Είναι το χασμουρητό μεταδοτικό; Οι ειδικοί απαντούν

Γνωρίζετε ότι ο μέσος ενήλικας χασμουριέται έως και 20 φορές την ημέρα; Το χασμουρητό είναι ένα πρωταρχικό αντανακλαστικό και, περιέργως, απίστευτα μεταδοτικό. 

Τι συμβαίνει λοιπόν στο σώμα και τον εγκέφαλό μας όταν χασμουριόμαστε και γιατί είναι τόσο δύσκολο να σταματήσουμε; Spoiler: δεν είναι επειδή είστε κουρασμένοι.

Το χασμουρητό είναι ενστικτώδες

Το χασμουρητό είναι ένα πρωτόγονο αντανακλαστικό που δεν περιορίζεται στους ανθρώπους: το κάνουν και οι χιμπατζήδες, οι σκύλοι και οι γάτες – ακόμα και όταν περνούν τον περισσότερο χρόνο τους στον καναπέ κοιμισμένοι.

Συνήθως, το χασμουρητό συνδέεται με την πλήξη και την κούραση, αλλά σύμφωνα με την υπνοθεραπεύτρια και ειδικό στο χασμουρητό Ντίπτι Τέιτ, αυτό δεν θα μπορούσε να απέχει περισσότερο από την αλήθεια.

«Το χασμουρητό είναι ο τρόπος του εγκεφάλου μας να εισφέρει περισσότερο οξυγόνο στον οργανισμό μας», εξηγεί.

Το χασμουρητό δροσίζει τον εγκέφαλο

Έρευνα του Πανεπιστημίου του Albany στη Νέα Υόρκη έδειξε ότι το χασμουρητό λειτουργεί ως αποτελεσματικός μηχανισμός ψύξης του εγκεφάλου. Ο εγκέφαλός μας καίει έως και το ένα τρίτο της κατανάλωσης θερμίδων μας και, ως αποτέλεσμα, παράγει πολλή θερμότητα.

Όπως ένας υπολογιστής, η μελέτη δείχνει ότι ο εγκέφαλός μας λειτουργεί πιο αποτελεσματικά όταν είναι ψυχρός. Το χασμουρητό είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος για την αύξηση της ροής του αίματος και την πρόσληψη ψυχρότερου αέρα.

Στην πραγματικότητα είναι ένα κομπλιμέντο

Η ίδια μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Evolutionary Psychology, αποκαλύπτει επίσης ότι, αντίθετα με τη δημοφιλή πεποίθηση, το χασμουρητό δεν είναι πρόδρομος του ύπνου, αλλά μάλλον ένας τρόπος μετριασμού της ανάγκης για ύπνο.

Η Τέιτ συμφωνεί, προσθέτοντας μιλώντας στο Stylist ότι «όταν οι πελάτες μου χασμουριούνται, το βλέπω ως πολύ καλό πράγμα. Σημαίνει ότι έχουν δεσμευτεί και προσπαθούν να επεξεργαστούν τις πληροφορίες που τους παρέχω».

Γιατί όταν βλέπουμε κάποιον να χασμουριέται προκαλεί την ίδια αντίδραση σε εμάς;

Κοινωνικός καθρέφτης

Σύμφωνα με την ειδικό στον ύπνο και ιδρύτρια του easysleepguide.com, Πένι Αλμπράιτ «είναι καλό, υγιές σημάδι όταν κάποιος ”πιάνει” ένα χασμουρητό».

«Το μεταδοτικό χασμουρητό είναι μια μορφή κοινωνικού καθρέφτη, όπου μιμούμαστε τις πράξεις των άλλων και συνδέεται με την ενσυναίσθηση και τη δημιουργία κοινωνικών δεσμών».

Η ψυχοθεραπεύτρια και εκτελεστική προπονήτρια Ντεσάιρ Σίλβερστοουν συμφωνεί, εξηγώντας ότι οι νευρώνες στον εγκέφαλό μας είναι υπεύθυνοι. «Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι οι άνθρωποι έχουν νευρώνες-καθρέφτες, έναν τύπο εγκεφαλικού κυττάρου που μας βοηθά να κατανοήσουμε και να συμπάσχουμε με τα συναισθήματα των άλλων», εξηγεί.

«Όταν βλέπουμε ένα άλλο άτομο να βιώνει ένα συναίσθημα ή να εκτελεί μια ενέργεια, οι νευρώνες-καθρέφτες στον εγκέφαλό μας πυροδοτούνται σαν να βιώναμε αυτό το συναίσθημα ή να εκτελούμε την ίδια ενέργεια οι ίδιοι».

Με απλά λόγια, αυτοί οι νευρώνες μας επιτρέπουν να κατανοήσουμε τη συναισθηματική κατάσταση ενός άλλου ατόμου και να συσχετιστούμε με το πώς αισθάνεται. Και όσο πιο συνδεδεμένοι είμαστε με κάποιον, τόσο πιο πιθανό είναι οι νευρώνες-καθρέφτες μας να ταιριάζουν – που σημαίνει ότι είναι πιο πιθανό να πιάσετε ένα χασμουρητό από ένα μέλος της οικογένειας σας παρά από έναν άγνωστο.

Μας κρατάει ασφαλείς

Σύμφωνα με τους ερευνητές του Πανεπιστημίου του Albany, αντί να αντικατοπτρίζεις τα σήματα ύπνου κάποιου, όταν «πιάνεις» ένα χασμουρητό στην πραγματικότητα «συμμετέχεις σε ένα αρχαίο τελετουργικό που μπορεί να έχει εξελιχθεί για να βοηθήσει τις ομάδες να παραμείνουν σε εγρήγορση ως μέσο ανίχνευσης κινδύνου».

Γιατί δε μπορούμε να καταπολεμήσουμε το χασμουρητό;

Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ ανακάλυψαν ότι είμαστε αρκετά ανίσχυροι να σταματήσουμε ένα χασμουρητό και η προσπάθεια να το καταπνίξουμε μπορεί να αυξήσει την επιθυμία για χασμουρητό.

Η μελέτη τους του 2017, A Neural Basis for Contagious Yawning, δείχνει ότι ενώ η τάση μας για μεταδοτικό χασμουρητό είναι εντελώς ατομική και διαφέρει από άτομο σε άτομο, η ικανότητά μας να αντισταθούμε στο να «πιάσουμε» ένα χασμουρητό είναι περιορισμένη.

Έτσι, αν δεν μπορείτε να σταματήσετε να χασμουριέστε στην επόμενη συνάντηση εργασίας σας, δεν μπορείτε να κάνετε πολλά για αυτό.