Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]

Σε τροχιά ανάπλασης μπαίνει ο χώρος γύρω από το Επταπύργιο, με τον δήμο Θεσσαλονίκης να προχωρά στα πρώτα βήματα για την αναβάθμιση της πρόσβασης και της εικόνας ενός από τα σημαντικότερα μνημεία της πόλης. Την αποδοχή δωρεάς για την εκπόνηση αρχιτεκτονικής προμελέτης που αφορά την ανάπλαση της πλατείας εισόδου του Φρουρίου Επταπυργίου και των  γύρω οδών ενέκρινε το δημοτικό συμβούλιο Θεσσαλονίκης.

Τι προβλέπεται

Η μελέτη που θα εκπονηθεί αφορά την αναμόρφωση του χώρου μπροστά από το φρούριο, αλλά και των οδών Παπαρέσκα, Μακρυγιάννη και Τζαχείλα, που αποτελούν τις κύριες προσβάσεις προς το μνημείο. Στόχος είναι η δημιουργία ενός οργανωμένου δημόσιου χώρου υποδοχής, ο οποίος θα συνδυάζει τη λειτουργικότητα με τον σεβασμό στην ιστορική φυσιογνωμία της περιοχής.

Ο σχεδιασμός προβλέπει ήπιες παρεμβάσεις, με νέες διαμορφώσεις για τους πεζούς, βελτίωση του φωτισμού, φυτεύσεις, αστικό εξοπλισμό και παρεμβάσεις που θα ενισχύουν την προσβασιμότητα. Παράλληλα, θα εξεταστεί η καλύτερη οργάνωση της κίνησης πεζών και οχημάτων, ώστε η περιοχή να μπορεί να υποστηρίξει την επισκεψιμότητα του μνημείου χωρίς να επιβαρύνεται ο χαρακτήρας της.

Η πρόταση κατατέθηκε από τους αρχιτέκτονες μηχανικούς Εμμανουήλ Νικηφόρο, Λεωνίδα Τσομπόλη, Αλεξάνδρα Τζόλου και Δήμητρα Δόλλα, οι οποίοι αναλαμβάνουν την εκπόνηση της προμελέτης με δική τους δαπάνη. Η αξία της δωρεάς ανέρχεται σε 40.000 ευρώ πλέον ΦΠΑ. Λόγω της ιδιαίτερης ιστορικής και αρχαιολογικής σημασίας του Επταπυργίου, η μελέτη θα εξεταστεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Δήμου Θεσσαλονίκης, ενώ θα ακολουθηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες με τις υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού.

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]
Φωτορεαλιστική απεικόνιση της διαμόρφωσης της πλατείας από αέρος
Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]
Φωτορεαλιστική απεικόνιση της πρσέγγισης του μνημείου από την οδό Παπαρέσκα

Δρόμοι ήπιας κυκλοφορίας

Σύμφωνα με την τεχνική μελέτη, η κυκλοφοριακή οργάνωση της περιοχής σχεδιάζεται με βασικό στόχο την απόδοση περισσότερου δημόσιου χώρου στους πεζούς, τη βελτίωση της οδικής ασφάλειας και τη δημιουργία μιας πιο ομαλής και ασφαλούς διαδρομής προς το Επταπύργιο. Οι παρεμβάσεις έχουν ήπιο χαρακτήρα και περιορίζονται στις απαραίτητες αλλαγές της υφιστάμενης κατάστασης, αξιοποιώντας το γεγονός ότι η περιοχή παρουσιάζει χαμηλή κυκλοφοριακή επιβάρυνση.

Κεντρική πρόταση της μελέτης αποτελεί η μετατροπή των οδών Παπαρέσκα, Μακρυγιάννη και Τζαχείλα σε δρόμους ήπιας κυκλοφορίας, με ενιαίο πλάτος οδοστρώματος 3,50 μέτρων. Η επιλογή αυτή συνδέεται τόσο με τον περιορισμένο αριθμό οχημάτων που κινούνται στις συγκεκριμένες οδούς όσο και με τον ιδιαίτερο χαρακτήρα της περιοχής, η οποία αποτελεί βασική πρόσβαση προς το ιστορικό μνημείο.

Παράλληλα, προβλέπεται η κατάργηση της άτυπης στάθμευσης κατά μήκος των δρόμων, ώστε να απελευθερωθεί χώρος για τη διαπλάτυνση των πεζοδρομίων και τη δημιουργία συνθηκών ασφαλούς και απρόσκοπτης κίνησης για όλους τους χρήστες.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ενοποίηση των δημόσιων χώρων γύρω από την είσοδο του Επταπυργίου, ώστε η πλατεία να λειτουργεί ως ένας ενιαίος χώρος υποδοχής και μετάβασης προς το μνημείο. Για τον λόγο αυτό, προβλέπεται η διαμόρφωση του οδοστρώματος της οδού Μακρυγιάννη στο ίδιο επίπεδο με το βόρειο πεζοδρόμιο, ενισχύοντας τη συνέχεια του χώρου, μειώνοντας φυσικά την ταχύτητα των οχημάτων και δίνοντας προτεραιότητα στους πεζούς. Στα υπόλοιπα τμήματα της ανάπλασης, το οδόστρωμα θα παραμείνει σε χαμηλότερη στάθμη από τα πεζοδρόμια, ώστε να διατηρείται ο σαφής διαχωρισμός μεταξύ των ζωνών κίνησης και να εξασφαλίζεται η ασφαλής λειτουργία του οδικού δικτύου.

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]
Φωτορεαλιστική απεικόνιση της όψης του μνημείου

Στην οδό Μακρυγιάννη οι θέσεις στάθμευσης

Όπως παρουσιάζεται στην τεχνική μελέτη, η  στάθμευση οργανώνεται αποκλειστικά στην οδό Μακρυγιάννη, όπου συγκεντρώνονται όλες οι προβλεπόμενες θέσεις, με στόχο να περιοριστεί η παρουσία σταθμευμένων οχημάτων στον άμεσο περιβάλλοντα χώρο του μνημείου.

Συγκεκριμένα, προβλέπεται μία θέση στάθμευσης ΑμεΑ, μία θέση ολιγόλεπτης στάσης οχήματος, με δυνατότητα εξυπηρέτησης μικρού επιβατηγού τύπου mini van, πέντε θέσεις στάθμευσης δικύκλων, καθώς και ποδηλατοστάσιο πέντε θέσεων.

Κατά μήκος των οδών, τα περιορισμένα γεωμετρικά χαρακτηριστικά του δημόσιου χώρου δεν επιτρέπουν την ανάπτυξη παρόδιας στάθμευσης, διασφαλίζοντας παράλληλα τον απαραίτητο χώρο για την κίνηση των πεζών. Για τον λόγο αυτό, δεν προβλέπεται στάση ή στάθμευση επί των οδών της περιοχής παρέμβασης. Παράλληλα, η εξυπηρέτηση των οχημάτων των επισκεπτών του μνημείου συνεχίζει να καλύπτεται από τον διαμορφωμένο χώρο στάθμευσης σε αδόμητη έκταση βόρεια του Επταπυργίου, ο οποίος βρίσκεται εντός των διοικητικών ορίων του Δήμου Νεάπολης – Συκεών και εκτός της περιοχής επέμβασης.

Αποφυγή πλημμυρικών φαινομένων

Σύμφωνα με τη μελέτη, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη διαχείριση των βρόχινων νερών, λόγω της έντονης κλίσης του εδάφους στην περιοχή του Επταπυργίου. Στόχος είναι να περιοριστεί η ανεξέλεγκτη ροή των υδάτων, να αποφεύγεται η συγκέντρωση νερού στους χώρους κίνησης των πεζών και να μειωθούν τα προβλήματα σε περιόδους έντονων βροχοπτώσεων.

Για τον λόγο αυτό προβλέπονται ειδικές διαμορφώσεις στο έδαφος, σημεία συλλογής νερού, κανάλια αποστράγγισης και φρεάτια, ώστε τα όμβρια να οδηγούνται με ασφάλεια στα κατάλληλα σημεία. Παράλληλα, οι δρόμοι και οι πεζόδρομοι θα διαμορφωθούν με κατάλληλες κλίσεις, ώστε το νερό να ακολουθεί ελεγχόμενη πορεία.

Καθιστικό με κρήνη πόσιμο νερού

Στον σχεδιασμό της νέας πλατείας προβλέπονται και ειδικές κατασκευές για τη στάση και την ανάπαυση των επισκεπτών. Μία από αυτές είναι ένα γωνιακό καθιστικό που τοποθετείται στον κύριο χώρο της πλατείας, σε σημείο με άμεση θέα προς το Επταπύργιο. Επίσης, προβλέπεται και ένα ευθύγραμμο καθιστικό μήκους 6 μέτρων, το οποίο θα συνδυάζει τη λειτουργία της ανάπαυσης με την εξυπηρέτηση των επισκεπτών ενώ θα υπάρχει και βρύση πόσιμου νερού για τους επισκέπτες. Παράλληλα, προβλέπεται ειδικό σημείο συλλογής νερού στη βάση της βρύσης, ώστε να μπορούν να εξυπηρετούνται και τα ζώα συντροφιάς. Στον σχεδιασμό  προβλέπεται ακόμη ένα καθιστικό, το οποίο θα ενσωματωθεί στο τοιχίο αντιστήριξης στη νοτιοδυτική πλευρά. Η κατασκευή θα λειτουργεί τόσο ως στοιχείο διαχωρισμού των διαφορετικών χρήσεων της πλατείας όσο και ως σημείο ξεκούρασης για τους επισκέπτες.

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]
Φωτορεαλιστική απεικόνιση του ανατολικού τομέα της πλατείας.

Σύμφωνα με την μελέτη, oι  παραπάνω ειδικές κατασκευές αποτελούν μια ενιαία ομάδα αρχιτεκτονικών στοιχείων, με κοινά υλικά, παρόμοια μορφολογία και αντίστοιχη κατασκευαστική λογική. Παρότι η κάθε μία εξυπηρετεί διαφορετικές ανάγκες, όλες μαζί συμβάλλουν στη συνολική συνοχή της ανάπλασης, ενισχύοντας την ταυτότητα του δημόσιου χώρου και δημιουργώντας σημεία στάσης, ξεκούρασης και συνάντησης για τους επισκέπτες.

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]
Φωτορεαλιστική απεικόνιση της πλατείας ως χώρου κοινωνικής συνεύρεσης και στάσης, στο πλαίσιο της επίσκεψης του φρουρίου, και «ανάσα» για τον πυκνοδομημένο οικιστικό ιστό, χωρίς την όχληση των αυτοκινήτων.

Το χρονοδιάγραμμα

Η ανάπλαση του Επταπυργίου προβλέπεται να ολοκληρωθεί σε περίπου 15 μήνες, με τις εργασίες να εξελίσσονται σταδιακά.

  • Εγκατάσταση εργοταξίου, προσωρινές κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, αποξηλώσεις και προετοιμασία του χώρου.
  • Διαμορφώσεις εδάφους, κατασκευές αντιστήριξης και εγκατάσταση των απαραίτητων υποδομών για ηλεκτροφωτισμό, απορροή ομβρίων και λοιπά δίκτυα.
  • Κατασκευή πεζοδρομίων, οδοστρωμάτων και επιστρώσεων στην πλατεία και στους κοινόχρηστους χώρους.
  • εγκατάσταση φωτισμού, καθιστικών, ειδικών κατασκευών, ποδηλατοστασίων και λοιπών στοιχείων του δημόσιου χώρου.
  • Τελικές εργασίες όπως  φυτεύσεις, εγκατάσταση αρδευτικού δικτύου, τελικοί έλεγχοι και παράδοση του έργου.

Δείτε πως θα μεταμορφωθεί το Επταπύργιο

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]

Οι μακέτες της ανάπλασης

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]

Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ] Αλλάζει η εικόνα του Επταπυργίου – Αυτό είναι το σχέδιο ανάπλασης [ΜΑΚΕΤΕΣ]