Πώς να αντιμετωπίσετε τις ζημιές που κάνει ο σκύλος σας στο σπίτι
Μικρές αλλαγές στην καθημερινότητα μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση της καταστροφικής συμπεριφοράς
Γυρίζετε στο σπίτι και βρίσκετε ένα παπούτσι διαλυμένο. Την επόμενη ημέρα έχει σειρά το μαξιλάρι του καναπέ. Λίγο αργότερα, ένα καλώδιο, μια γωνία από το τραπέζι ή κάποιο άλλο αντικείμενο που βρέθηκε στον δρόμο του σκύλου σας. Κάπου εκεί αρχίζετε να αναρωτιέστε: «Μα γιατί το κάνει; Αφού έχει τόσα παιχνίδια!».
Η απάντηση είναι συνήθως πιο απλή απ’ όσο νομίζετε. Ο σκύλος σας δεν καταστρέφει το σπίτι για να σας εκδικηθεί ούτε κάθεται όσο λείπετε περιμένοντας πώς και πώς να σας εκνευρίσει όταν επιστρέψετε. Απλώς ενεργεί με βάση την ενέργεια που έχει, το περιβάλλον στο οποίο βρίσκεται και τις συνήθειες που έχει αποκτήσει. Αν θέλετε, λοιπόν, να σταματήσουν οι ζημιές, το πρώτο βήμα είναι να πάψετε να αντιμετωπίζετε μόνο το αποτέλεσμα και να αναζητήσετε την αιτία της συμπεριφοράς.
Γιατί ο σκύλος κάνει ζημιές;
Οι συνηθέστεροι λόγοι είναι η υπερβολική ενέργεια, η πλήξη, η έλλειψη σωστής διαχείρισης του περιβάλλοντος και, σε ορισμένες περιπτώσεις, το άγχος όταν μένει μόνος. Ειδικά ένα κουτάβι εξερευνά τον κόσμο με το στόμα του. Μασάει, δοκιμάζει και πιάνει αντικείμενα που δεν θα έπρεπε. Για εκείνο, άλλωστε, η παντόφλα σας και το ειδικό παιχνίδι μάσησης δεν είναι απαραίτητα τόσο διαφορετικά μεταξύ τους. Αν αφήσετε, επομένως, ένα κουτάβι ελεύθερο σε ολόκληρο το σπίτι χωρίς επίβλεψη, είναι πολύ πιθανό να βρει μόνο του κάτι για να ασχοληθεί. Και συνήθως αυτό που θα επιλέξει δεν θα σας αρέσει. Το σημαντικό είναι να μην περιμένετε να μεγαλώσει το πρόβλημα για να αναζητήσετε λύση.
1. Ξεκινήστε από την εκτόνωση
Πριν προσπαθήσετε να διορθώσετε οποιαδήποτε καταστροφική συμπεριφορά, εξετάστε πρώτα την καθημερινότητα του σκύλου σας. Βγαίνει αρκετά έξω; Περπατάει, μυρίζει και παίζει μαζί σας; Κάνει μικρές ασκήσεις εκπαίδευσης; Έχει κάποια δραστηριότητα μέσα στην ημέρα; Ένας σκύλος που έχει συσσωρεύσει πολλή ενέργεια θα βρει έναν τρόπο να την εκτονώσει. Αν δεν του προσφέρετε εσείς αυτή τη δυνατότητα, μπορεί να την αναζητήσει μόνος του. Σε αυτή την περίπτωση, ο καναπές, το χαλί ή το τραπέζι ενδέχεται να γίνουν η δραστηριότητά του. Η εκτόνωση, ωστόσο, δεν σημαίνει απλώς να ανοίξετε την πόρτα της αυλής ή να κάνετε έναν γρήγορο γύρο στο τετράγωνο. Η βόλτα, το παιχνίδι και η εκπαίδευση αποτελούν τρεις εξαιρετικούς τρόπους για να χρησιμοποιήσει ο σκύλος τόσο το σώμα όσο και το μυαλό του. Ένας σκύλος που εκτονώνεται σωστά είναι πολύ πιο εύκολο να χαλαρώσει όταν βρίσκεται μέσα στο σπίτι.
2. Μην του δίνετε ελευθερία που δεν μπορεί ακόμη να διαχειριστεί
Αυτό είναι ίσως ένα από τα μεγαλύτερα λάθη που κάνουν οι κηδεμόνες. Φέρνουν ένα κουτάβι στο σπίτι και από την πρώτη κιόλας ημέρα το αφήνουν να κυκλοφορεί παντού: στο σαλόνι, στο υπνοδωμάτιο, στην κουζίνα και στον διάδρομο. Οι παντόφλες βρίσκονται κάτω, τα καλώδια είναι εκτεθειμένα και τα παιδικά παιχνίδια παραμένουν στο πάτωμα. Στη συνέχεια, όμως, περιμένουν από το κουτάβι να γνωρίζει από μόνο του ποια αντικείμενα επιτρέπεται να αγγίζει και ποια όχι. Αυτό δεν είναι ρεαλιστικό. Η ελευθερία μέσα στο σπίτι πρέπει να παραχωρείται σταδιακά. Όταν μπορείτε να επιβλέπετε τον σκύλο σας, μπορεί να βρίσκεται μαζί σας. Όταν δεν μπορείτε να τον παρακολουθείτε, χρειάζεται να παραμένει σε έναν ασφαλή και ελεγχόμενο χώρο. Αυτός μπορεί να είναι ένα κατάλληλα διαμορφωμένο δωμάτιο, ένα puppy pen ή ένα crate, εφόσον έχει προηγηθεί η σωστή εκπαίδευσή του. Δεν πρόκειται για τιμωρία, αλλά για πρόληψη, ώστε να περιοριστούν οι ευκαιρίες να προκαλέσει ζημιές.
3. Κάντε το σπίτι πιο δύσκολο για… καταστροφές
Η εκπαίδευση δεν σημαίνει ότι περιμένουμε συνεχώς από τον σκύλο να πάρει τη σωστή απόφαση. Σημαίνει επίσης ότι οργανώνουμε το περιβάλλον με τέτοιον τρόπο, ώστε να τον βοηθάμε να τα καταφέρει. Μαζέψτε τα παπούτσια, κρύψτε τα καλώδια, κλείστε τις πόρτες των δωματίων όπου δεν θέλετε να μπαίνει και μην αφήνετε μικροαντικείμενα στο πάτωμα. Αν γνωρίζετε ότι ο σκύλος σας έχει ιδιαίτερη αδυναμία στις παντόφλες και εξακολουθείτε να αφήνετε πέντε ζευγάρια μπροστά του, του δίνετε καθημερινά την ευκαιρία να επαναλαμβάνει ακριβώς τη συμπεριφορά που θέλετε να περιορίσετε. Και όσο περισσότερο επαναλαμβάνει μια συμπεριφορά, τόσο περισσότερο αυτή μπορεί να παγιώνεται ως συνήθεια.
4. Δώστε του κάτι που επιτρέπεται να μασήσει
Το να λέτε στον σκύλο σας «μη μασάς» δεν αρκεί από μόνο του. Χρειάζεται να του δείξετε και τι μπορεί να μασήσει. Κατάλληλα παιχνίδια, ασφαλή μασητικά και παιχνίδια μέσα από τα οποία μπορεί να ασχοληθεί με την τροφή του προσφέρουν μια αποδεκτή διέξοδο για αυτή τη συμπεριφορά. Αν τον δείτε να κατευθύνεται προς το πόδι του τραπεζιού, δεν χρειάζεται να αρχίσετε να τον μαλώνετε με μια μακροσκελή «διάλεξη». Σταματήστε τον εκείνη τη στιγμή, απομακρύνετέ τον από το αντικείμενο και κατευθύνετέ τον σε κάτι που επιτρέπεται να χρησιμοποιήσει. Όταν ασχοληθεί με το δικό του παιχνίδι, επιβραβεύστε αυτή την επιλογή. Με αυτόν τον τρόπο, αρχίζει να γίνεται πιο ξεκάθαρο το μήνυμα: «Αυτό όχι. Αυτό ναι».
5. Το timing κάνει τη διαφορά
Αν επιστρέψετε στο σπίτι και βρείτε το μαξιλάρι κατεστραμμένο, το να δείξετε τη ζημιά στον σκύλο σας και να τον μαλώσετε δεν του διδάσκει αυτό που ενδεχομένως πιστεύετε. Η εκπαίδευση απαιτεί σωστό timing. Χρειάζεται να παρέμβετε όταν η συμπεριφορά συμβαίνει και όχι αρκετή ώρα αργότερα. Αν δεν ήσασταν εκεί για να διαχειριστείτε τη στιγμή που ο σκύλος έκανε τη ζημιά, η λύση δεν είναι να υψώσετε περισσότερο τη φωνή σας όταν επιστρέψετε. Αντίθετα, χρειάζεται να οργανώσετε καλύτερα το περιβάλλον και να προλάβετε αντίστοιχες καταστάσεις την επόμενη φορά.
Κι αν κάνει ζημιές μόνο όταν μένει μόνος;
Σε αυτή την περίπτωση, χρειάζεται να παρατηρήσετε τη συμπεριφορά του πιο προσεκτικά. Αν ο σκύλος σας είναι ήρεμος όταν βρίσκεστε μαζί του, αλλά προκαλεί έντονες ζημιές αποκλειστικά όταν φεύγετε, τότε η αιτία μπορεί να μην είναι απλώς η πλήξη. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να υπάρχει άγχος που συνδέεται με την απουσία σας και το οποίο χρειάζεται διαφορετική διαχείριση. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να μην αντιμετωπίζετε αυτομάτως αυτή τη συμπεριφορά ως «κακή συμπεριφορά», χωρίς πρώτα να εξετάσετε τι μπορεί να την προκαλεί.
Η πρόληψη είναι πιο εύκολη από τη διόρθωση
Το σημαντικότερο που πρέπει να θυμάστε είναι απλό: δεν χρειάζεται να περιμένετε να καταστρέψει κάτι ο σκύλος σας για να ξεκινήσετε την εκπαίδευση. Φροντίστε να εκτονώνεται σωστά, βάλτε όρια, ελέγξτε πόση ελευθερία έχει μέσα στο σπίτι και προσφέρετέ του κατάλληλες επιλογές για μάσημα. Όταν δεν μπορείτε να τον επιβλέπετε, μην του δίνετε πρόσβαση σε ολόκληρο το σπίτι. Ο σκύλος σας μαθαίνει κάθε στιγμή της ημέρας. Κάθε φορά που μασά ανενόχλητος το τραπέζι, μαθαίνει ότι μπορεί να το κάνει. Κάθε φορά που τον καθοδηγείτε στο κατάλληλο αντικείμενο, του δίνετε την ευκαιρία να μάθει κάτι διαφορετικό. Ο στόχος, λοιπόν, δεν είναι να περνάτε όλη την ημέρα λέγοντας «όχι». Αυτό που χρειάζεται είναι να οργανώσετε την καθημερινότητά του με τέτοιον τρόπο, ώστε να έχει όσο το δυνατόν λιγότερες ευκαιρίες να κάνει το λάθος και όσο το δυνατόν περισσότερες ευκαιρίες να μάθει τι πραγματικά περιμένετε από εκείνον.