Τι να εξηγήσεις σε ένα παιδί για τον πόλεμο
Σε έναν κόσμο που μοιάζει αβέβαιος, το πιο σταθερό σημείο αναφοράς για ένα παιδί είναι ο ενήλικας που στέκεται δίπλα του ήρεμος, διαθέσιμος και ειλικρινής.
theopinion
Όταν ένα παιδί ρωτά «Μαμά, θα έρθει εδώ ο πόλεμος;», στην πραγματικότητα δεν ζητά γεωπολιτική ανάλυση. Ζητά ασφάλεια. Ζητά βεβαιότητα ότι ο κόσμος του – το σπίτι του, οι γονείς του, η καθημερινότητά του – παραμένει σταθερός.
Σε περιόδους έντονης διεθνούς κρίσης, όπως οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, τα παιδιά εκτίθενται – άμεσα ή έμμεσα – σε εικόνες, λέξεις και συζητήσεις που δεν μπορούν πάντα να επεξεργαστούν. Όπως επισημαίνουν οι παιδοψυχολόγοι, τα παιδιά δεν αντιλαμβάνονται τον πόλεμο ως «κάτι μακριά». Συχνά τον φέρνουν νοητά μέσα στο σπίτι τους.
Πώς μιλάμε στα παιδιά για τον πόλεμο
1. Ακούμε πριν απαντήσουμε
Πριν εξηγήσουμε, ρωτάμε:
- Τι έχεις ακούσει;
- Τι νομίζεις ότι συμβαίνει;
- Τι σε φοβίζει περισσότερο;
Έτσι αποφεύγουμε να δώσουμε περισσότερες πληροφορίες από όσες μπορούν να διαχειριστούν και απαντάμε ακριβώς σε αυτό που τα απασχολεί.
2. Μιλάμε με απλά και ειλικρινή λόγια
Η απόκρυψη ή το ψέμα δεν προστατεύει – μπερδεύει. Εξηγούμε με απλή γλώσσα τι είναι μια σύγκρουση, τονίζοντας ταυτόχρονα:
- ότι συμβαίνει σε συγκεκριμένο μέρος
- ότι οι ίδιοι είναι ασφαλείς
- ότι οι μεγάλοι φροντίζουν για την προστασία όλων
Η ειλικρίνεια χτίζει εμπιστοσύνη. Η υπερβολή και η δραματοποίηση εντείνουν τον φόβο.
3. Ρυθμίζουμε την έκθεση στην πληροφορία
Οι εικόνες επηρεάζουν βαθύτερα από τις λέξεις. Κλείνουμε τις ειδήσεις όταν τα παιδιά είναι μπροστά, αποφεύγουμε βίντεο σκληρού περιεχομένου και φιλτράρουμε τις πληροφορίες που φτάνουν σε αυτά.
4. Μετατρέπουμε την αγωνία σε πράξη καλοσύνης
Η αίσθηση αδυναμίας γεννά άγχος. Αντίθετα, η δράση – ακόμη και μικρή – γεννά ελπίδα.
Μπορούμε:
- να μιλήσουμε για την αλληλεγγύη
- να συμμετέχουμε σε μια συλλογή ειδών πρώτης ανάγκης
- να γράψουμε ένα μήνυμα ειρήνης
Έτσι, τα παιδιά μαθαίνουν ότι μέσα στη δυσκολία υπάρχει και η δύναμη του «καλού».
Σε έναν κόσμο που μοιάζει αβέβαιος, το πιο σταθερό σημείο αναφοράς για ένα παιδί είναι ο ενήλικας που στέκεται δίπλα του ήρεμος, διαθέσιμος και ειλικρινής.
Δεν μπορούμε να ελέγξουμε τα γεγονότα του κόσμου. Μπορούμε όμως να ελέγξουμε τον τρόπο που τα εξηγούμε. Και αυτό κάνει όλη τη διαφορά.