Οι άνδρες γερνούν πιο γρήγορα – Τα «παντοτινά χημικά» επιταχύνουν τη γήρανση

Τα «παντοτινά χημικά» PFAS φαίνεται ότι επιταχύνουν τη βιολογική γήρανση, με τους άνδρες μέσης ηλικίας να είναι η πιο ευάλωτη ομάδα, όπως καταδεικνύει έρευνα της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Jiao Tong της Σανγκάης, δημοσιευμένη στο Frontiers in Aging.

Χαρακτηρισμένα από εξαιρετικά ισχυρούς μοριακούς δεσμούς, τα PFAS είναι ιδιαίτερα ανθεκτικά στη διάσπαση και χρησιμοποιούνται ευρέως σε αντικολλητικές επιστρώσεις, αδιάβροχα υφάσματα, αφρούς πυρόσβεσης, συσκευασίες τροφίμων, καθαριστικά και πλαστικά. Νέες PFAS χρησιμοποιούνται ακόμη σε data centers τεχνητής νοημοσύνης. Η ρύπανση από αυτές τις ουσίες ανιχνεύεται συχνά σε νερό, έδαφος και ιστούς οργανισμών, ενώ κάποιες έχουν συνδεθεί με καρκίνο, παχυσαρκία, υπογονιμότητα και ορμονικές διαταραχές.

Η μελέτη αξιοποίησε δεδομένα από 326 άνδρες και γυναίκες της NHANES (1999-2000). Στα δείγματα αίματος μετρήθηκαν οι συγκεντρώσεις έντεκα PFAS, ενώ η μεθυλίωση του DNA χρησιμοποιήθηκε ως επιγενετικός δείκτης για τη ρύθμιση της γονιδιακής έκφρασης. Επιπλέον, οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγιο για δημογραφικά στοιχεία και παράγοντες τρόπου ζωής.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι συγκεντρώσεις PFNA και PFOSA ανιχνεύθηκαν στο 95% των συμμετεχόντων και αποτελούν ισχυρούς προγνωστικούς δείκτες ταχύτερης επιγενετικής γήρανσης σε άνδρες ηλικίας 50-64 ετών, όχι όμως στις γυναίκες. Η μελέτη υπογραμμίζει ότι η μέση ηλικία αποτελεί «ευαίσθητο βιολογικό παράθυρο», κατά το οποίο οι άνδρες γίνονται πιο ευάλωτοι σε παράγοντες γήρανσης που σχετίζονται με το περιβάλλον και τον τρόπο ζωής, όπως το κάπνισμα.

Οι ερευνητές προτείνουν να επεκταθούν οι ρυθμιστικοί περιορισμοί πέρα από τις παλαιότερες PFAS, ώστε να συμπεριλάβουν και ουσίες όπως το PFNA και το PFOSA, περιορίζοντας έτσι τις επιβλαβείς επιδράσεις τους στην υγεία.

Η μελέτη καταδεικνύει ότι τα PFAS δεν είναι απλώς «παντοτινά» στο περιβάλλον, αλλά ενδέχεται να επιταχύνουν και τη βιολογική γήρανση, ιδιαίτερα στους άνδρες μέσης ηλικίας, καθιστώντας την παρακολούθηση της έκθεσης και την εφαρμογή αυστηρότερων κανονισμών ζήτημα δημόσιας υγείας.