Δεκαπενταύγουστος στη Μακεδονία: Μεγάλοι πανηγυρικοί εορτασμοί για το «Πάσχα» του καλοκαιριού

Η Κοίμησις της Θεοτόκου, που τιμάται στις 15 Αυγούστου αποτελεί για την Ορθοδοξία και τους Έλληνες μεγάλη γιορτή της χριστιανοσύνης, ενώ θεωρείται ισάξια με το Πάσχα.

Ιερές Μονές και εκκλησίες αφιερωμένες στην Παναγία από τη μία άκρη της Ελλάδας στην άλλη, με δοξολογίες, έθιμα και πανηγύρια τιμούν την Κοίμηση της Θεοτόκου.

Στην ευρύτερη περιοχή της Μακεδονίας δε θα μπορούσαν να λείπουν οι εορτασμοί αφιερωμένοι στο πρόσωπο της Παναγίας.

Στην Ημαθία, στο χωριό Καστανιά βρίσκεται το «κέντρο» των βορειοελλαδιτών πιστών για τον εορτασμό του Δεκαπενταύγουστου, η Παναγία Σουμελά.

Την ημέρα του Δεκαπενταύγουστου χιλιάδες πιστοί, προσκυνητές, Πόντιοι, νέοι επισκέπτες ή παλιοί, ανηφορίζουν προς την Παναγία Σουμελά, στις παρυφές του Βερμίου. Επιθυμούν να προσκυνήσουν την εικόνα που σύμφωνα με την παράδοση φιλοτέχνησε ο Ευαγγελιστής Λουκάς. Φέτος με την συμπλήρωση των εκατό ετών από την Μικρασιατική Καταστροφή το 1922, την κορύφωση του δράματος του μικρασιατικού και παρευξείνιου ελληνισμού και την υποχρεωτική ανταλλαγή πληθυσμών ο εορτασμός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, αποκτά ιδιαίτερο συμβολικό βάρος.

Στην πόλη της Θεσσαλονίκης, κάποια χιλιόμετρα έξω από το κέντρο της βρίσκεται στη Θέρμη το χωριό Λιβάδι. Το χωριό μέσα σε ένα καταπράσινο τοπίο φιλοξενεί το εξωκλήσι της Κοιμήσεως της Θεοτόκου χτισμένο από την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Ντόπιοι και όχι μόνο μπορούν να το επισκεφτούν καθ’ όλη την εβδομάδα του μεγάλου εορτασμού, ενώ ταυτόχρονα πλούσιες είναι οι εκδηλώσεις αυτό το διάστημα.

Στη Γουμένισσα, το μοναστήρι που είναι αφιερωμένο στην Παναγία γιορτάζει κάθε χρόνο για 4 ημέρες, κατά το τυπικό, με τους πιστούς από τη γύρω περιοχή και όχι μόνο, να καταφθάνουν στη μονή για το προσκύνημα της εικόνας της Παναγίας Βρεφοκρατούσας.

Στη Χαλκιδική βρίσκεται το χωριό της Μεγάλης Παναγίας στους πρόποδες του βουνού Χολομώντα, όπου φιλοξενεί και την ομώνυμη εκκλησία προς τιμήν της Παρθένος Μαρίας. Κάθε Δεκαπενταύγουστο πιστοί από τη Βόρεια Ελλάδα συρρέουν για το προσκύνημα της εικόνας της Παναγιάς και η εκκλησία που βρίσκεται σε μικρή απόσταση από το χωριό, περιτριγυρισμένη από τα καταπράσινα βουνά της ορεινής Χαλκιδικής, γίνεται το καταφύγιο της πίστης τους και της ελπίδας τους.

Και οι Σέρρες έχουν το δικό τους τόπο λατρείας αφιερωμένο στη Μεγαλόχαρη. Λίγα χιλιόμετρα έξω από την πόλη των Σερρών βρίσκεται το Μετόχι. Στην άκρη ενός λόφου στέκι εκεί η Ιερά Μονή Παναγίας της Βύσσιανης που γιορτάζει τον Δεκαπενταύγουστο. Σύμφωνα με πληροφορίες, το αγίασμα είχε στερέψει εκεί για χρόνια και ξαφνικά παραμονή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στις 14 Αυγούστου 1996, άρχισε και πάλι να αναβλύζει και δεν ξανά σταμάτησε από τότε.

Στα όρια των Σερρών με την Καβάλα δεσπόζει ένα άλλο μοναστήρι, της Παναγίας της Εικοσιφοίνισσας, σε υψόμετρο 750 μέτρων. Η εκκλησία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου που βρίσκεται στον περίβολο της Μονής έχει τις πύλες της ανοιχτές για το προσκύνημα της θαυματουργής εικόνας. Μάλιστα, το προσκύνημα στη Μονή αυτή θεωρείται ένα από τα μεγαλύτερα της Μακεδονίας, ενώ το μοναστήρι ως ένα από τα παλαιότερα και εν ενεργεία σε Ελλάδα και Ευρώπη.

Το έθιμο των Καβαλάρηδων αναβιώνει κάθε χρόνο στο Μικρόκαστρο, στη Σιάτιστα Κοζάνης παράλληλα με τους εορτασμούς της Μονής Παναγίας Μικροκάστρου. Παραμονή της γιορτής η Σιάτιστα «πλημμυρίζει» από τους καβαλάρηδες με στολισμένα άλογα και μουσικούς με τα παραδοσιακά χάλκινα όργανα που τιμούν με γλέντι και χορό τον Δεκαπενταύγουστο.