Πολιτική VS branding, σημειώσατε διπλό

Η χθεσινή παρουσίαση του νέου πολυαναμενόμενου κόμματος του Αλέξη Τσίπρα προκάλεσε έντονη κινητικότητα στα social media και επικοινωνιακό θόρυβο. Είναι, όμως, αυτός ο πραγματικός σκοπός μιας τέτοιας παρουσίασης; Η συζήτηση περιορίστηκε κυρίως στην εικόνα, στους συμβολισμούς και φυσικά – και όχι άδικα – στο όνομα του κόμματος, αφήνοντας σε δεύτερο πλάνο την ουσία των πολιτικών μηνυμάτων. Και ακριβώς εκεί εντοπίζεται το βασικό πρόβλημα.

Η δημόσια συζήτηση που ακολούθησε και συνεχίζεται δεν περιστράφηκε γύρω από τις πολιτικές θέσεις, τις προτάσεις ή το ιδεολογικό στίγμα του νέου φορέα. Αντίθετα, αναλώθηκε σχεδόν αποκλειστικά στο όνομα, στους συμβολισμούς, στην αισθητική της εκδήλωσης και στην «επιστροφή Τσίπρα» χωρίς να καταδείξει γιατί και εάν αυτή η επιστροφή είναι χρήσιμη. Αυτό από μόνο του αποτελεί ένα πολιτικό σύμπτωμα. Όταν μία παρουσίαση νέου κόμματος παράγει περισσότερο επικοινωνιακό θόρυβο παρά πολιτικό διάλογο, τότε η εικόνα για άλλη μία φορά υπερίσχυσε της ουσίας.

Δεν είμαι επικοινωνιολόγος και δεν μπορώ να αξιολογήσω, αν η επιλογή του ονόματος λειτούργησε συνειδητά ή όχι σαν επικοινωνιακή παγίδα. Ως πολίτη, όμως, με ενόχλησε το ότι αυτό και μόνο απορρόφησε όλη τη δημόσια προσοχή. Τα μέσα ενημέρωσης, τα social media και οι πολιτικοί αντίπαλοι δεν συζήτησαν για το πώς απαντά το νέο κόμμα στην ακρίβεια, στο δημογραφικό ή στην εξωτερική πολιτική. Συζήτησαν για ιστορικούς συμβολισμούς, για συνειρμούς και για… branding.

Η πολιτική, ασφαλώς, χρειάζεται σύμβολα. Χρειάζεται αφήγημα και επικοινωνία. Όμως όταν το επικοινωνιακό περίβλημα είναι ισχυρότερο από το πολιτικό περιεχόμενο, τότε πως θα εμπιστευτεί το κοινό την πολιτική που θα παράξει ο νεός φορέας; Η χθεσινή εικόνα έμοιαζε περισσότερο με λανσάρισμα νέου brand παρά με ιδρυτική πράξη ενός πολιτικού κινήματος που φιλοδοξεί μάλιστα να κυβερνήσει ξανά τη χώρα! Οι πολίτες δεν αναζητούν (μόνο) άλλη μία καλοσκηνοθετημένη εμφάνιση, αλλά πειστικές απαντήσεις. Δεν αρκεί η επιστροφή ενός γνωστού πολιτικού προσώπου για να ανοίξει αυτομάτως ένα νέο πολιτικό κεφάλαιο. Χρειάζεται σαφής αυτοκριτική, συγκεκριμένο σχέδιο και καθαρός λόγος για το τι ακριβώς διαφέρει από το παρελθόν.

Στην αρχή πίστευα ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα της χθεσινής παρουσίασης ήταν το όνομα. Τελικά συνειδητοποίησα ότι το πρόβλημα ήταν το γεγονός ότι το όνομα κατάφερε να επισκιάσει τα πάντα. Και όταν η πολιτική συζήτηση εγκλωβίζεται στους τίτλους και όχι στο περιεχόμενο, τότε η επικοινωνία μπορεί να κερδίζει για κάποιους τη βραδιά, αλλά η πολιτική χάνει το νόημά της.