισμού.

Η νέα νομοθετική πρωτοβουλία θα έρθει για να καλύψει αυτό το θεσμικό κενό, εισάγοντας ένα σαφές πλαίσιο προϋποθέσεων για την απόκτηση αλλά και τη διατήρηση τηλεοπτικής άδειας.

Στόχος είναι αφενός η ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας και αφετέρου η αναβάθμιση της συνολικής λειτουργίας των σταθμών, τόσο σε επιχειρηματικό όσο και σε ποιοτικό επίπεδο. Παράλληλα, η κατεύθυνση που δίνεται ευθυγραμμίζεται με τις πρακτικές που έχουν ήδη υιοθετηθεί στον έντυπο και ψηφιακό Τύπο, με έμφαση στη θεσμική οργάνωση και τον έλεγχο.

Κεντρική αλλαγή, σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Νίκου Μποζιονέλου στο dailymedia.gr, αποτελεί η κατάργηση του μοντέλου δημοπρασίας του νόμου 4339/2015, που προέβλεπε ότι άδεια λαμβάνει ο υψηλότερος πλειοδότης. Το νέο σύστημα στηρίζεται σε αντικειμενικά και ποιοτικά κριτήρια, μετατοπίζοντας το βάρος από το τίμημα στη βιωσιμότητα και τη λειτουργική επάρκεια.

Η εκπομπή θα γίνεται υποχρεωτικά σε υψηλή ευκρίνεια, στοιχείο που ανεβάζει το τεχνικό κόστος αλλά και την ποιότητα μετάδοσης. Ταυτόχρονα, εισάγονται αυστηρές προϋποθέσεις για το προσωπικό, με ελάχιστο αριθμό εργαζομένων ανά σταθμό, σε μια προσπάθεια να διασφαλιστούν θέσεις εργασίας και να περιοριστούν πρακτικές «ευέλικτης» απασχόλησης χωρίς σταθερές δομές.

Οι σταθμοί καλούνται να αποδείξουν φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα, να γνωστοποιήσουν πλήρως το ιδιοκτησιακό τους καθεστώς, ακόμη και για μετόχους με ποσοστό άνω του 1%, και να περάσουν ελέγχους ποινικού μητρώου. Παράλληλα, τίθενται όρια στη δικτύωση προγράμματος, ώστε να αποτραπεί η έμμεση δημιουργία πανελλαδικών καναλιών μέσω περιφερειακών αδειών.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη διαφάνεια του ιδιοκτησιακού καθεστώτος, καθώς απαιτείται πλήρης καταγραφή των μετόχων, ακόμη και για μικρά ποσοστά συμμετοχής. Παράλληλα, οι επιχειρήσεις καλούνται να αποδεικνύουν φορολογική και ασφαλιστική συνέπεια, ενώ προβλέπονται και έλεγχοι ποινικού μητρώου. Επιπλέον, τίθενται περιορισμοί στη δικτύωση προγράμματος, με στόχο να αποτραπεί η έμμεση δημιουργία πανελλαδικής εμβέλειας μέσω περιφερειακών αδειών.

Καθοριστικός αναδεικνύεται ο ρόλος του Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης, το οποίο αναλαμβάνει κεντρική θέση τόσο στην αξιολόγηση των αιτήσεων όσο και στη συνεχή εποπτεία της λειτουργίας των σταθμών. Η αδειοδότηση παύει να είναι μια τυπική διαδικασία αρχικής έγκρισης και μετατρέπεται σε ένα διαρκές σύστημα ελέγχου, όπου οι παραβάσεις μπορούν να επιφέρουν ακόμη και την ανάκληση της άδειας. Στη διαδικασία συμμετέχουν επίσης αρμόδιοι φορείς για τα τεχνικά ζητήματα, ενισχύοντας τη διαλειτουργικότητα του συστήματος.

Για πρώτη φορά καθιερώνεται και ένα σταθερό ετήσιο κόστος εποπτείας, το οποίο συνδέεται με τα δημογραφικά δεδομένα κάθε περιφέρειας. Αν και χαρακτηρίζεται χαμηλό, προσθέτει μια νέα παράμετρο στο λειτουργικό κόστος των σταθμών, ενσωματώνοντας την έννοια της διαρκούς ρύθμισης.

Οι αλλαγές αναμένεται να επηρεάσουν ουσιαστικά τη δομή της αγοράς. Από τη μία πλευρά, επιχειρείται να εξαλειφθούν φαινόμενα αδιαφάνειας και να περιοριστούν σταθμοί που λειτουργούσαν χωρίς πλήρη συμμόρφωση. Από την άλλη, το νέο πλαίσιο δημιουργεί ένα πιο απαιτητικό περιβάλλον εισόδου, όπου η πρόσβαση προϋποθέτει κεφαλαιακή επάρκεια, οργανωμένη λειτουργία και θεσμική συνέπεια. Αυτό ενδέχεται να δυσκολέψει μικρότερους παίκτες, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει τη θέση των ήδη ισχυρών επιχειρήσεων.

Σε επίπεδο εργασίας, οι προβλέψεις για ελάχιστο προσωπικό λειτουργούν ως μηχανισμός προστασίας της απασχόλησης, αλλά αυξάνουν τα λειτουργικά έξοδα, ειδικά σε περιοχές με περιορισμένη διαφημιστική δυναμική. Η ισορροπία μεταξύ βιωσιμότητας και κοινωνικής προστασίας αναμένεται να αποτελέσει βασικό πεδίο δοκιμής του νέου συστήματος.

Η πολιτική ηγεσία παρουσιάζει τη ρύθμιση ως μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας εξορθολογισμού του μιντιακού τοπίου, δίνοντας έμφαση στη δημιουργία σταθερών κανόνων και στην ενίσχυση της αξιοπιστίας. Το επόμενο διάστημα, και μέχρι την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης, οι φορείς της αγοράς καλούνται να τοποθετηθούν σε ένα σχέδιο που αναμένεται να επανακαθορίσει τους όρους λειτουργίας της περιφερειακής τηλεόρασης στη χώρα.

Η πρώτη εικόνα από τον τρίτο κύκλο της σειράς «Wednesday» (ΦΩΤΟ)