Μαξίμου: Με σταθερότητα και σοβαρότητα ως τις εκλογές του 2027
Απέναντι στη διεθνή αστάθεια, την πίεση στην οικονομία και το ταραγμένο γεωπολιτικό περιβάλλον, το Μαξίμου απαντά με θεσμική σταθερότητα και σοβαρότητα, όπως φάνηκε στη χθεσινή ομιλία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στην προ ημερησίας διάταξης συζήτηση στη Βουλή για το «κράτος δικαίου». Σηματοδοτήθηκε, έτσι, ο τρόπος που το Μαξίμου σκοπεύει να συνεχίσει ως την προεκλογική περίοδο η οποία, όπως υπογραμμίζεται από όλους, θα αρχίσει στο τέλος του χρόνου.
Από την πρώτη κιόλας στιγμή της παρέμβασής του, ο πρωθυπουργός μίλησε για ένα διεθνές περιβάλλον στο οποίο «οι κίνδυνοι πληθαίνουν γύρω μας», για μια παγκόσμια οικονομία που κλονίζεται και για εξαιρετικά δυσοίωνες προβλέψεις σε περίπτωση περαιτέρω παράτασης των διεθνών συγκρούσεων. Άλλωστε για την κυβέρνηση η πολιτική σταθερότητα, η αποτελεσματική λειτουργία του κράτους και η θεσμική συνοχή δεν είναι απλώς εσωτερικά ζητήματα καλής διακυβέρνησης, αλλά βασικές προϋποθέσεις για να μπορεί η χώρα να ανταποκρίνεται με επάρκεια στις διεθνείς πιέσεις.
Με εμφανή στόχο να αποδομήσει το βασικό επιχείρημα της αντιπολίτευσης, ο κ. Μητσοτάκης όρισε την ίδια την έννοια του κράτους δικαίου μέσα από το πρίσμα της καθημερινότητας του πολίτη. Στάθηκε στη μείωση των χρόνων εκδίκασης υποθέσεων, στην ταχύτερη έκδοση συντάξεων, στις ηλεκτρονικές διαδικασίες που περιορίζουν την ανθρώπινη μεσολάβηση και στα εργαλεία που, όπως είπε, χτυπούν στην πράξη το πελατειακό κράτος. Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε την επιστολική ψήφο, την ψήφο των αποδήμων, τις αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας του Υπουργικού Συμβουλίου, αλλά και τη μείωση των τροπολογιών της τελευταίας στιγμής στη Βουλή.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στη σύνδεση του κράτους δικαίου με κοινωνικές πολιτικές. Έφερε ως παραδείγματα τον Προσωπικό Βοηθό για τα άτομα με αναπηρία, την αποστολή φαρμάκων κατ’ οίκον για καρκινοπαθείς, αλλά και την ψηφιακή κάρτα εργασίας την πρόσφατη κυβερνητική πρωτοβουλία για τον περιορισμό του ψηφιακού εθισμού των ανηλίκων.
ΟΠΕΚΕΠΕ, Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και άρσεις ασυλίας
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ και τις κινήσεις της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Ο πρωθυπουργός εξέφρασε το σεβασμό του στον θεσμό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, ο οποίος, όπως ανέφερε, θεσμοθετήθηκε για πρώτη φορά το 2020 και στηρίχτηκε από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Άφησε όμως αιχμές για «επιλεκτικές διαρροές» , «ελέγχους σε δόσεις« καθώς και «επιπόλαιες διαπιστώσεις που αμαυρώνουν πρόσωπα και γίνονται επιχειρήματα στον κομματικό ανταγωνισμό». Κατέστησε όμως σαφές ότι «δεν τίθεται κανένα απολύτως ζήτημα να φύγει η Ελλάδα από τον θεσμό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας».
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε και την υπεράσπιση της κυβερνητικής στάσης στο θέμα της άρσης ασυλίας, σημειώνοντας ότι η διευκόλυνση των σχετικών διαδικασιών αποτελεί μεταρρύθμιση που ήδη έχει γίνει και ότι η άρση ασυλίας δεν συνιστά ενοχή, αλλά τον πιο γρήγορο δρόμο προς τη δικαστική κρίση και, ενδεχομένως, τη δικαίωση. Δεν πέρασε απαρατήρητη και η εξαγγελία ότι η κυβέρνηση, μέσω του υπουργείου Δικαιοσύνης, θα αναλάβει νέα νομοθετική πρωτοβουλία ώστε οι διαδικασίες που αφορούν πολιτικά πρόσωπα να επιταχύνονται ακόμη περισσότερο.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπερασπίστηκε κατηγορηματικά τον ρόλο της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών. Ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να επιτρέψει να υπονομευθεί το έργο της ΕΥΠ και αυτό όπως εξήγησε γιατί συμβάλλει καθοριστικά σε ζητήματα εθνικής ασφάλειας και στη διαμόρφωση της εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής της χώρας μας. Μάλιστα τόνισε ότι ειδικά σήμερα η δράση της υπό τη νέα της δομή αποκτά «κρίσιμη σημασία στο ταραγμένο περιβάλλον γύρω μας». Η προσφορά τους, συνεπώς, και η δράση τους είναι απαράδεκτο να ναρκοθετείται από ανεύθυνες συζητήσεις που μετατρέπονται και σε εμπόδιο για συνεργασία με άλλες συμμαχικές υπηρεσίες και ενίοτε και σε ένα αντεθνικό επιχείρημα δυνάμεων εκτός των συνόρων. Αυτό δεν θα το επιτρέψω να συνεχιστεί».
«Φυγή προς τα εμπρός»
Ο πρωθυπουργός είπε ακόμη ότι η Νέα Δημοκρατία θα αναλάβει την πρωτοβουλία για μια ευρεία θεσμική τομή, αξιοποιώντας τη διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης ως αφετηρία για μια συνολική «φυγή προς τα εμπρός».
Η σχετική συζήτηση αναμένεται να ξεκινήσει εντός του Μαΐου, με έναν βασικό κορμό τουλάχιστον 25 άρθρων προς αναθεώρηση, ενώ ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη συμβολή της γαλάζιας Κοινοβουλευτικής Ομάδας, σημειώνοντας ότι περισσότεροι από 50 βουλευτές κατέθεσαν τεκμηριωμένες προτάσεις, πάνω στις οποίες θα διαμορφωθεί η τελική πρόταση της ΝΔ, σε συνέχεια και της πρωτοβουλίας που είχε αναλάβει το κόμμα ήδη από το 2018.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε, μάλιστα, το βασικό πολιτικό ερώτημα προς το σύνολο του πολιτικού συστήματος: αν υπάρχει η βούληση να ανοίξει μια πραγματικά ουσιαστική συζήτηση για αλλαγές που αφορούν κρίσιμες πτυχές της θεσμικής λειτουργίας της χώρας.
Στο πλαίσιο αυτό, έβαλε στο τραπέζι την πιθανή προσθήκη στο Άρθρο 5 ειδικής πρόβλεψης για την τεχνητή νοημοσύνη, με στόχο τη θωράκιση της προστασίας, της ελευθερίας και της ασφάλειας του ατόμου απέναντι στις νέες τεχνολογικές προκλήσεις. Παράλληλα, επανέφερε το ζήτημα της αλλαγής του Άρθρου 16, ασκώντας αιχμηρή κριτική στην αντιπολίτευση ότι δεν τόλμησε να προχωρήσει σε αυτή την τομή εδώ και δύο δεκαετίες, ενώ προανήγγειλε και συζήτηση για συνταγματική μέριμνα γύρω από την προσιτή στέγη.
Στις προτεραιότητες της ΝΔ εντάσσεται ακόμη η ψήφιση νόμου για τη λειτουργία των κομμάτων, κατ’ επιταγή του ίδιου του Συντάγματος, κάτι που -όπως υπογράμμισε- παραμένει σε εκκρεμότητα επί χρόνια, παρότι συνδέεται άμεσα με την αναβάθμιση της ποιότητας της δημοκρατίας. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στα άρθρα 51 και 54, τα οποία σχετίζονται με το εκλογικό σύστημα. Ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι η σχετική συζήτηση θα ανοίξει μετά τις εκλογές, επιμένοντας όμως πως έχει έρθει η ώρα να εξεταστεί με ειλικρίνεια ποιο μοντέλο εκπροσώπησης ανταποκρίνεται καλύτερα στις σύγχρονες ανάγκες της χώρας.
Ανοικτή η όποια αλλαγή για τον σταυρό προτίμησης
Στο ίδιο πλαίσιο, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο αλλαγών που θα αφορούν τόσο τον σταυρό προτίμησης όσο και τη σχέση μεταξύ εκτελεστικής και νομοθετικής εξουσίας, σημειώνοντας ότι το διπλό βάρος του υπουργικού αξιώματος και της εκλογικής μάχης δημιουργεί εύλογα ζητήματα. Δεν απέκλεισε, μάλιστα, τη συζήτηση για ένα μικτό εκλογικό σύστημα, με μικρότερες και μεγαλύτερες περιφέρειες, αλλά και με διαφορετικούς τρόπους εκλογής βουλευτών, είτε με σταυρό είτε με λίστα.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, στόχος είναι οι εκλογές του 2031 να διεξαχθούν με νέο, πιο σύγχρονο εκλογικό σύστημα, το οποίο θα έχει ψηφιστεί από την αρχή της επόμενης τετραετίας, ώστε οι κανόνες να είναι γνωστοί σε όλους και, ει δυνατόν, να έχουν εγκριθεί με ευρεία κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης άνοιξε, παράλληλα, και άλλα κρίσιμα μέτωπα της συνταγματικής συζήτησης. Αναφέρθηκε στο Άρθρο 90 και στον τρόπο επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, θέτοντας ως ζητούμενο τη διαμόρφωση ενός συστήματος χωρίς κυβερνητική παρέμβαση. Έθεσε επίσης το ζήτημα του Άρθρου 103 για τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων, λέγοντας ότι πρέπει να ανοίξει μια σοβαρή κουβέντα για τη σύνδεσή της με την αξιολόγηση, τη στοχοθεσία και την αποτελεσματικότητα.
Την ίδια ώρα, έστρεψε τα πυρά του και προς το ΠΑΣΟΚ για τη στάση του στο θέμα των Ανεξάρτητων Αρχών, κάνοντας λόγο για παρατεταμένη θεσμική εμπλοκή γύρω από το Άρθρο 101 και αποδίδοντας προσωπικά στον Νίκο Ανδρουλάκη ευθύνη για την παράλυση που, όπως είπε, έχει καταγραφεί εδώ και μήνες, εξαιτίας της άρνησης συναίνεσης στις απαιτούμενες πλειοψηφίες.
Ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι αυτά είναι μόνο ορισμένα από τα άρθρα που θα βρεθούν στον βασικό πυρήνα της πρότασης της ΝΔ για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, υπογραμμίζοντας πως από εδώ και στο εξής όλοι θα κριθούν τόσο από τη στάση τους στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή όσο και από την ψήφο τους όταν έρθει η ώρα των τελικών αποφάσεων στη Βουλή.