Στη μάχη με την ακρίβεια η κυβέρνηση: Τα νέα μέτρα, τα 2,2 δισ. της ΔΕΘ και η πίεση των δημοσκοπήσεων

Η ακρίβεια εξακολουθεί να αποτελεί το μεγάλο «αγκάθι» για τα νοικοκυριά και την κυβέρνηση, η οποία επιχειρεί να απαντήσει στις πιέσεις που προκαλούν οι ανατιμήσεις σε ενέργεια, καύσιμα και βασικά αγαθά, κλείνοντας όμως την πόρτα σε παρεμβάσεις που, όπως υποστηρίζει το Μαξίμου θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο τη δημοσιονομική ισορροπία.

Το μέγεθος του προβλήματος αποτυπώνεται άλλωστε και στις δημοσκοπήσεις. Στη νέα πανελλαδική έρευνα της Palmos Analysis για το TheOpinion, η ακρίβεια και οι τιμές βρίσκονται με μεγάλη διαφορά στην κορυφή των προβλημάτων που απασχολούν τους πολίτες, με το 67% να τις τοποθετεί μεταξύ των σημαντικότερων ζητημάτων που αντιμετωπίζει σήμερα η χώρα.

Η γραμμή της δημοσιονομικής αντοχής

Απέναντι σε αυτή την εικόνα, η κυβέρνηση επιμένει στη στρατηγική των στοχευμένων μέτρων, απορρίπτοντας προτάσεις που θεωρεί ότι υπερβαίνουν τις δυνατότητες της οικονομίας. Την ίδια ώρα η αντιπαράθεση με τα κόμματα της αντιπολίτευσης «φουντώνει» με το κυβερνητικό επιτελείο να αντιπαραβάλλουν την δική τους πολιτική με προτάσεις για 13ο μισθό, 13η σύνταξη, κατάργηση ή δραστική μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα και μειώσεις στον ΦΠΑ των τροφίμων.

Η κυβερνητική θέση είναι ότι οποιαδήποτε μόνιμη μείωση εσόδων πρέπει να συνοδεύεται από συγκεκριμένες και μόνιμες πηγές χρηματοδότησης. Ειδικά για τον ΕΦΚ στα καύσιμα, το επιχείρημα που προβάλλεται είναι ότι αποφέρει περισσότερα από 4 δισ. ευρώ ετησίως και συνεπώς μια μεγάλη περικοπή του θα δημιουργούσε σημαντικό δημοσιονομικό κενό.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει επανειλημμένα τονίσει ότι η κυβέρνηση αναγνωρίζει την ένταση του προβλήματος, ειδικά μετά τη νέα άνοδο των τιμών των καυσίμων και της ενέργειας, αλλά δεν προτίθεται να υιοθετήσει μέτρα χωρίς εξασφαλισμένη χρηματοδότηση.

Τα 2,2 δισ. της ΔΕΘ και τα επόμενα μέτρα

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και το πακέτο ύψους 2,2 δισ. ευρώ για το 2027 που παρουσίασε ο πρωθυπουργός στην 90ή ΔΕΘ, με παρεμβάσεις για νοικοκυριά, επαγγελματίες, επιχειρήσεις και συνταξιούχους. Σύμφωνα με όσα ανακοίνωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, το συνολικό ετήσιο κόστος των μέτρων ανέρχεται στα 2,2 δισ. ευρώ, ενώ σε βάθος χρόνου, έως το 2030, φτάνει τα 3,5 δισ. ευρώ.

Στην κυβέρνηση συνδέουν τον πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο με την ανάπτυξη της οικονομίας, την καλύτερη πορεία των εσόδων και τον περιορισμό της φοροδιαφυγής, υπογραμμίζοντας ότι το πακέτο θα εφαρμοστεί στο σύνολό του.

Παράλληλα, προαναγγέλλονται νέες παρεμβάσεις απέναντι στις επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης. Ήδη από την άνοιξη είχε ενεργοποιηθεί πρόσθετο πακέτο περίπου 300 εκατ. ευρώ για την αντιμετώπιση των συνεπειών από τη διεθνή ενεργειακή κρίση ενώ τον Ιούλιο ο πρωθυπουργός είχε ανεβάσει στα περίπου 800 εκατ. ευρώ το ύψος των έκτακτων ενεργειακών μέτρων που είχαν ληφθεί εντός του 2026.

Σύμφωνα με κυβερνητικά στοιχεία, η Ελλάδα βρίσκεται στις υψηλότερες θέσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως προς τη στήριξη της κοινωνίας απέναντι στις ενεργειακές επιβαρύνσεις σε σχέση με το ΑΕΠ. Το Μέγαρο Μαξίμου θέτει παράλληλα ως ευρωπαϊκό στόχο τη δυνατότητα αξιοποίησης πρόσθετου δημοσιονομικού χώρου για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης χωρίς αυτός να προσμετράται πλήρως στα όρια αύξησης των δαπανών.

1,1 δισ. στην οικονομία τον Νοέμβριο

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στον Νοέμβριο, όταν, σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, αναμένεται να διοχετευθούν στην οικονομία περίπου 1,1 δισ. ευρώ. Από αυτά, περίπου 880 εκατ. ευρώ αφορούν τη στήριξη των συνταξιούχων και άλλα 250 εκατ. ευρώ την επιστροφή ενός ενοικίου.

Από τις αρχές του 2027 θα αρχίσουν σταδιακά να ενεργοποιούνται και τα μέτρα των 2,2 δισ. ευρώ που παρουσιάστηκαν στη Θεσσαλονίκη, ενώ στα εισοδήματα των ελεύθερων επαγγελματιών θα αποτυπωθούν και φορολογικές παρεμβάσεις προηγούμενων εξαγγελιών.

Δεύτερη γραμμή άμυνας οι μειώσεις τιμών

Στο άλλο μέτωπο, αυτό της αγοράς, συνεχίζεται έως το τέλος Δεκεμβρίου η Εθνική Πρωτοβουλία Μείωσης Τιμών. Η δεύτερη φάση, για το δίμηνο Νοεμβρίου-Δεκεμβρίου, περιλαμβάνει ήδη 387 κωδικούς, ενώ στόχος είναι η λίστα να διευρυνθεί περαιτέρω.

Η συμμετοχή των επιχειρήσεων παραμένει εθελοντική. Κάθε εταιρεία έχει τη δυνατότητα να επιλέγει τα προϊόντα που θα εντάξει, το ύψος της έκπτωσης και τη διάρκεια της συμμετοχής της. Μετά την ολοκλήρωση του πρώτου διμήνου, στις 31 Οκτωβρίου, οι επιχειρήσεις μπορούν να διατηρήσουν τους ίδιους κωδικούς, να τους αντικαταστήσουν, να προσθέσουν νέους ή να αποχωρήσουν από την πρωτοβουλία.

Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή έχει ήδη αρχίσει την επικοινωνία με τις επιχειρήσεις για τη δεύτερη φάση, με στόχο περισσότερα προϊόντα και μεγαλύτερη συμμετοχή. Φαίνεται πως και το Μαξίμου αναμένει έναν δύσκολο χειμώνα…