Ολική έκλειψη ηλίου: Πότε θα σκοτεινιάσει ο ουρανός στην Ευρώπη

Ένα από τα πλέον εντυπωσιακά αστρονομικά φαινόμενα της φύσης, την ολική έκλειψη ηλίου του καλοκαιριού, θα έχουν την ευκαιρία να βιώσουν εκατομμύρια άνθρωποι στις 12 Αυγούστου, καθώς ο ουρανός θα σκοτεινιάσει σε περιοχές της Ευρώπης και του βόρειου Ατλαντικού. Πρόκειται για την πρώτη ολική έκλειψη που θα γίνει ορατή στη Γηραιά Ήπειρο από το 2006.

Το «μονοπάτι της ολότητας» θα ξεκινήσει από μια απομακρυσμένη περιοχή της βόρειας Ρωσίας και στη συνέχεια θα διασχίσει τη Γροιλανδία, την Ισλανδία, την Ισπανία (από το Οβιέδο έως τη Μαγιόρκα) και το βορειοανατολικό άκρο της Πορτογαλίας. Στις υπόλοιπες περιοχές της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, το φαινόμενο θα γίνει ορατό ως μερική ηλιακή έκλειψη.

Στη χώρα μας, η μερική έκλειψη θα λάβει χώρα αργά το απόγευμα προς το ηλιοβασίλεμα, με τη Σελήνη να καλύπτει ένα τμήμα του ηλιακού δίσκου. Καθώς ο Ήλιος θα βρίσκεται χαμηλά στον δυτικό ορίζοντα, οι παρατηρητές στην Ελλάδα θα μπορέσουν να δουν το φαινόμενο λίγο πριν την δύση του ηλίου, εφόσον διαθέτουν ανοιχτό οπτικό πεδίο προς τα δυτικά.

Οι ώρες της ολότητας στον ατλαντικό και ευρωπαϊκό άξονα:

• Σκορσμπι Κυρ (Γροιλανδία): 4:35 μ.μ. WGST (διάρκεια έως 2 λεπτά και 17 δευτερόλεπτα)
• Ρέικιαβικ (Ισλανδία): 5:48 μ.μ. GMT (διάρκεια 60 δευτερόλεπτα)
• Λεόν (Ισπανία): 8:28 μ.μ. CEST (διάρκεια 1 λεπτό και 45 δευτερόλεπτα)
• Σόρια (Ισπανία): 8:29 μ.μ. CEST (διάρκεια 1 λεπτό και 43 δευτερόλεπτα)
• Σ’Αρενάλ (Μαγιόρκα, Ισπανία): 8:31 μ.μ. CEST (διάρκεια 1 λεπτό και 36 δευτερόλεπτα)

Η επιστημονική σημασία

Κατά τη διάρκεια του φαινομένου, η Σελήνη περνά ακριβώς μπροστά από τον Ήλιο μπλοκάροντας το μεγαλύτερο μέρος του φωτός του, επιτρέποντας την παρατήρηση της πύρινης ατμόσφαιράς του. Η καθηγήτρια και Διευθύντρια Επιστημών της ESA, Κάρολ Μούντελ, χαρακτήρισε τη στιγμή ως μια σπάνια ευκαιρία που συνδέει την ανθρωπότητα με το Σύμπαν, τονίζοντας πως η ESA αξιοποιεί τέτοια γεγονότα για να φέρει τη διαστημική επιστήμη πιο κοντά στην κοινωνία.

Απαραίτητα μέτρα προστασίας

Οι επιστήμονες απευθύνουν αυστηρή σύσταση προς το κοινό να μην κοιτάζει απευθείας τον Ήλιο χωρίς κατάλληλη προστασία, καθώς τα συνηθισμένα γυαλιά ηλίου είναι ακατάλληλα. Για την ασφαλή παρακολούθηση απαιτούνται πιστοποιημένα ειδικά γυαλιά έκλειψης, τα οποία πρέπει να χρησιμοποιούνται καθ’ όλη τη διάρκεια των μερικών φάσεων, όπως αυτή που θα είναι ορατή στην Ελλάδα. Η απευθείας παρατήρηση χωρίς εξοπλισμό επιτρέπεται μόνο κατά τα ελάχιστα λεπτά της πλήρους ολότητας.