Ηλιάννα Σαλαβγιά στο TheOpinion: «Η αγάπη είναι η συγκολλητική ουσία για όλα τα πράγματα»

Από την πρώτη στιγμή, ορισμένοι αδελφικοί δεσμοί κουβαλούν μια σιωπηλή υπόσχεση φροντίδας, η οποία, με το πέρασμα του χρόνου, παίρνει τη μορφή ενός κοινού οράματος.

Η Παρασκευή Σαλαβγιά, Σύμβουλος Αναπηρίας, γεννήθηκε πρόωρα, με αποτέλεσμα να προκληθεί εγκεφαλική παράλυση και αριστερή ημιπληγία. Αν και μικρότερη ηλικιακά, η Ηλιάννα Σαλαβγιά βρίσκεται σταθερά στο πλευρό της, όχι απλώς ως στήριγμα, αλλά ως συνοδοιπόρος και άοκνη συνεργάτιδα στη διαδρομή που χαράσσουν μαζί.

Έχοντας, λοιπόν, συνιδρύσει τη See Beyond, μια μη κερδοσκοπική εταιρεία υπό τη στέγη της οποίας υλοποιούνται δράσεις γύρω από την αόρατη αναπηρία, οι δύο αδελφές μετατρέπουν την προσωπική τους εμπειρία σε έναν ευρύτερο χώρο συμπερίληψης και συμμετοχικότητας.

Ηλιάννα, είστε μια οικογένεια που καταφέρατε να μετατρέψετε μια δύσκολη συνθήκη σε πλεονέκτημα, τόσο για εσάς τους ίδιους όσο και για τους υπόλοιπους. Κι αυτό είναι σπουδαίο!

Η Παρασκευή ήρθε σε αυτήν τη ζωή με δυσκολίες, οι οποίες δεν μπορούν να γίνουν αντιληπτές από κάποιον που δεν τις έχει βιώσει. Αυτό που βλέπει ο κόσμος σήμερα, μπορεί να μοιάζει σαν να έχει προκύψει με μεγάλη ευκολία. Όμως, δεν είναι έτσι.

Για την ίδια, η καθημερινότητα δεν είναι πάντα αυτονόητη. Κάτι που για εμάς μπορεί να διαρκεί λίγα λεπτά, για εκείνη ίσως να απαιτεί ώρες για να το ολοκληρώσει. Είναι, όμως, ένας άνθρωπος που έχει βρει λύσεις για πολλά από τα καθημερινά πράγματα.

Από την οικογένειά μας μάθαμε να εστιάζουμε στις λύσεις και να αναζητούμε τον τρόπο για να αντιμετωπίζουμε ό, τι μας δυσκολεύει. Έτσι και με την Παρασκευή, οι γονείς μας από την πρώτη στιγμή κοίταξαν κατάματα τις δυσκολίες, χωρίς να τις προσπεράσουν ή να τις κρύψουν. Έδωσαν χώρο σ’ αυτές, ώστε να καταφέρει και η ίδια να βρει τη δική της θέση.

Όταν, λοιπόν, μετά από τέσσερα χρόνια ήρθα κι εγώ στη ζωή, με υποδέχτηκε μια πολύ ανθρώπινη συνθήκη· μια συνθήκη, που φρόντισε να δημιουργήσει η οικογένειά μας.

Εσύ, ως παιδί, σε ποια ηλικία κατανόησες επί της ουσίας τι συμβαίνει με την αδελφή σου;

Ήταν πολύ σημαντικό ότι γνώριζα εξαρχής για την κατάσταση. Μεγάλωσα, δηλαδή, γνωρίζοντας ποια είναι η Παρασκευή και αυτό ήταν το «κλειδί».

Μέχρι και σήμερα, συναντώ ανθρώπους που έχουν επίσης αδέλφια με διάφορες μορφές αναπηρίας και μου εκμυστηρεύονται ότι, μέχρι μια συγκεκριμένη ηλικία, δεν είχαν καταλάβει τι ακριβώς συνέβαινε μέσα στην οικογένειά τους. Κάτι τέτοιο σε φέρνει αντιμέτωπο με το άγνωστο και το άγνωστο δεν είναι εύκολο. Ούτε μπορείς να δώσεις χώρο σε αυτό που συμβαίνει ούτε σε όσα αισθάνεσαι.

Το σημαντικό είναι ότι, η οικογένειά μας, μας παρείχε πάντα τον χώρο για συζήτηση. Έτσι, για μένα, πολλά από αυτά τα ζητήματα είχαν επιλυθεί από την αρχή.

Πώς διαχειρίζεται ένας άνθρωπος την αγάπη, όταν αυτή συνοδεύεται από μια επιπλέον ευθύνη;

Όλες οι σχέσεις χρειάζονται όρια για να λειτουργήσουν σωστά. Καθώς περνάμε πάρα πολλές ώρες την ημέρα μαζί και ερχόμαστε σε τριβή, φροντίζουμε να διαχωρίζουμε τους ρόλους μας.

Όταν δεν υπάρχει αυτή η διαχωριστική γραμμή, οι καταστάσεις και οι ρόλοι τείνουν να μπερδεύονται, μαζί με τα συναισθήματα που βιώνουμε μέσα σε αυτούς. Είναι δύσκολο να τιθασεύσεις τον εαυτό σου μέσα στην καθημερινότητα που μας περιβάλλει.

Γι’ αυτό δουλεύουμε πολύ με τον εαυτό μας, για να μπορούμε να «βουτάμε» στα σκοτάδια μας και να τα «φωτίζουμε», όπως και όσο μπορεί η καθεμία. Πρόκειται για έναν διαρκή αγώνα, με σκοπό η σχέση μας να παραμένει όσο γίνεται πιο ισορροπημένη σε όλα τα επίπεδα.

Ποιο στοιχείο του εαυτού σου θεωρείς ότι καλλιέργησες μέσα από αυτήν τη διαδρομή στο πλευρό της Παρασκευής;

Είναι μια βιωματική εμπειρία μάθησης το να ζεις με την Παρασκευή. Σίγουρα, δεν θα διέθετα την ίδια ενσυναίσθηση.

Είναι μία λέξη που έχει ειπωθεί πολλές φορές, όμως στον πυρήνα της κρύβεται η ουσία. Κι αν καταφέρεις να βιώσεις αυτήν την ουσία, μόνο τότε μπορείς πραγματικά να κατανοήσεις.

Όταν βλέπεις ότι ένας άνθρωπος δεν μπορεί, είσαι εσύ εκεί για να τον βοηθήσεις. Αν, λοιπόν, η Παρασκευή δεν υπήρχε στη ζωή μου, δεν θα είχα μάθει πώς να βοηθάω τους υπόλοιπους ανθρώπους και κατ’ επέκταση εμένα την ίδια.

Η ενσυναίσθηση δεν είναι κάτι που μπορείς να μεταφέρεις με λόγια. Είναι οι πράξεις.

Περνάτε χρόνο μαζί εκτός επαγγελματικού πλαισίου; Ταξιδεύετε, διαφωνείτε, τσακώνεστε; Υπάρχει, δηλαδή, χώρος και για όλα εκείνα τα μικρά, καθημερινά πράγματα που χαρακτηρίζουν μια αδελφική σχέση;

Εννοείται! Ποιος δεν τα κάνει, άλλωστε, όλα αυτά;

Κάποια στιγμή, βρισκόμασταν σε ένα σχολείο και ένα αγοράκι με ρώτησε: «Για πείτε μου, κυρία Ηλιάννα, εσείς μαλώνετε με την αδελφή σας; Γιατί ξέρω ότι στα άτομα με αναπηρία δεν πρέπει να βάζουμε τις φωνές».

Του απάντησα ότι προφανώς και μαλώνουμε μεταξύ μας. Παράλληλα, του επισήμανα ότι δεν πρέπει να μείνουμε στο ότι η αδελφή μου είναι ένας άνθρωπος με αναπηρία, αλλά να σταθούμε στο γεγονός ότι απέναντί μας έχουμε έναν άνθρωπο.

Τα παιδιά συχνά αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία σαν να βρίσκονται μέσα σε μια γυάλινη σφαίρα, προστατευμένα από τις δυσκολίες και τις συγκρούσεις της καθημερινότητας. Θεωρούν ότι δεν μπορούν να τα αγγίξουν οι ίδιες δυσκολίες ή τα συναισθήματα που βιώνουν οι υπόλοιποι.

Φυσικά και υπάρχουν στιγμές που η καθεμία έχει κάτι τελείως διαφορετικό στο μυαλό της και καταλήγουμε να διαφωνούμε. Όμως, το ξεπερνάμε πολύ γρήγορα, γιατί η βάση της σχέσης μας είναι η αγάπη. Όταν χρειαζόμαστε περισσότερο χρόνο, θα τον πάρουμε και θα επιστρέψουμε στο κέντρο μας.

Επίσης, μας έχει δοθεί η ευκαιρία να κάνουμε πολλά ταξίδια μαζί και ήταν όλα πολύ απολαυστικά. Περνάμε πολύ χρόνο και ως φίλες.

Η οικογένεια είναι η σημαντικότερη σχέση που μπορείς να καλλιεργήσεις στη ζωή σου. Για μένα, είναι ιερή αυτή η σχέση. Χαίρομαι, που το έχουμε κατακτήσει.

Θα επιμείνω στο εξής: μια κατάσταση, η οποία θα μπορούσε να χωρίσει ή να διασπάσει μια οικογένεια, εσάς σας έφερε ακόμα πιο κοντά…

Στην εποχή μας, οι άνθρωποι φοβούνται να αγαπήσουν και να αγαπηθούν. Φοβούνται την αγάπη, γιατί η αγάπη έχει πολύ μεγάλη δύναμη. Πλέον, όλοι χτίζουν τις σχέσεις τους με βάση το συμφέρον. Μετά, πώς είναι δυνατόν να μην είναι θυμωμένοι και απογοητευμένοι με τη ζωή;

Κι όμως, η αγάπη μπορεί να μετακινήσει βουνά. Κάποια στιγμή, η διευθύντρια της Νευρολογικής κλινικής του νοσοκομείου Παπαγεωργίου είπε στους γονείς μας ότι η συγκολλητική ουσία για τη βλάβη της Παρασκευής ήταν η αγάπη.

Θα σταθώ σε αυτό, γιατί η αγάπη είναι η συγκολλητική ουσία για όλα τα πράγματα. Σε προσωπικό επίπεδο, η αγάπη μού δόθηκε απλόχερα και απλώς συνεχίζω να κάνω αυτό που έμαθα.

Προσφέρετε αγάπη. Νιώθετε ότι αυτή επιστρέφει πίσω, με έναν τρόπο, από τους ανθρώπους στους οποίους απευθύνεστε μέσω των δράσεών σας;

Οι άνθρωποι δείχνουν τον ενθουσιασμό και τον σεβασμό τους απέναντι σε αυτό που πράττουμε. Νιώθουν την αλήθεια, την ποιότητα και την αυθεντικότητά μας, και αυτό αποτελεί μια πραγματική «ανταπόδοση», αν μπορώ να το θέσω έτσι.

Έχουμε πάθος για όσα κάνουμε και γι’ αυτόν τον λόγο οι δράσεις μας είναι δωρεάν για το κοινό. Όλα όσα έχουμε καταφέρει μέχρι σήμερα, πραγματοποιήθηκαν έπειτα από σκληρή δουλειά και με προσωπικά έξοδα.

Έτσι, αποφασίσαμε να δημιουργήσουμε την εταιρεία μας, τη “See Beyond”, ώστε να μπορούν να συνεισφέρουν όσοι επιθυμούν να στηρίξουν το έργο μας.

Δηλαδή, δεν έχετε λάβει μέχρι σήμερα κάποια κρατική στήριξη για όσα οργανώνετε;

Η “See Beyond” έκλεισε έναν χρόνο λειτουργίας. Στην Ελλάδα, όλα τα πράγματα απαιτούν περισσότερο χρόνο από αυτόν που, ενδεχομένως, θα μας εξυπηρετούσε. Οπότε, σιγά σιγά, θα προσπαθήσουμε κι εμείς να διεκδικήσουμε κάποιες επιχορηγήσεις.

Αυτήν τη στιγμή λειτουργούμε χάρη στην καλή πρόθεση ιδιωτών. Βέβαια, οι δωρεές είναι πιο εύκολο να γίνονται σε είδος.

Κάθε βοήθεια είναι ευπρόσδεκτη. Προσπαθούμε να μην επιβαρύνουμε κανέναν για αυτό που θεωρούμε εμείς σημαντικό για τα μέλη μας.

Ηλιάννα, πώς φαντάζεσαι να εξελίσσεται το όραμά σας μέσα στα επόμενα χρόνια;

Δεν επιλέγω να κοιτάζω μακριά, δεν θέλω να χάνω το «τώρα». Προτιμώ να γίνονται σταθερά βήματα.

Αυτό που σίγουρα θα ήθελα, είναι να ακολουθήσουν περισσότεροι άνθρωποι τον δρόμο του καλού.

Γνωρίζω πόσο σημαντική είσαι για την Παρασκευή. Αν μπορούσες να της απευθύνεις ένα μήνυμα δημόσια, τι θα ήθελες να της πεις;

Η αλήθεια είναι πως της έχω πει ό, τι θα ήθελα.

Πραγματικά, θεωρώ ότι ελάχιστοι άνθρωποι μπορούν να ξεχωρίσουν για το ήθος και την ποιότητά τους. Η Παρασκευή είναι ένας από αυτούς τους ανθρώπους και μπορεί να «φωτίσει» τις ζωές όλων μας, αρκεί να είμαστε ανοιχτοί σε αυτό και να θελήσουμε να το δούμε.