Την «μητέρα όλων των βομβών» σκέφτονται να χρησιμοποιήσουν οι ΗΠΑ (VIDEO)

Την «μητέρα όλων των βομβών» σκέφτονται να χρησιμοποιήσουν οι ΗΠΑ (VIDEO)

Το Πεντάγωνο φέρεται να εξετάζει νέα σενάρια επιθέσεων με την ισχυρότερη μη πυρηνική βόμβα των ΗΠΑ, «μητέρα όλων των βομβών», ενώ παραμένουν τα ερωτήματα για το κατά πόσο μπορεί να πλήξει βαθιά οχυρωμένες πυρηνικές εγκαταστάσεις

Νέα σενάρια στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν φέρεται να εξετάζει το αμερικανικό Πεντάγωνο, συμπεριλαμβανομένης της πιθανής χρήσης της MOAB, της βόμβας που έχει γίνει γνωστή ως «μητέρα όλων των βομβών». Σύμφωνα με δημοσίευμα του CNN, τα σχέδια περιλαμβάνουν επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές και πυρηνικές εγκαταστάσεις, σε περίπτωση που ο Ντόναλντ Τραμπ αποφασίσει να δώσει εντολή για την επανέναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων.

Η ενδεχόμενη αξιοποίηση της GBU-43/B Massive Ordnance Air Blast θα αποτελούσε νέα κλιμάκωση της σύγκρουσης. Ωστόσο, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το αμερικανικό δίκτυο, ακόμη και στους κύκλους των Αμερικανών αξιωματούχων που γνωρίζουν τον σχεδιασμό υπάρχουν επιφυλάξεις για το κατά πόσο η συγκεκριμένη βόμβα θα μπορούσε να εξυπηρετήσει τους στρατηγικούς στόχους της Ουάσιγκτον.

Η συζήτηση διεξάγεται σε μια περίοδο κατά την οποία ο Λευκός Οίκος αναζητά τρόπους διαχείρισης ενός πολέμου που έχει προκαλέσει πολιτικές πιέσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ. Παρά τους μήνες στρατιωτικών επιχειρήσεων, δεν διαφαίνεται προς το παρόν συμφωνία μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης για τον τερματισμό των εχθροπραξιών.

Ενεργειακές υποδομές και υπόγειες πυρηνικές εγκαταστάσεις στο επίκεντρο

Όπως αναφέρει το CNN, ο Τραμπ έχει ζητήσει από τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις να προετοιμάσουν πρόσθετες επιλογές για επιθέσεις σε ιρανικούς στόχους. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ενεργειακές υποδομές, ενώ σε ξεχωριστά επιχειρησιακά σενάρια προβλέπεται και η πιθανή χρήση της MOAB εναντίον εγκαταστάσεων που συνδέονται με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Ένας από τους στόχους που φέρονται να εξετάζονται είναι η υπόγεια εγκατάσταση Pickaxe Mountain. Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εκτιμούν ότι η συγκεκριμένη τοποθεσία ενδέχεται να χρησιμοποιείται για την αποθήκευση στοιχείων του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επανειλημμένα αναφερθεί στο ενδεχόμενο πλήγματος στην περιοχή, επιμένοντας ότι η αποτροπή απόκτησης πυρηνικού όπλου από την Τεχεράνη παραμένει βασικός στόχος της αμερικανικής πολιτικής.

Σύμφωνα με μία από τις πηγές που επικαλείται το CNN, τα σχέδια περιλαμβάνουν επίσης το ενδεχόμενο νέων επιθέσεων πριν από την αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από την περιοχή ευθύνης της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ, γνωστής ως CENTCOM. Η συγκεκριμένη αναφορά αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο η Ουάσιγκτον να επιδιώξει την ολοκλήρωση μιας νέας στρατιωτικής επιχείρησης και στη συνέχεια να προχωρήσει σε αναδιάταξη των δυνάμεών της.

Προς το παρόν, πάντως, δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση ότι έχει ληφθεί απόφαση για τη χρήση της βόμβας ή ότι έχουν οριστικοποιηθεί οι πιθανοί στόχοι.

Γιατί αμφισβητείται η αποτελεσματικότητα της «μητέρας όλων των βομβών»

Η MOAB αποτελεί τη μεγαλύτερη μη πυρηνική βόμβα στο αμερικανικό οπλοστάσιο. Έχει βάρος περίπου 9,8 τόνων και είναι σχεδιασμένη ώστε να εκρήγνυται λίγο πριν από την πρόσκρουσή της στο έδαφος, δημιουργώντας ένα ισχυρό ωστικό κύμα που μπορεί να προκαλέσει εκτεταμένες καταστροφές στην περιοχή του στόχου.

Η μεγάλη εκρηκτική ισχύς της, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι μπορεί να καταστρέψει κάθε είδους στρατιωτική εγκατάσταση. Το βασικό ερώτημα αφορά τη δυνατότητά της να πλήξει υποδομές που βρίσκονται βαθιά κάτω από το έδαφος και προστατεύονται από ιδιαίτερα ανθεκτικά γεωλογικά στρώματα.

Στην περίπτωση του Pickaxe Mountain, οι εκτιμήσεις που επικαλείται το CNN αναφέρουν ότι οι υπόγειες εγκαταστάσεις ενδέχεται να προστατεύονται από στρώματα γρανίτη. Αυτό δημιουργεί αμφιβολίες για το κατά πόσο η MOAB θα μπορούσε να φτάσει στο απαιτούμενο βάθος και να προκαλέσει την καταστροφή των συγκεκριμένων υποδομών.

Πηγές με γνώση των στρατιωτικών συζητήσεων περιγράφουν τη βόμβα ως όπλο που μπορεί να προκαλέσει μεγάλες καταστροφές στην επιφάνεια, αλλά δεν έχει σχεδιαστεί για βαθιά διείσδυση στο έδαφος. Επομένως, η πιθανή χρήση της εναντίον μιας ισχυρά προστατευμένης πυρηνικής εγκατάστασης δεν εγγυάται την επίτευξη του επιδιωκόμενου αποτελέσματος.

Παράλληλα, η έκταση των καταστροφών που μπορεί να προκαλέσει εγείρει ερωτήματα για τις συνέπειες μιας τέτοιας επίθεσης σε περιοχές όπου βρίσκονται ενεργειακές υποδομές ή άλλες εγκαταστάσεις κοντά σε κατοικημένες ζώνες. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, ο κίνδυνος για αμάχους και μη στρατιωτικές υποδομές θα αποτελούσε σημαντική παράμετρο.

Η στρατιωτική ισχύς ως μέσο πίεσης προς την Τεχεράνη

Πέρα από το επιχειρησιακό σκέλος, η πιθανή χρήση της MOAB εξετάζεται, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, και υπό το πρίσμα της ψυχολογικής πίεσης που θα μπορούσε να ασκήσει στην ιρανική ηγεσία.

Η συγκεκριμένη βόμβα έχει συνδεθεί από την ανάπτυξή της με την πρόκληση ισχυρού ψυχολογικού αντίκτυπου. Η εικόνα μιας επίθεσης με ένα τόσο ισχυρό συμβατικό όπλο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από την αμερικανική κυβέρνηση για να παρουσιάσει μια επίδειξη στρατιωτικής ισχύος, ακόμη και αν το πλήγμα δεν εξουδετέρωνε πλήρως τον επιδιωκόμενο στόχο.

Σύμφωνα με το CNN, Αμερικανοί αξιωματούχοι και στρατιωτικοί σχεδιαστές έχουν εξετάσει διαφορετικές επιλογές, από περιορισμένες επιθέσεις με συγκεκριμένους στόχους έως ευρύτερες επιχειρήσεις. Ορισμένα σενάρια θα μπορούσαν να επιτρέψουν στον Τραμπ να παρουσιάσει μια εξέλιξη ως επιτυχία και να αναζητήσει στη συνέχεια διπλωματική διέξοδο από τη σύγκρουση.

Σε αυτό το πλαίσιο, η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ θα μπορούσε να αποτελέσει ένα από τα ζητήματα γύρω από τα οποία θα διαμορφωνόταν μια πιθανή διευθέτηση. Η θαλάσσια οδός έχει ιδιαίτερη σημασία για τη διεθνή αγορά ενέργειας, γεγονός που καθιστά την ασφάλειά της κρίσιμο παράγοντα στις σχέσεις των εμπλεκόμενων πλευρών.

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τις πληροφορίες του αμερικανικού δικτύου, δεν προκύπτει ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ έχει καταλήξει στην επιλογή μιας ευρείας χερσαίας επιχείρησης. Ένα τέτοιο σενάριο θα απαιτούσε σημαντική ανάπτυξη στρατευμάτων και θα μπορούσε να συνοδευτεί από υψηλό ανθρώπινο κόστος.

Οι πολιτικές πιέσεις στον Τραμπ και το ενδεχόμενο νέων επιθέσεων

Η στρατιωτική προετοιμασία εξελίσσεται ενώ ο Αμερικανός πρόεδρος δέχεται πιέσεις για τον τερματισμό του πολέμου, ο οποίος, σύμφωνα με το δημοσίευμα, παραμένει ιδιαίτερα αντιδημοφιλής σε τμήματα της αμερικανικής κοινής γνώμης. Παράλληλα, οι Ρεπουμπλικανοί έχουν μπροστά τους τις ενδιάμεσες εκλογές, με τις συνέπειες της σύγκρουσης να αποτελούν παράγοντα πολιτικού προβληματισμού.

Ο Τραμπ έχει απορρίψει την προοπτική μιας αποχώρησης που θα μπορούσε να εκληφθεί ως ήττα, ενώ έχει δηλώσει ότι δεν προτίθεται να προχωρήσει σε νέες επιθέσεις πριν από τις εκλογές. Ωστόσο, πηγές που γνωρίζουν τις συζητήσεις στην αμερικανική κυβέρνηση εμφανίζονται επιφυλακτικές ως προς το κατά πόσο η συγκεκριμένη δέσμευση αποκλείει οριστικά την επανέναρξη των επιχειρήσεων.

Ορισμένοι αξιωματούχοι αμφισβητούν, σύμφωνα με το CNN, κατά πόσο υπάρχει μια συνολική στρατηγική που θα μπορούσε να οδηγήσει σε οριστικό τερματισμό του πολέμου. Παρότι ο αμερικανικός στρατός συνεχίζει να παρουσιάζει εναλλακτικές επιλογές, η επιλογή των στόχων και η έκταση των επιχειρήσεων παραμένουν στην πολιτική ηγεσία.

Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, απαντώντας σε ερωτήσεις του CNN, ανέφερε ότι η κυβέρνηση δεν σχολιάζει ευαίσθητα στρατιωτικά σχέδια. Τόνισε, ωστόσο, ότι ο πρόεδρος διατηρεί όλες τις επιλογές ανοιχτές, με στόχο να αποτρέψει την απόκτηση πυρηνικού όπλου από το Ιράν. Αντίστοιχα, εκπρόσωπος του Πενταγώνου σημείωσε ότι οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις προετοιμάζουν διαφορετικά επιχειρησιακά σενάρια, ώστε να είναι σε θέση να εφαρμόσουν τις αποφάσεις της πολιτικής ηγεσίας.

Παράλληλα, οι αμερικανικές δυνάμεις στην περιοχή προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο ιρανικών αντιποίνων σε περίπτωση νέων πληγμάτων. Η επόμενη εναλλαγή στρατιωτικού προσωπικού στην περιοχή ευθύνης της CENTCOM αναμένεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες, ενώ, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, ορισμένοι από τους στρατιωτικούς που θα αποχωρήσουν ενδέχεται να μην αντικατασταθούν.

Η πρώτη επιχειρησιακή χρήση της MOAB στο Αφγανιστάν

Η MOAB αναπτύχθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 2000 και δοκιμάστηκε το 2003. Ο σχεδιασμός της αποσκοπούσε στην πρόκληση εκτεταμένων καταστροφών σε μεγάλες εκτάσεις, με το ισχυρό ωστικό κύμα της να αποτελεί ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της. Κατά τις δοκιμές της, Αμερικανοί στρατιωτικοί αξιωματούχοι είχαν αναφερθεί και στη δυνατότητά της να χρησιμοποιηθεί για την άσκηση ψυχολογικής πίεσης σε αντίπαλες δυνάμεις.

Η πρώτη επιχειρησιακή χρήση της πραγματοποιήθηκε τον Απρίλιο του 2017, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ, κατά την πρώτη του προεδρική θητεία, ενέκρινε την επίθεση εναντίον θέσεων του Ισλαμικού Κράτους στο Αφγανιστάν. Στόχος ήταν ένα δίκτυο οχυρωμένων υπόγειων σηράγγων που χρησιμοποιούσαν μαχητές της οργάνωσης για επιχειρήσεις εναντίον των κυβερνητικών δυνάμεων.

Σύμφωνα με τις τότε ανακοινώσεις των αφγανικών αρχών, από την επίθεση σκοτώθηκαν 36 μαχητές του ISIS και καταστράφηκαν τρεις υπόγειες σήραγγες, μαζί με όπλα και πυρομαχικά. Αμερικανοί και Αφγανοί αξιωματούχοι είχαν αναφέρει ότι δεν υπήρξαν απώλειες αμάχων.

Η χρήση της στο Ιράν, εφόσον τελικά εγκριθεί, θα αποτελέσει μια νέα και διαφορετική περίπτωση αξιοποίησης του συγκεκριμένου όπλου. Το κρίσιμο ερώτημα δεν αφορά μόνο την καταστροφική του ισχύ, αλλά και το κατά πόσο ένα πλήγμα τέτοιας κλίμακας θα μπορούσε να επιφέρει ουσιαστική μεταβολή στη στρατιωτική και διπλωματική πορεία της σύγκρουσης.