Δε βγήκε λευκός καπνός από το Μαξίμου- Η μπάλα τώρα στο γήπεδο των αγροτών

Αποφασισμένη να μην μετακινηθεί από τη βασική της γραμμή στο αγροτικό εμφανίζεται η κυβέρνηση μετά και την χθεσινή δεύτερη συνάντηση με εκπροσώπους των αγροτών στο Μέγαρο Μαξίμου μεταφέροντας την ευθύνη των επόμενων κινήσεων στους αγρότες.

Το κυβερνητικό επιτελείο παρά τις πιέσεις των μπλόκων διεμήνυσε με κάθε τρόπο ότι τα περιθώρια περαιτέρω παραχωρήσεων έχουν εξαντληθεί και οι παρεμβάσεις που έχουν τεθεί στο τραπέζι είναι συγκεκριμένες, κοστολογημένες και συμβατές με τις αντοχές της οικονομίας.

Από την κυβέρνηση σημειώνουν ότι η συνάντηση έγινε σε κλίμα «ενδιαφέρον» και «ειλικρινές» και υπογραμμίζουν ότι ο διάλογος ήταν εξαρχής επιλογή και «οι πόρτες ήταν πάντα ανοιχτές». Μάλιστα ξεκαθαρίζουν ότι από την πρώτη στιγμή ότι οι λύσεις στα δομικά προβλήματα του πρωτογενούς τομέα δεν μπορούν να «χτιστούν» ούτε πάνω σε πρόσκαιρη πίεση ούτε έξω από τρεις βασικές προϋποθέσεις: Να σέβονται τις δημοσιονομικές δυνατότητες της χώρας, να είναι κοινωνικά δίκαιες και, κυρίως, να εντάσσονται στο ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο. Ένα πλαίσιο που, όπως τονίστηκε στη συνάντηση, είναι ταυτόχρονα γενναιόδωρο ως προς τους διαθέσιμους πόρους, αλλά και εξαιρετικά αυστηρό ως προς το τι επιτρέπεται και τι απαγορεύεται στη στήριξη του πρωτογενούς τομέα.

Σε αυτό το πλαίσιο, όπως εξήγησε ο πρωθυπουργός Κυριακός Μητσοτάκης σε συνέντευξή του μετά την μαραθώνια συνάντηση με τους αγρότες, ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στη μεταρρύθμιση του ΟΠΕΚΕΠΕ και στη μετάπτωσή του στην ΑΑΔΕ, την οποία και χαρακτήρισε «πρώτο αναγκαίο, αλλά όχι ικανό βήμα» για τον εκσυγχρονισμό του πρωτογενούς τομέα, σημειώνοντας ότι το ζητούμενο είναι μια βαθύτερη αλλαγή που θα διασφαλίζει διαφάνεια, ταχύτητα και δικαιοσύνη στις ενισχύσεις. «Η χώρα χρειάζεται έναν ανταγωνιστικό πρωτογενή τομέα», είναι το πολιτικό συμπέρασμα που συνοδεύει την επιλογή αυτή.

 Κυβέρνηση προς αγρότες: «Να πρυτανεύσει η λογική»

Την ίδια ώρα το Μαξίμου επιχείρησε να βάλει «πολιτικές υποσημειώσεις» στη συγκυρία των κινητοποιήσεων. Ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε να στέλνει μήνυμα ότι διαθέτει «καλές προθέσεις», αλλά «δεν είναι αφελής», υποστηρίζοντας πως πίσω από τις συγκεκριμένες κινητοποιήσεις υπήρχαν και κομματικά κριτήρια, καθώς και μια λογική που «έρχεται από το παρελθόν». Στο ίδιο μήκος κύματος, η κυβέρνηση τόνισε ότι δεν πρόκειται να επαναλάβει λάθη προηγούμενων περιόδων, όταν –στην προσπάθεια εκτόνωσης μιας κρίσης– λαμβάνονταν αποφάσεις ασύμβατες με το ευρωπαϊκό πλαίσιο, για να ακολουθήσει στη συνέχεια η υποχρέωση επιστροφής χρημάτων «και με τόκο».

Παρά τη σκληρή αυτή γραμμή, η κυβερνητική πλευρά δηλώνει ότι θέλει να «πρυτανεύσει η λογική». Ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε «συγκρατημένα αισιόδοξος», σημειώνοντας όμως ότι είναι έτοιμος να χειριστεί «οποιαδήποτε άλλη κατάσταση», ανάλογα με τις αποφάσεις που θα ληφθούν στα μπλόκα.

Στη συνάντηση δεν κυριάρχησαν μόνο τα άμεσα μέτρα, αλλά και η ανάγκη ενός σταθερού, διαρκούς διαλόγου για το μέλλον του πρωτογενούς τομέα. Τέθηκαν ζητήματα που αφορούν τη νέα ΚΑΠ, τα έργα υποδομής, τη διαχείριση του νερού, την εκπαίδευση των αγροτών και την αξιοποίηση νέων τεχνολογιών. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι αυτά τα «μεγάλα» θέματα δεν λύνονται με αποσπασματικές ρυθμίσεις, αλλά με συνεχή παρακολούθηση και συντονισμό.

Σε αυτή τη λογική, όπως ανακοίνωσε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστας Τσιάρας, συμφωνήθηκε να συμμετέχουν και οι εκπρόσωποι των μπλόκων που βρέθηκαν στο Μαξίμου στις επιμέρους επιτροπές που συγκροτούνται για να δώσουν λύσεις σε συγκεκριμένα ζητήματα, αλλά και να συμβάλουν σε μια πιο σοβαρή επεξεργασία των στρατηγικών επιλογών για τον πρωτογενή τομέα. Η κυβέρνηση ξεκαθαρίζει, ωστόσο, ότι «με βάση τις εξαγγελίες της προηγούμενης εβδομάδας δεν πρόκειται να υπάρξει καμία αλλαγή» στον βασικό κορμό των μέτρων.

Παράλληλα, τέθηκαν επιμέρους τεχνικά ζητήματα: να μπορούν όσοι εντάσσονται σε ρυθμίσεις να επωφελούνται νωρίτερα από τη χαμηλή τιμή ρεύματος, να εκδίδονται σε αραιότερα χρονικά διαστήματα οι λογαριασμοί της ΔΕΗ, καθώς και να εξεταστεί αναπροσαρμογή στον επανυπολογισμό των πραγματικών λίτρων καυσίμων που απαιτεί κάθε καλλιέργεια. Στο ίδιο «πακέτο» εντάχθηκε και το ζήτημα ΚΑΕΚ–ΑΤΑΚ, για το οποίο –όπως αναφέρθηκε– ήδη δρομολογούνται λύσεις. Κυβερνητικά στελέχη σημειώνουν ότι αυτά είναι θέματα που μπορούν να προχωρήσουν μέσα από τις επιτροπές, με τεχνική επεξεργασία και σαφές χρονοδιάγραμμα.

Διχασμένοι ξανά οι αγρότες

 Σε κάθε περίπτωση, η συνάντηση Μητσοτάκη – αγροτών δεν έκλεισε το θέμα. Στο εσωτερικό του αγροτικού κινήματος καταγράφονται ήδη διαφορετικές αναγνώσεις: ορισμένοι «βλέπουν» τη συνάντηση ως βάση για διάλογο ενώ άλλοι επιμένουν αν δεν υπάρξουν πιο γενναίες παρεμβάσεις δεν μπορεί να υπάρξει άρση των μπλόκων.

Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν μέσα από συνελεύσεις και συντονιστικά όργανα τις επόμενες ώρες. Η τάση για να λυθούν τα μπλόκα είχε εκφραστεί ακόμη από την προηγούμενη συνάντηση του πρωθυπουργού με αγρότες, με άλλη σύσταση στην επιτροπή που τον συνάντησε. Ήδη, κάποια –έστω λίγο- μπλόκα έχουν ανοίξει. Το ερώτημα είναι αν θα επικρατήσει η λογική της σταδιακής αποκλιμάκωσης ή αν οι κινητοποιήσεις θα συνεχιστούν, δοκιμάζοντας εκ νέου τις αντοχές της κοινωνίας.