Το δίλημμα του Ντόναλντ Τραμπ για το Ιράν – Υψηλό ρίσκο στα σενάρια κλιμάκωσης

Διπλωματία σε αδιέξοδο και στρατιωτικές επιλογές υψηλού ρίσκου, με φόντο τον φόβο γενικευμένης σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή

Το δίλημμα του Ντόναλντ Τραμπ για το Ιράν – Υψηλό ρίσκο στα σενάρια κλιμάκωσης
EPA/SAMUEL CORUM / POOL

Παρά τις συνεχείς στρατιωτικές επιχειρήσεις και τις έντονες πιέσεις για ένα γρήγορο αποτέλεσμα, οι επιλογές του Λευκού Οίκου αναφορικά με τη σύγκρουση με το Ιράν παραμένουν περιορισμένες και ενέχουν σοβαρούς κινδύνους. Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, ακόμη και τα πιο επιθετικά σενάρια δεν διασφαλίζουν μια καθαρή και άμεση νίκη.

Τα σχέδια που επεξεργάζεται το Πεντάγωνο περιλαμβάνουν ακόμη και την ανάπτυξη χερσαίων δυνάμεων για την κατάληψη στρατηγικών στόχων εντός του Ιράν. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, μια τέτοια επιλογή ενδέχεται να οδηγήσει σε βαριές απώλειες χωρίς να εγγυάται την επιτυχή έκβαση του πολέμου.

Διπλωματία υπό πίεση

Παρά την ένταση στο στρατιωτικό πεδίο, η διπλωματική οδός παραμένει ανοιχτή. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι επιθυμεί τον γρήγορο τερματισμό της σύγκρουσης, ακόμη κι αν ο τρόπος επίτευξής του παραμένει ασαφής.

Αν και είχε απειλήσει με πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές, τελικά έδωσε νέα παράταση για πρόοδο στις διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, οι συνομιλίες βρίσκονται σε αδιέξοδο: η αμερικανική πρόταση απορρίφθηκε από την Τεχεράνη, ενώ και οι ιρανικές απαιτήσεις κρίθηκαν απαράδεκτες από την Ουάσιγκτον. Όπως τονίζεται από την πλευρά του Λευκού Οίκου, ο σχεδιασμός του Πενταγώνου αποσκοπεί στη διασφάλιση της μέγιστης ευελιξίας επιλογών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει ληφθεί οριστική απόφαση.

Τα Στενά του Ορμούζ και η ενεργειακή πίεση

Στο επίκεντρο της σύγκρουσης βρίσκονται τα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα σημαντικότερα περάσματα ενέργειας παγκοσμίως. Η ενίσχυση του ελέγχου τους από το Ιράν έχει οδηγήσει σε σημαντική μείωση της ναυσιπλοΐας και σε αναταράξεις στις διεθνείς αγορές.  Η Ουάσιγκτον εξετάζει τρόπους περιορισμού αυτού του πλεονεκτήματος, είτε μέσω στρατιωτικού ελέγχου των Στενών είτε μέσω πλήγματος στις εξαγωγικές δυνατότητες πετρελαίου της Τεχεράνης.

Σενάρια στρατιωτικής κλιμάκωσης

Οι επιλογές που εξετάζονται φαίνεται να οδηγούν ακόμη και σε χερσαίες επιχειρήσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:

  • Η κατάληψη της νήσου Χαργκ, μέσω της οποίας διακινείται περίπου το 90% των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου
  • Επιχειρήσεις για την ανάκτηση εμπλουτισμένου ουρανίου από πυρηνικές εγκαταστάσεις
  • Έλεγχος στρατηγικών νησιών κοντά στα Στενά του Ορμούζ

Σύμφωνα με αξιωματούχους, η κατάληψη της Χαργκ θα μπορούσε να επιφέρει σοβαρό πλήγμα στους Φρουρούς της Επανάστασης και να προσφέρει ένα ισχυρό αφήγημα νίκης. Ωστόσο, ακόμη και σε περίπτωση τακτικής επιτυχίας, δεν είναι βέβαιο ότι θα οδηγήσει σε τερματισμό της σύγκρουσης.

Κίνδυνος γενικευμένου πολέμου

Η πιθανή αντίδραση του Ιράν αποτελεί βασικό παράγοντα ανησυχίας. Μια κλιμάκωση από την πλευρά των ΗΠΑ θα μπορούσε να οδηγήσει σε επιθέσεις κατά ενεργειακών υποδομών στην ευρύτερη περιοχή, διευρύνοντας τη σύγκρουση.

Παράλληλα, υπάρχει ο κίνδυνος εμπλοκής συμμάχων της Τεχεράνης, όπως οι Χούθι, οι οποίοι θα μπορούσαν να στοχοθετήσουν πετρελαιοφόρα στην Ερυθρά Θάλασσα, απειλώντας τη ροή ενέργειας από τον Περσικό Κόλπο.

Φόβοι για απώλειες και πολιτικό κόστος

Πέρα από τις γεωπολιτικές συνέπειες, έντονη είναι η ανησυχία για το ανθρώπινο κόστος. Μέχρι στιγμής, οι ΗΠΑ έχουν περιορίσει τις απώλειες, διατηρώντας μια εύθραυστη δημόσια στήριξη. Ωστόσο, μια χερσαία επιχείρηση θα μπορούσε να αλλάξει δραματικά την εικόνα, αυξάνοντας τον κίνδυνο απωλειών και ενισχύοντας τις αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ακόμη και εντός του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος.

Ένα αβέβαιο στρατηγικό στοίχημα

Αναλυτές επισημαίνουν ότι ακόμη και τα πιο φιλόδοξα σχέδια ενδέχεται να έχουν απρόβλεπτες συνέπειες. Η επιδίωξη ελέγχου των ενεργειακών πόρων του Ιράν δεν συνεπάγεται απαραίτητα και άμεση συνθηκολόγηση της Τεχεράνης. Το βασικό δίλημμα για τον Λευκό Οίκο παραμένει: πώς μπορεί να επιτευχθεί μια «νίκη» χωρίς να οδηγηθεί η σύγκρουση σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση. Καθώς ο χρόνος πιέζει και οι διεθνείς επιπτώσεις εντείνονται, οι αποφάσεις του Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να καθορίσουν όχι μόνο την πορεία της σύγκρουσης, αλλά και τη συνολική γεωπολιτική ισορροπία στη Μέση Ανατολή.

Τραμπ: Παρατείνεται για 10 ημέρες η αναβολή επιθέσεων σε ενεργειακές εγκαταστάσεις του Ιράν

Με πληροφορίες από iefimerida.gr