Φίλης για Σουδάν: Συνεργασία Αιγύπτου-Γαλλίας για την “επιχείρηση σωτηρίας” των Ελλήνων

Στα… χέρια των Αιγύπτιων είναι η μοίρα των Ελλήνων «ομήρων» του εμφυλίου στο Σουδάν, με τον Διδάκτωρ Γεωπολιτικής, καθηγητή Διεθνών Σχέσεων Γεώργιο Φίλη να εξηγεί στο TheOpinion τα σκοτεινά σημεία των αιματηρών συγκρούσεων.

Σε απόγνωση βρίσκονται οι ομογενείς που παραμένουν εγκλωβισμένοι στην πόλη Χαρτούμ παρακολουθώντας καθημερινά τις μάχες που δίνονται ανάμεσα σε στρατιωτικές δυνάμεις και όχι σε απλούς πολίτες. Οι περισσότεροι έχουν βρει καταφύγιο στη Μητρόπολη Νουβίας και παντός Σουδάν με λιγοστές προμήθειες ενώ αυτοί που έχουν εγκλωβιστεί στα σπίτια τους έχουν ήδη εξαντλήσει τα αποθέματα τους σε νερό και ρεύμα.

Για την ασφαλή απομάκρυνση των Ελλήνων, σύμφωνα με τον Διδάκτωρ Γεωπολιτικής, καθηγητή Διεθνών Σχέσεων Γεώργιο Φίλη, θα πρέπει να υπάρξει συνεννόηση με την Αίγυπτο. Ακόμα κι αν οι Ελληνικές ένοπλες δυνάμεις όπως και οι δυνάμεις ασφαλείας διαθέτουν την ισχύ να γίνει κάποιος απεγκλωβισμός, η καλύτερη περίπτωση είναι να πραγματοποιηθεί σε συνεργασία με την Αίγυπτο καθώς και με τις Γαλλικές αρχές οι οποίες έχουν πολύ ισχυρή παρουσία στην ευρύτερη περιοχή. “Οι αντιμαχόμενοι δεν φαίνεται να θέλουν να τα “βρούνε”. Όλο το ζήτημα έχει να κάνει με το κατά πόσο ο ξένος παράγοντας θα επηρεάσει τη στρατηγική και τον σχεδιασμό των διάφορων πολέμαρχων. Εάν οι Κινέζοι, οι Ρώσοι, οι Δυτικοί έχουν ευρύτερους γεωστρατηγικούς σκοπούς, η κατάσταση δεν πρόκειται να ηρεμήσει ούτε εύκολα, ούτε γρήγορα. Υπάρχει κίνδυνος λόγω της σημασίας της χώρας η κατάσταση να κλιμακωθεί και να διαχυθεί η κρίση και αλλού” αναφέρει ο Διδάκτωρ Γεωπολιτικής.

Το Σουδάν ως “μήλο της έριδος” μεταξύ Αμερικανών και Κινέζων

Όπως εξηγεί ο κ. Φίλης το Σουδάν είναι μια πολύ σημαντική χώρα που στο παρελθόν είχε γίνει “μήλο της έριδος” μεταξύ Αμερικανών και Κινέζων κατά βάση. Το Νότιο Σουδάν αποσχίστηκε πριν μερικά χρόνια από το Βόρειο. Είναι η τρίτη μεγαλύτερη παραγωγός χώρα σε χρυσό ενώ διαθέτει κοιτάσματα πετρελαίου και η γεωγραφική της θέση είναι σημαντική διότι συνδέει την Βόρεια Αφρική με την υποσαχάρια Αφρική, όπως και τη Δυτική Αφρική με το Κέρας. Έχει πρόσβαση στην Ερυθρά Θάλασσα αλλά και το Νείλο. “Είναι μια χώρα ευάλωτη σε εξωτερικές παρεμβάσεις αλλά και σε εσωτερικές συγκρούσεις διότι αποτελείται από Άραβες αλλά και Αφρικανούς, δεδομένο το οποίο δικαιολογεί το διαχωρισμό της σε Νότιο και Βόρειο. Οι Αμερικανοί πίεσαν και βοήθησαν πολύ το Νότιο Σουδάν προς την απόσχισή του από το Βόρειο για να ελέγχουν οι δυτικές εταιρείες τα πετρελαϊκά κοιτάσματα. Στο Βόρειο, δηλαδή στο Σουδάν, έμειναν οι Κινέζοι” αναφέρει ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και προσθέτει “τα τελευταία χρόνια υπάρχει μεγάλη Ρωσική παρουσία πέραν του ότι Κινεζικές εταιρείες μετέφεραν τα πετρελαϊκά αποθέματα του Σουδάν. Οι Ρώσοι έχουν διεισδύσει πολύ στην χώρα όπου η Wagner Group ελέγχει τα κοιτάσματα χρυσού που εκμεταλλεύεται η Ρωσία αλλά και η ίδια η Wagner Group, πράγμα που σημαίνει έτσι όπως έγινε με την σταθεροποίηση του ρουβλιού, ότι πλέον οδηγούμαστε σε έναν άτυπο κανόνα χρυσού μεταξύ Ρωσίας και Κίνας. Αυτό μπορεί να εξελιχθεί και σε μια παγκόσμια κίνηση και φυσικά η Wagner Group έχει πολλά έσοδα ώστε να καλύπτει τις ανάγκες της σε πολεμικό επίπεδο αφού χρησιμοποιεί χιλιάδες άντρες στα πεδία των μαχών και πρέπει να τους πληρώνει”.

Ποιους επηρεάζει και από ποιους επηρεάζεται το Σουδάν

Το Σουδάν επηρεάζει και επηρεάζεται από την Αίγυπτο της οποίας ήταν μέρος μέχρι πρόσφατα στοιχείο που εξηγεί κατά τον κ. Φίλη και την επιρροή της στα τεκταινόμενα στο Χαρτούμ. Υπάρχει συζήτηση με την Αιθιοπία για τα θέματα του Νείλου, που ούτως ή άλλως επηρεάζει το Σουδάν και την Αίγυπτο αλλά και επηρεάζεται. Σύμφωνα με τον καθηγητή πριν μερικά χρόνια η Αίγυπτος είχε πει πως θα χτυπήσει τα φράγματα στην Αιθιοπία ώστε να εμποδίσει τα νερά του Νείλου, ενώ το Χαρτούμ δεν έκανε ποτέ κάτι τέτοιο. Αυτό σημαίνει πως ακολουθεί την Αιγυπτιακή πολιτική, έτσι ώστε ο Νείλος να πηγαίνει στον Άνω Νείλο στην Αίγυπτο για να υπάρχει οικονομική δραστηριότητα σε αυτήν την πολυάνθρωπη χώρα. Είναι και μια βάση όπου από αυτήν επηρεάζονται και οι χώρες δυτικά του Σουδάν (Τσαντ, Μάλι) που παλαιότερα είχαν εμφύλιο. Εκεί βρίσκονται και οι Γάλλοι, ενώ σημειώνεται πως υπάρχει και ισλαμικό κίνημα. Οποιαδήποτε αποσταθεροποίηση του Σουδάν λόγω όλων αυτών των παραγόντων μπορεί να ταράξει όλη την περιοχή. Από το Κέρας ανατολικά μέχρι την Δυτική Αφρική αλλά και την Αραβική Βόρεια Αφρική. Ο κ. Φίλης σημειώνει πως αφότου κατέρρευσε το καθεστώς Ομάρ Αλ Μπασίρ το ’19, ξεκίνησε μια δημοκρατική μετατόπιση. Συνέβη μια δικτατορία όμως το ’21 όπου ήταν δυο οι βασικοί πολέμαρχοι. Ο ένας ήταν ο στρατηγός Αλ Μπουρχάν και αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων του Σουδάν. Ο άλλος πολέμαρχος ήταν ο στρατηγός Μοχάμεντ Χάμνταν Νταγκάλο ή Χεμεντί ο οποίος δεν είχε στρατιωτική εκπαίδευση αλλά ήταν ο αρχηγός των παραστρατιωτικών Αράβων οι οποίοι και χρησιμοποιήθηκαν στο Νταρφούρ στο δυτικό Σουδάν για να κάνουν τεράστιες εκκαθαρίσεις. Έτσι ανέλαβε την ισχύ και σταδιακά έγινε ο αρχηγός όλων των παραστρατιωτικών οργανώσεων που οι βάσεις τους βρίσκονταν στο Νταρφούρ στο δυτικό Σουδάν.

Ο καθηγητής Φίλης, σημειώνει πως υπήρχε μια συμφωνία κατά την οποία οι στρατιωτικοί θα παραδώσουν την εξουσία στην πολιτική ηγεσία. Για να γινόταν αυτό όμως έπρεπε οι παραστρατιωτικές οργανώσεις του Χεμεντί να ενταχθούν μέσα στο στρατιωτικό πλαίσιο του Σουδάν. Η διαδικασία αυτή διήρκησε 10 χρόνια. Ο στρατηγός όμως των ενόπλων δυνάμεων απαίτησε όλο αυτό να γίνει πιο γρήγορα και συγκεκριμένα μέσα σε 2 με 3 χρόνια. Λόγω της ασυμφωνίας των δύο οπλαρχηγών ξεκίνησε αυτό για το μοίρασμα της εξουσίας. Αξίζει να σημειωθεί πως ο Χεμέντι στην περιοχή που ελέγχει κατέχει επίσης τα χρυσωρυχεία μια επικερδή επιχείρηση που έχει συνεργασία με τους Ρώσους. Η Ρωσία έχει συμφωνήσει με την ηγεσία στο Χαρτούμ.

Αλ Μπουρχάν VS Χεμεντί

Ο Διδάκτωρ Γεωπολιτικής εξηγώντας την… “ισορροπία” ανάμεσα στις αντίρροπες δυνάμεις των πολεμάρχων, αναφέρει πως ο στρατηγός Αλ Μπουρχάν υποστηρίζεται από τους Αυγύπτιους και αποτελεί τον επίσημο στρατό του Σουδάν. Ο στρατηγός Χεμεντί εκτός από τις πολύ καλές σχέσεις που έχει με τους Ρώσους, έχει καλές σχέσεις και με την Σαουδική Αραβία αλλά και τα Αραβικά Εμιράτα. Πολεμιστές του Χεμεντί νοικιάζονταν από τους Σαουδάραβες για τον πόλεμο της Υεμένης ενώ όταν δεν έχουν στρατό οι Σαουδάραβες, παίρνουν μισθοφόρους από τον Χεμεντί. Ο Αλ Μπουρχάν από την άλλη έχει πολύ καλές σχέσεις με τους Αιγύπτιους. “Οι Αμερικανοί ενδιαφέρθηκαν για το Νότιο Σουδάν λόγω του πετρελαίου γι αυτό και ‘ήθελαν να αποκοπεί. Έτσι το Σουδάν έμεινε στους Κινέζους. Οι Αμερικανοί θέλουν ήρεμη την περιοχή για να μη ξαναγίνει πόλεμος με το Νότιο Σουδάν και πιέζουν για μια πιο ειρηνική λύση” συμπληρώνει ο καθηγητής.

Γεωπολιτικό παιχνίδι με αφορμή της Ουκρανία

Προσπαθώντας να αποδώσει τους λόγους αυτού του εμφυλίου, ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων αναφέρει πως πρόκειται για ένα μοίρασμα εξουσίας που μέσα σε αυτό συμμετέχουν πολλές δυνάμεις. “Είναι μέσα στο πλαίσιο του γεωπολιτικού παιχνιδιού που γίνεται με αφορμή την Ουκρανία. Κάποιοι προσπαθούν να κάνουν αντιπερισπασμό σε άλλους και σε άλλα μέτωπα εξουσίας. Και το Σουδάν είναι μια περιοχή που μπορεί να τινάξει στον αέρα ένα κομμάτι σημαντικό της Αφρικής, αλλά και να επηρεάσει φυσικά την Μέση Ανατολή. Οι Ρώσοι ήρθαν σε συνεννόηση με τον Χεμεντί να κάνουν ναυτική συμφωνία στην Ερυθρά Θάλασσα. Άρα στο Σουέζ θα υπάρχει Ρωσική ναυτική παρουσία. Αυτό που συμβαίνει λόγω της γεωπολιτικής συγκυρίας είναι πολύ σημαντικό, και αν ξεφύγει μπορεί να τινάξει στον αέρα όλη την περιοχή. Όλη την ευρύτερη γεωπολιτικά Μέση Ανατολή ή Μέση Ανατολή και Βόρεια Αφρική ως ένας γεωστρατηγικός χώρος όπου το Σουδάν είναι το μεταξύ τους σύμπλοκο” επισημαίνει ο ίδιος.

Εκρηκτική εστία στα Ελληνικά σύνορα

Ο κ. Φίλης καθιστά σαφές πως ό,τι συμβεί στο Σουδάν θα αποσταθεροποιήσει την Αίγυπτο γιατί επηρεάζεται άμεσα, οικονομικά λόγω του Νείλου, όπως ακόμη και λόγω της μεγάλης Ισλαμικής παρουσίας ομάδων Τζιχάντ και ISIS. Άγνωστο το τι μπορεί να συμβεί στην Ανατολική Μεσόγειο λέει ο καθηγητής εκτιμώντας πως αν προκληθεί κάποια ένταση θα είναι από Ισλαμιστές, κατά βάση Μουσουλμάνους που είναι φιλικά προσκείμενοι στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. “Όλο αυτό είναι κατά των Ελληνικών συμφερόντων. Επηρεάζονται άμεσα και οι θαλάσσιες μεταφορές. Αυξάνεται παράλληλα βέβαια η σημασία της πατρίδας μας λόγω του θαλάσσιου χώρου που ελέγχει. Οπωσδήποτε δημιουργεί μια εκρηκτική εστία στα σύνορά μας” υπογραμμίζει ο ίδιος και καταλήγει λέγοντας πως αν η κατάσταση εκτραχυνθεί φυσικά και θα υπάρξουν προσφυγικά κύματα περισσότερο προς την Λιβύη και την Ιταλία.