Καμαρώνουμε, μα δεν χαλαρώνουμε

Μια πολύ ευχάριστη έκπληξη χθες για την ομάδα του The Opinion. Δήμος Θεσσαλονίκης και Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσαν από κοινού πως δρομολογείται άμεσα η ενοποίηση αρχαιολογικών χώρων της πόλης, μέσα από την προκήρυξη σχετικού αρχιτεκτονικού διαγωνισμού. Η έκπληξη οφείλεται στο ότι μόλις τον Ιούνιο, σε ερώτηση της Ευτυχίας Βατάλη, η αρμόδια υπουργός είχε περιορίσει την ενοποίηση σε αποκλειστικά ψηφιακή.

Υπήρξε ωραία σύμπτωση και ο τόπος της ενημερωτικής συνέντευξης τύπου: δόθηκε στην Αρχαία Αγορά, στην ίδια τη γειτονιά μας, στην πλατεία, στους δρόμους και στα κτίρια που κοιτάμε καθημερινά απο τα παράθυρά μας.

Το σχέδιο ενοποίησης των αρχαιολογικών χώρων και μνημείων της Θεσσαλονίκης (ΦΩΤΟ-VIDEO)

Όπως λοιπόν ειπώθηκε, το σχέδιο θα περιλαμβάνει αισθητικές επεμβάσεις στις γειτονιές των κυριότερων μνημείων, χάραξη θεματικών περιπάτων, και τοποθέτηση οροσήμων και πληροφοριακού υλικού. Με απλά λόγια, προβλέπονται όσα είχαν κατά καιρούς σκιαγραφηθεί, η δε υλοποίηση θα πραγματοποιηθεί με κονδύλια του ΥΠΠΟ.

Πάντως υπάρχουν αναπάντητα ερωτήματα. Δεν προσδιορίστηκε ο ορίζοντας ολοκλήρωσης, το τελικό κόστος των αναπλάσεων, η μορφή των ενημερωτικών μέσων, και φυσικά η ακριβής όψη των επεμβάσεων. Για όλα αυτά θα πρέπει να ακούσουμε τις ιδέες των αρχιτεκτόνων, ιδανικά το επόμενο καλοκαίρι. Ίσως τότε πληροφορηθούμε ότι θα γεννηθεί και ενα παλίμψηστο στην Πλατεία Δικαστηρίων.

Δεδομένου ότι το εν λόγω ζήτημα συζητείται σε χαμηλούς τόνους εδώ και 30 χρόνια, εύλογα ανησυχούμε ότι οι εξαγγελίες θα αποδειχθούν άνευ αξίας, χάντρες και καθρεφτάκια για τους ιθαγενείς. Ίδωμεν. Πάντως σίγουρα σημειώθηκε μια μικρή νικη.

Ο σχεδιασμός της ενοποίησης απαιτεί φαντασία και τόλμη, προσόντα που δυστυχώς δεν έχουν φανεί να διαθέτουν οι τοπικές αρχαιολογικές υπηρεσίες, αν τουλάχιστον κρίνουμε από πρόσφατες σημειακές επεμβάσεις τους. Το project management έχει δοθεί στην Αθήνα, στην Ανάπλαση Δημόσιων Χώρων ΑΕ, μια εξειδικευμένη κρατική επιχείρηση. Ελπίζουμε να μην επαναλάβει τα σχεδιαστικά σφάλματα της Αττικό Μετρό, που τόσο ταλαιπώρησαν τη Θεσσαλονίκη. Για να αποφευχθεί τούτο το ενδεχόμενο, η τοπική κοινωνία δεν επιτρέπεται να ολιγωρήσει κατά τη διάρκεια της προγραμματισμένης διαβούλευσης, όπως αρχικά συνέβη με τη ΔΕΘ.

Το μέσο μας δικαιούται να καμαρώνει επειδή αναδεικνύει επίμονα το ζήτημα της ανάδειξης αρχαιοτήτων, είτε με ρεπορτάζ, είτε με άρθρα γνώμης. Επιμείναμε επειδή πιστεύουμε ότι το κόστος του έργου είναι ασήμαντο μπροστά στα πολλαπλά οφέλη που θα προσφέρει στην τοπική κοινωνία. Θέλουμε να πιστεύουμε πως  με την προσπάθεια μας βάλαμε ένα μικρό λιθαράκι, ώστε η πόλη να γίνει πιο ενδιαφέρουσα για τους κατοίκους της, και φυσικά για τους επισκέπτες. Κυρίως όμως για τους κατοίκους της. 

Κλείνοντας, θα θέλαμε να θυμίσουμε ότι πρόκειται για τη δεύτερη -συνεχόμενη- θετική συμβολή μας στο δημόσιο διάλογο. Η πρώτη αφορά την ανάπλαση της Έκθεσης, όπου τηρήσαμε εξ αρχής σαφή στάση κατά του φαραωνικού σχεδίου real estate της διοίκησης και των συμπαραστατών της. Ωστόσο το The Opinion δε σκοπεύει να χαλαρώσει. Μάλλον το αντίθετο.