Δεκαπενταύγουστος στα Δωδεκάνησα: Τα νησιά φορούν τα γιορτινά τους
Από την Κρεμαστή της Ρόδου μέχρι την Όλυμπο της Καρπάθου, ο Δεκαπενταύγουστος στα Δωδεκάνησα ενώνει πίστη και παράδοση. Λιτανείες, τοπικά εδέσματα, λύρες, λαούτα και χοροί συνθέτουν μία από τις μεγαλύτερες γιορτές του νησιωτικού καλοκαιριού.
Ο Δεκαπενταύγουστος στα Δωδεκάνησα δεν αποτελεί μόνο μία από τις σημαντικότερες θρησκευτικές γιορτές του χρόνου. Είναι η ημέρα κατά την οποία οι κάτοικοι ανταμώνουν ξανά, οι ξενιτεμένοι επιστρέφουν στον τόπο τους και τα χωριά γεμίζουν μουσική, χορό και παραδοσιακές γεύσεις.
Ρόδος: Το μεγάλο πανηγύρι της Κρεμαστής
Στη Ρόδο, το επίκεντρο των εορτασμών βρίσκεται στην Παναγία της Κρεμαστής. Το πανηγύρι διαρκεί από τις 10 έως τις 23 Αυγούστου και συγκεντρώνει χιλιάδες κατοίκους και επισκέπτες.Παράλληλα, λειτουργεί έκθεση με παραδοσιακά προϊόντα, σε έναν θεσμό που διατηρείται εδώ και δεκαετίες. Πρόκειται για το πανηγύρι με τη μεγαλύτερη προσέλευση στα Δωδεκάνησα.
Αστυπάλαια: Τρεις ημέρες γιορτής στην Πορταΐτισσα
Στην Αστυπάλαια, οι εκδηλώσεις για την Παναγία την Πορταΐτισσα διαρκούν τρεις ημέρες. Η αρχή γίνεται το βράδυ της παραμονής, μετά τον Εσπερινό, με βιολί, λύρα και παραδοσιακούς χορούς στον περίβολο της εκκλησίας. Ανήμερα της γιορτής, οι γυναίκες του νησιού προσφέρουν τοπικούς μεζέδες και γεμιστό αρνί. Το τριήμερο ολοκληρώνεται στον Πέρα Γιαλό με τα «Κουκάνια», μια σειρά από παραδοσιακά παιχνίδια για μικρούς και μεγάλους. Μεταξύ αυτών είναι το γιαουρτοτάισμα με κλειστά μάτια, η διελκυστίνδα, οι αγώνες κολύμβησης, οι αβγομαχίες και ο περίφημος «πετεινός».
Νίσυρος: Οι «εννιαμερίτισσες» στην Παναγία Σπηλιανή
Η Παναγία Σπηλιανή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προσκυνήματα της Νισύρου και προσελκύει πιστούς από ολόκληρα τα Δωδεκάνησα.Σύμφωνα με το έθιμο, οι «εννιαμερίτισσες» φτάνουν στο μοναστήρι εννέα ημέρες νωρίτερα και ακολουθούν μια ιδιαίτερη τελετουργία, η οποία ολοκληρώνεται ανήμερα της γιορτής. Την παραμονή προσφέρονται ρεβίθια και πατάτες, ενώ στις 15 Αυγούστου το γλέντι στήνεται στην αυλή του σχολείου, κάτω από την εκκλησία, με κρέας και πατάτες για τους επισκέπτες.
Κάρπαθος: Ο κατανυκτικός Κάτω Χορός της Ολύμπου
Στην Όλυμπο της Καρπάθου, ο εορτασμός έχει έντονα κατανυκτικό χαρακτήρα και συνδέεται με το πένθος για την Κοίμηση της Θεοτόκου. Κορυφαία στιγμή είναι ο παραδοσιακός Κάτω Χορός όπου την αρχή κάνουν οι άνδρες, με αργό και σταθερό βήμα, ενώ στη συνέχεια μπαίνουν στον χορό οι γυναίκες, φορώντας τις εντυπωσιακές παραδοσιακές φορεσιές τους.
Κάσος: Το μεγαλύτερο πανηγύρι του νησιού
Στην Κάσο πραγματοποιείται το μεγαλύτερο πανηγύρι του νησιού, με τους κατοίκους να τηρούν με ευλάβεια τα πατροπαράδοτα έθιμα. Πολλοί ξενιτεμένοι Κασιώτες επιστρέφουν ειδικά για τη γιορτή, γεμίζοντας ξανά τα χωριά. Στα τραπέζια σερβίρονται ντολμαδάκια και πιλάφι, ενώ το γλέντι στήνεται με τους γνώριμους ήχους της λύρας και του λαούτου.
Πάτμος: Η περιφορά του Επιταφίου της Παναγίας
Στην Πάτμο διατηρείται ένα έθιμο με βαθιές βυζαντινές ρίζες. Οι μοναχοί πραγματοποιούν την περιφορά του χρυσοποίκιλτου Επιταφίου της Παναγίας στα σοκάκια του νησιού.Η πομπή πραγματοποιείται με ιδιαίτερη μεγαλοπρέπεια, την ώρα που οι καμπάνες του μοναστηριού και των υπόλοιπων εκκλησιών ηχούν σε ολόκληρο το νησί.
Κάλυμνος: Ανοίγουν εκκλησίες και ξωκλήσια
Στην Κάλυμνο, εκκλησίες και μικρά ξωκλήσια ανοίγουν τις πύλες τους για να υποδεχθούν κατοίκους και επισκέπτες.Η Παναγία της Χώρας η Κεχαριτωμένη, η Γαλατιανή στα Αργινώντα, η Κυρά Ψιλή στον Βαθύ, η Παναγία του Γλυκιού στο λιμάνι, η Παναγία στους Βοθύνους, η Παναγία της Τελέντου, η Παναγία στην Ψέριμο και η Μυρτιώτισσα βρίσκονται στο επίκεντρο των εορτασμών.
Ο Δεκαπενταύγουστος στα Δωδεκάνησα παραμένει μια ζωντανή συνάντηση πίστης, μνήμης και κοινότητας.
Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ.