Logistics στην ψηφιακή εποχή με πρόοδο αλλά και «φρένα» στο στοίχημα της επόμενης ημέρας
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στον ρόλο της πολιτείας
Η ελληνική αγορά logistics βρίσκεται σε ένα κρίσιμο μεταβατικό στάδιο, με την τεχνολογία να αποκτά ολοένα και πιο κεντρικό ρόλο, χωρίς ωστόσο να έχει ακόμη καλύψει την απόσταση που τη χωρίζει από τα διεθνή πρότυπα. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της έρευνας που πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος (ΔΙΠΑΕ) και την Ελληνική Εταιρεία Logistics Βορείου Ελλάδας, με τίτλο «3PL Επιχειρήσεις και Ψηφιακός Μετασχηματισμός».
Η μελέτη αποτυπώνει έναν κλάδο που έχει ήδη εισέλθει δυναμικά στην ψηφιακή εποχή, αλλά παραμένει «στη μέση της διαδρομής» ως προς την ωριμότητά του. Οι επιχειρήσεις αναγνωρίζουν την αναγκαιότητα της τεχνολογικής εξέλιξης, επενδύουν σε υποδομές και δεδομένα, ωστόσο εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικά εμπόδια που επιβραδύνουν την πλήρη μετάβαση.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι εταιρείες 3PL στην Ελλάδα διαθέτουν ισχυρή βάση πρόκειται για ώριμες επιχειρήσεις, με το 80% να δραστηριοποιείται πάνω από μία δεκαετία και το 90% να εμφανίζει κύκλο εργασιών άνω των 500.000 ευρώ. Παράλληλα, η πλειονότητα έχει παρουσία τόσο στην εγχώρια όσο και στη διεθνή αγορά, ενώ λειτουργεί σε οργανωμένες εγκαταστάσεις με διαφορετικά μεγέθη και δυνατότητες.
Ωστόσο, πίσω από αυτή την εικόνα σταθερότητας, η καθημερινότητα είναι απαιτητική. Οι ελλείψεις προσωπικού ιδίως σε οδηγούς, χειριστές και εξειδικευμένους τεχνικούς συνδυάζονται με την ανάγκη για νέες δεξιότητες, όπως η ανάλυση δεδομένων και η διαχείριση ψηφιακών συστημάτων.
Το χάσμα μεταξύ τεχνολογίας και ανθρώπινου δυναμικού γίνεται ολοένα και πιο εμφανές. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός προβάλλει ως μονόδρομος. Ήδη, το 95% των επιχειρήσεων χρησιμοποιεί ERP συστήματα, ενώ σημαντικά ποσοστά αξιοποιούν WMS, CRM και άλλες εξειδικευμένες λύσεις. Η χρήση cloud τεχνολογιών και εργαλείων αυτόματης αναγνώρισης, όπως barcodes και QR codes, έχει πλέον καθιερωθεί, ενώ αυξάνεται και η στροφή προς τη λήψη αποφάσεων βάσει δεδομένων.
Παρά την πρόοδο, τα εμπόδια παραμένουν έντονα. Η έλλειψη ψηφιακών δεξιοτήτων, το υψηλό κόστος επενδύσεων και τα παλαιά, μη διασυνδεδεμένα συστήματα αποτελούν βασικούς ανασταλτικούς παράγοντες. Την ίδια στιγμή, ζητήματα κυβερνοασφάλειας και οργανωτικής κουλτούρας ενισχύουν τις δυσκολίες προσαρμογής.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στον ρόλο της πολιτείας, με τη συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων να ζητά περισσότερα χρηματοδοτικά εργαλεία και καλύτερη ενημέρωση για τα διαθέσιμα προγράμματα. Αν και αρκετές εταιρείες έχουν ήδη συμμετάσχει σε επιδοτούμενες δράσεις, το έλλειμμα πληροφόρησης παραμένει.
Το πιο κρίσιμο συμπέρασμα της έρευνας του ΔΙΠΑΕ αφορά το ανθρώπινο κεφάλαιο. Παρά το γεγονός ότι πολλές επιχειρήσεις επενδύουν στην εκπαίδευση, αυτή συχνά δεν επαρκεί για να καλύψει τον ρυθμό εξέλιξης της τεχνολογίας. Έτσι, δημιουργείται ένα διαρκώς διευρυνόμενο κενό δεξιοτήτων, που απειλεί να επιβραδύνει τη συνολική πρόοδο του κλάδου.
Την ίδια ώρα, αναδύεται και μια νέα προτεραιότητα: η βιωσιμότητα. Οι επιχειρήσεις αρχίζουν να συνδέουν τον ψηφιακό μετασχηματισμό όχι μόνο με την αποδοτικότητα και τη μείωση κόστους, αλλά και με τη βελτίωση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών τους επιδόσεων. Η εικόνα που προκύπτει είναι σαφής: τα ελληνικά logistics έχουν κάνει σημαντικά βήματα προς τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό, αλλά η πλήρης μετάβαση απαιτεί συντονισμένες κινήσεις επενδύσεις στην τεχνολογία, ενίσχυση των δεξιοτήτων και πιο ενεργή στήριξη από την πολιτεία. Σε αυτή τη διαδρομή, η συμβολή του ΔΙΠΑΕ αναδεικνύεται καθοριστική, φωτίζοντας με τεκμηριωμένα δεδομένα τα επόμενα βήματα ενός κλάδου που βρίσκεται σε καμπή.