Γιατί οι σκύλοι κλείνουν τα μάτια όταν τους χαϊδεύουμε – Τι αποκαλύπτει η συμπεριφορά τους

Πολλοί ιδιοκτήτες σκύλων έχουν παρατηρήσει ότι το κατοικίδιό τους κλείνει τα μάτια όταν το χαϊδεύουν πίσω από τα αυτιά, στον λαιμό ή στο στήθος.

Η εικόνα αυτή συνδέεται συνήθως με την απόλυτη χαλάρωση, όμως οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη συμπεριφορά μπορεί να έχει περισσότερες από μία ερμηνείες και χρειάζεται πάντα να αξιολογείται σε συνδυασμό με τη συνολική γλώσσα του σώματος του ζώου.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, ένας σκύλος που κλείνει τα μάτια του κατά τη διάρκεια του χαδιού αισθάνεται ασφάλεια και εμπιστοσύνη απέναντι στον άνθρωπό του. Όπως συμβαίνει και στους ανθρώπους όταν απολαμβάνουν ένα χαλαρωτικό μασάζ, έτσι και οι σκύλοι φαίνεται να μειώνουν τα οπτικά ερεθίσματα ώστε να συγκεντρωθούν στην ευχάριστη αίσθηση της επαφής. Παράλληλα, οι μύες του προσώπου χαλαρώνουν, τα βλέφαρα βαραίνουν και το σώμα αποκτά πιο ήρεμη στάση. Δεν είναι σπάνιο ο σκύλος να γέρνει προς το χέρι του ανθρώπου, ζητώντας ακόμη περισσότερα χάδια.

Οι ειδικοί, ωστόσο, τονίζουν ότι κανένα μεμονωμένο σήμα δεν αρκεί για να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα. Οι σκύλοι επικοινωνούν κυρίως μέσω της στάσης του σώματος, της ουράς, των αυτιών και των εκφράσεων του προσώπου. Ένας πραγματικά χαλαρός σκύλος έχει φυσιολογική αναπνοή, ήπιες κινήσεις της ουράς και χαλαρό σώμα. Αντίθετα, αν το σώμα του είναι σφιγμένο, τα αυτιά είναι τραβηγμένα προς τα πίσω ή απομακρύνει το κεφάλι του, το κλείσιμο των ματιών μπορεί να υποδηλώνει ότι προσπαθεί να αποφύγει μια κατάσταση που τον κάνει να αισθάνεται άβολα.

Η αντίδραση αυτή είναι πιθανότερο να εμφανιστεί όταν το χάδι προέρχεται από άγνωστο άνθρωπο. Ένας σκύλος που δεν αισθάνεται ασφαλής μπορεί να κλείσει τα μάτια του ή να αποστρέψει το βλέμμα του ως ένδειξη αποκλιμάκωσης της έντασης και όχι επειδή απολαμβάνει την επαφή. Εάν, παράλληλα, προσπαθεί να απομακρυνθεί ή εμφανίζει το λευκό μέρος των ματιών του, οι ειδικοί συνιστούν να διακόπτεται το χάδι και να δίνεται στο ζώο ο απαραίτητος χώρος.

Σημαντικό ρόλο παίζει και το σημείο στο οποίο χαϊδεύουμε τον σκύλο. Οι περισσότεροι ανταποκρίνονται θετικά όταν το άγγιγμα γίνεται πίσω από τα αυτιά, στον λαιμό, στο στήθος ή, εφόσον αισθάνονται απόλυτα ασφαλείς, στην κοιλιά. Αντίθετα, το χάδι στην κορυφή του κεφαλιού δεν είναι πάντοτε ευχάριστο, ιδιαίτερα όταν προέρχεται από κάποιον που το ζώο δεν γνωρίζει καλά. Η κίνηση ενός χεριού που πλησιάζει από ψηλά μπορεί να εκληφθεί ως απειλητική, καθώς βρίσκεται εκτός του φυσικού οπτικού πεδίου του σκύλου.

Υπάρχει και μία ακόμη επιστημονική θεωρία που επιχειρεί να εξηγήσει τη συμπεριφορά αυτή. Ορισμένοι ειδικοί υποστηρίζουν ότι το κλείσιμο των ματιών αποτελεί ενστικτώδη προστατευτικό μηχανισμό. Όπως οι σκύλοι κλείνουν συχνά τα μάτια τους όταν ξύνονται μόνοι τους με το πίσω πόδι για να προστατευθούν από πιθανό τραυματισμό ή από μικροσωματίδια, έτσι και η κίνηση ενός χεριού κοντά στο πρόσωπό τους μπορεί να ενεργοποιεί το ίδιο αντανακλαστικό, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν απολαμβάνουν το χάδι.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι ο καλύτερος τρόπος για να χτίσει κάποιος σχέση εμπιστοσύνης με έναν σκύλο είναι να σέβεται τα όριά του και να αφήνει το ίδιο το ζώο να επιλέγει αν επιθυμεί την επαφή. Ένα χάδι που γίνεται τη σωστή στιγμή και με τρόπο που κάνει τον σκύλο να αισθάνεται ασφαλής μπορεί να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες μορφές επικοινωνίας ανάμεσα στον άνθρωπο και τον τετράποδο σύντροφό του.