Καταγγελία για «χακάρισμα» σε ψυγεία κρεοπωλείου στην Ελλάδα – Επιθέσεις σε επτά ευρωπαϊκές χώρες (VIDEO)

Μια νέα μορφή κυβερνοεπιθέσεων, που δεν περιορίζεται πλέον σε υπολογιστές και ηλεκτρονικά αρχεία αλλά επεκτείνεται σε εξοπλισμό καθημερινής λειτουργίας επιχειρήσεων, έρχεται στο προσκήνιο και στην Ελλάδα. Στο επίκεντρο βρίσκονται τα επαγγελματικά ψυγεία και οι καταψύκτες, τα οποία μπορούν να αποτελέσουν στόχο κακόβουλων παρεμβάσεων μέσω των ψηφιακών συστημάτων διαχείρισής τους.

Η ανησυχία εντείνεται μετά την καταγγελία ιδιοκτήτη κρεοπωλείου στην Κηφισιά, ο οποίος υποστήριξε  μιλώντας στο ΣΚΑΙ ότι,  άγνωστοι απέκτησαν πρόσβαση στο σύστημα ελέγχου των ψυγείων της επιχείρησής του και επιχείρησαν να ανεβάσουν τη θερμοκρασία έως τους 150 βαθμούς Κελσίου.

Σύμφωνα με την καταγγελία του ιδιοκτήτη, η παρέμβαση έγινε αντιληπτή τις πρώτες πρωινές ώρες, όταν οι εργαζόμενοι έφτασαν στο κατάστημα για να προετοιμάσουν τις παραγγελίες χονδρικής. Όπως περιέγραψε ο ιδιοκτήτης, χρειάστηκε περίπου μία ώρα μέχρι να διατυπωθεί η εκτίμηση ότι είχε γίνει παραβίαση του συστήματος. Ο τεχνικός κατάφερε τελικά να ανακτήσει τον έλεγχο των ψυγείων έπειτα από περίπου δύο ώρες.

Η ρύθμιση στους 150 βαθμούς και οι άλλες δύο επιχειρήσεις

Σύμφωνα με όσα κατήγγειλε ο ιδιοκτήτης, οι άγνωστοι επιχείρησαν να μεταβάλουν τη θερμοκρασία από τους μηδέν στους 150 βαθμούς Κελσίου. Η παρέμβαση εντοπίστηκε εγκαίρως και οι θερμοκρασίες δεν έφτασαν στα συγκεκριμένα επίπεδα, με αποτέλεσμα να αποφευχθεί η καταστροφή των αποθεμάτων κρέατος.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει, ωστόσο, η αναφορά του ότι προβλήματα φέρεται να αντιμετώπισαν και άλλες δύο επιχειρήσεις της περιοχής, ένα σούπερ μάρκετ και ένα κατάστημα μαζικής εστίασης. Σύμφωνα με τον ίδιο, και οι δύο συνεργάζονταν με την ίδια τεχνική εταιρεία που υποστηρίζει τις ψυκτικές εγκαταστάσεις του κρεοπωλείου.

Από τη Γαλλία σε επτά ευρωπαϊκές χώρες

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Guardian, στις 12 Οκτωβρίου εκατοντάδες καταστήματα μεγάλων γαλλικών αλυσίδων, μεταξύ των οποίων οι Intermarché και Coopérative U, αντιμετώπισαν προβλήματα στα συστήματα ψύξης. Οι δράστες φέρεται να απέκτησαν απομακρυσμένη πρόσβαση στους ψηφιακούς ελεγκτές ψυγείων και καταψυκτών, μεταβάλλοντας τις ρυθμίσεις θερμοκρασίας και απόψυξης.

Το φαινόμενο επανεμφανίστηκε τη Δευτέρα 2 Νοεμβρίου, αυτή τη φορά σε επτά ευρωπαϊκές χώρες: Βέλγιο, Σουηδία, Ολλανδία, Λουξεμβούργο, Ιρλανδία, Εσθονία και Φινλανδία. Μεταξύ των επιχειρήσεων που επηρεάστηκαν ήταν οι αλυσίδες Carrefour, Delhaize, Colruyt, ICA, Coop και SuperValu, ενώ προβλήματα αναφέρθηκαν και σε κατάστημα της IKEA στο Βέλγιο.

Οι συνέπειες ήταν διαφορετικές ανά περίπτωση. Στη Σουηδία, σε κατάστημα της ICA, οι καταψύκτες φέρεται να έφτασαν τους 50 βαθμούς Κελσίου, με αποτέλεσμα να απομακρυνθούν και να πεταχτούν κατεψυγμένα προϊόντα. Η Coop επιβεβαίωσε κυβερνοπεριστατικό που επηρέασε επτά καταστήματά της, ενώ στο Βέλγιο η Carrefour ανακοίνωσε ότι προβλήματα καταγράφηκαν σε 15 από τα περίπου 700 καταστήματά της.

Στην Ιρλανδία, η εταιρεία Musgrave, ιδιοκτήτρια της αλυσίδας SuperValu, γνωστοποίησε ότι επηρεάστηκαν τα συστήματα ψύξης σε 13 καταστήματα, με αποτέλεσμα να απομακρυνθούν προληπτικά προϊόντα από τα ράφια. Αντίστοιχο περιστατικό σημειώθηκε και σε κατάστημα της εσθονικής αλυσίδας Selver.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση καταδίκασε τις επιθέσεις, κάνοντας λόγο για «σκόπιμη απόπειρα να διαταραχθεί η αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων και να υπονομευθεί η εμπιστοσύνη των καταναλωτών σε αυτήν».

Πως μπορούν οι χάκερ να αποκτήσουν πρόσβαση στα ψυγεία

Το κοινό στοιχείο των περιστατικών είναι η χρήση ψηφιακών συστημάτων που επιτρέπουν την απομακρυσμένη παρακολούθηση και ρύθμιση των επαγγελματικών ψυγείων και καταψυκτών.

Οι σύγχρονες εγκαταστάσεις δεν λειτουργούν αποκλειστικά με συμβατικούς θερμοστάτες. Διαθέτουν ψηφιακούς ελεγκτές, οι οποίοι συνδέονται στο διαδίκτυο και επιτρέπουν στις επιχειρήσεις και στους τεχνικούς να παρακολουθούν τις θερμοκρασίες, να εντοπίζουν βλάβες και να παρεμβαίνουν στις ρυθμίσεις χωρίς να βρίσκονται στον χώρο.

Αυτή η δυνατότητα διευκολύνει σημαντικά τη λειτουργία μιας επιχείρησης, δημιουργεί όμως και πιθανά σημεία ευπάθειας, εφόσον οι λογαριασμοί πρόσβασης και οι διαδικτυακές συνδέσεις δεν προστατεύονται επαρκώς. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις ειδικών κυβερνοασφάλειας που επικαλείται ο Guardian, σε αρκετές περιπτώσεις οι κονσόλες διαχείρισης των ψυκτικών εγκαταστάσεων είναι προσβάσιμες μέσω διαδικτύου χωρίς επαρκή πρόσθετη προστασία. Παράλληλα, ορισμένα παλαιότερα συστήματα δεν λαμβάνουν πλέον ενημερώσεις ασφαλείας.

Ένας ακόμη παράγοντας είναι ότι οι επιχειρήσεις ενδέχεται να καθυστερούν την εγκατάσταση των απαραίτητων ενημερώσεων, καθώς η διαδικασία μπορεί να απαιτεί προσωρινή διακοπή λειτουργίας του εξοπλισμού. Αυτό δημιουργεί ένα επιπλέον πρόβλημα για τα καταστήματα τροφίμων, όπου η συνεχής λειτουργία των ψυγείων είναι απαραίτητη.

Ποιος βρίσκεται πίσω από τις επιθέσεις

Μέχρι στιγμής δεν έχει αναλάβει κάποια ομάδα την ευθύνη για τις επιθέσεις, ενώ δεν έχει επιβεβαιωθεί εάν τα περιστατικά στις ευρωπαϊκές χώρες συνδέονται μεταξύ τους ή πρόκειται για διαφορετικές ενέργειες.

Όπως αναφέρει ο Guardian, ο Ρέιφ Πίλινγκ, ανώτερος διευθυντής πληροφοριών απειλών στην εταιρεία κυβερνοασφάλειας Sophos, εκτιμά ότι δύο πιθανά σενάρια είναι μια κρατική ενέργεια με στόχο την αποστολή μηνύματος ή η δράση ενός μεμονωμένου χάκερ για προσωπικούς λόγους.

Ο ίδιος επισημαίνει ότι η αναγνώριση των δραστών είναι δύσκολη, καθώς η συγκεκριμένη μορφή παραβίασης μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς τη χρήση κακόβουλου λογισμικού, μέσω της εκμετάλλευσης αδύναμων σημείων στα συστήματα ελέγχου. Στο ίδιο δημοσίευμα, ο Νικ Τζάκσον, διευθυντής κυβερνοεπιχειρήσεων στην εταιρεία Bitdefender, τονίζει τη σημασία των τακτικών ενημερώσεων ασφαλείας. Όπως επισημαίνει, οι επιχειρήσεις που διαχειρίζονται τέτοιου είδους εγκαταστάσεις θα πρέπει να αντιμετωπίζουν την κυβερνοασφάλεια ως μέρος της καθημερινής λειτουργίας τους.