Το κράτος μετρά την τραγωδία. Ξανά…

Υπάρχει ένα σημείο στο οποίο μια κοινωνία παύει να είναι απλός παρατηρητής και γίνεται συνένοχος. Το σημείο αυτό δεν έρχεται με τον πρώτο προπηλακισμό, ούτε με την πρώτη απειλή. Έρχεται όταν όλα αυτά παύουν να μας προκαλούν εντύπωση.

Όταν ο εκφοβισμός αντιμετωπίζεται ως «πολιτική δράση». Όταν οι ύβρεις θεωρούνται «δυναμική αντίδραση». Όταν οι στοχοποιήσεις ανθρώπων και οικογενειών βαφτίζονται «ακτιβισμός». Και όταν η βία, λεκτική ή σωματική, βρίσκει πάντα πρόθυμους να τη δικαιολογήσουν, αρκεί να υπηρετεί τη δική τους ιδεολογία.

Αυτό είναι το πραγματικό πρόβλημα της χώρας. Όχι ότι υπάρχουν ακραίοι. Ακραίοι υπήρχαν και θα υπάρχουν σε κάθε δημοκρατία. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η κοινωνία, τα κόμματα και πολλές φορές ακόμη και οι θεσμοί επιλέγουν να τους χαϊδεύουν, να τους ανέχονται ή να σιωπούν επειδή οι στόχοι τους είναι οι «απέναντι».

Η ανοχή στη βία δεν είναι ουδετερότητα. Είναι συνενοχή.

Κάθε περιστατικό εκφοβισμού που μένει χωρίς συνέπειες ανοίγει τον δρόμο για το επόμενο. Κάθε απειλή που υποτιμάται γίνεται το μήνυμα ότι όλα επιτρέπονται. Και κάθε φορά που η Πολιτεία επιλέγει να επέμβει μόνο όταν η κατάσταση έχει ξεφύγει, αποδεικνύει ότι λειτουργεί περισσότερο ως παρατηρητής παρά ως εγγυητής της νομιμότητας.

Οι νόμοι υπάρχουν ήδη. Δεν λείπει το θεσμικό πλαίσιο. Εκείνο που λείπει είναι η πολιτική και κοινωνική βούληση να εφαρμοστούν χωρίς εκπτώσεις, χωρίς ιδεολογικά φίλτρα και χωρίς επιλεκτικές ευαισθησίες.

Γιατί η Δημοκρατία δεν έχει «δικούς της» και «ξένους» τραμπούκους. Δεν έχει «καλή» και «κακή» βία. Δεν μπορεί να λειτουργεί με δύο μέτρα και δύο σταθμά, ανάλογα με το ποιος φωνάζει, ποιος απειλεί ή ποιος επιτίθεται.

Όσο επιμένουμε να καταδικάζουμε τη βία μόνο όταν μας βολεύει πολιτικά, τόσο θα τη νομιμοποιούμε όταν στρέφεται απέναντι στους αντιπάλους μας. Και τότε η επόμενη γραμμή δεν θα είναι μια απειλή στο διαδίκτυο ή ένας προπηλακισμός στον δρόμο. Θα είναι μια ακόμη ανθρώπινη τραγωδία που όλοι θα δηλώνουν ότι «κανείς δεν μπορούσε να προβλέψει».

Η αλήθεια είναι πολύ πιο άβολη. Τις περισσότερες φορές τα σημάδια υπάρχουν. Απλώς επιλέγουμε να τα αγνοούμε.

Ήρθε η ώρα να σταματήσουν οι αστερίσκοι. Να σταματήσει η επιλεκτική ευαισθησία. Να σταματήσει η λογική του «ναι μεν, αλλά». Και ας ειπωθεί επιτέλους καθαρά: όταν η πολιτική μετατρέπεται σε εκφοβισμό, όταν η διαφορετική άποψη επιχειρείται να φιμωθεί με απειλές και όταν η βία παρουσιάζεται ως μέσο επιβολής, δεν έχει καμία σημασία αν η σημαία είναι κόκκινη ή μαύρη.

Η άκρα δεξιά και η άκρα αριστερά διαφημίζουν τις διαφορές τους. Όμως, όταν επιλέγουν τον δρόμο του φανατισμού, της τρομοκράτησης και της βίας, μοιάζουν περισσότερο απ’ όσο θα ήθελαν να παραδεχθούν. Η μία χρειάζεται την άλλη για να δικαιολογεί την ύπαρξή της. Και οι δύο τρέφονται από τον φόβο, το μίσος και τον διχασμό.

Η Δημοκρατία δεν απειλείται από τις διαφορετικές απόψεις. Απειλείται από όσους πιστεύουν ότι μπορούν να τις επιβάλουν με τη βία. Και απέναντι σε αυτούς δεν υπάρχει ούτε αριστερή ούτε δεξιά ανοχή. Υπάρχει μόνο ο νόμος.