Εκλογές “2027”: Συζήτηση για το μέλλον, όχι ξύλινες ηθικολογίες

Είναι ορατό διά γυμνού οφθαλμού: η χώρα έχει μπει σε προεκλογική περίοδο, είτε οι εκλογές πραγματοποιηθούν το προσεχές φθινόπωρο είτε την άνοιξη του 2027. Τα κόμματα έχουν ήδη αρχίσει να προβάλλουν τις θέσεις τους, όπως άλλωστε επιβάλλει η λειτουργία της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. Εξυπακούεται ότι μέσα από την προβολή θέσεων μπορεί ο ψηφοφόρος να κρίνει και να επιλέξει.

Το διαφαινόμενο πρόβλημα είναι πως, αντί τοποθετήσεων επί της καθημερινότητας και των υπαρκτών προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο μέσος Έλληνας, θα ζήσουμε ακόμη έναν… διαγωνισμό ηθικού πλεονεκτήματος. Με άλλα λόγια, αντί τα κόμματα να συζητούν προγραμματικά για το πώς θα βελτιώσουν την ποιότητα ζωής μας, προτιμούν να εμφανίζονται ως άσπιλοι και άμεμπτοι κριτές. Έχοντας ύφος αμετροεπές, εκπρόσωποί τους -ειδικά ορισμένοι βετεράνοι του ΠΑΣΟΚ- καταθέτουν τετριμμένες θεωρίες, όταν οι πολίτες ζητούν να απαλλαγούν από τα άγχη τους και να δουν μελλοντική προοπτική.

Αν και ιστορικά τέτοιες τοποθετήσεις είχαμε κυρίως από τα αριστερά, πλέον και δεξιοί σχηματισμοί σηκώνουν τη… ρομφαία της κάθαρσης και του δικαίου, απευθυνόμενοι στο θυμικό. Να θυμίσουμε λοιπόν ότι το εν λόγω θυμικό μάς οδήγησε πολλάκις στα πρόθυρα της καταστροφής, με τα γεγονότα του 2015 να αποτελούν το πιο πρόσφατο ανάλογο συμβάν. Φυσικά, κανείς εχέφρων δεν ισχυρίζεται ότι το πολιτικό μας σύστημα είναι υπεράνω κριτικής· μάλλον το αντίθετο. Ωστόσο, η συντριπτική πλειοψηφία όσων συμμετέχουν σε αυτό ευθύνονται για τα μεταοθωμανικά χαρακτηριστικά του, είτε ανήκουν σε παλιά κόμματα είτε σε νέα, είτε είναι βουλευτές και πολιτευτές είτε αυτοδιοικητικοί, δημοσιογράφοι, πανεπιστημιακοί και συνδικαλιστές.

Τούτων λεχθέντων, παρά τον υποτιθέμενο παρορμητισμό του, μπροστά στην κάλπη ο Έλληνας ενεργεί πολύ πιο πρακτικά από όσο εκφράζεται δημοσκοπικά. Την κρίσιμη στιγμή, σε πολύ μεγάλο βαθμό ψηφίζει θετικά, βάσει ορατών ικανοτήτων και όχι βάσει αόριστων καταγγελιών και ξύλινων εξαγγελιών. Θα πρέπει οι πολίτες να νιώθουν υπερβολικά απογοητευμένοι ή/και εξοργισμένοι, ώστε να ψηφίσουν εντελώς τιμωρητικά, δηλαδή αρνητικά. Κατά κανόνα, κατανοούν πως η ικανοποίηση του ψυχισμού τους είναι μία πράξη που κρατά λίγα λεπτά, αλλά οι συνέπειές της μπορεί να κρατήσουν πολλά χρόνια. Όσο κι αν δεν το συνειδητοποιούμε, οι περισσότεροι υποστηρικτές του πρόσφατου ΟΧΙ έπραξαν -κατ’ εκτίμησή τους- ορθολογικά,  αποσκοπώντας σε οικονομικά οφέλη: χαμηλή φορολογία, διαγραφή χρεών, περισσότερη εγχώρια παραγωγή. Το ότι η κρίση τους υπήρξε τραγικά εσφαλμένη αποτελεί διαφορετικό ζήτημα.

Επομένως, τα κόμματα θα προσφέρουν υπηρεσία και στην κοινωνία και στον εαυτό τους εάν αξιοποιήσουν την επόμενη περίοδο παράγοντας χρήσιμο πολιτικό λόγο και όχι κούφια συνθήματα. Εάν μας μιλήσουν για την ανάπτυξη, για την παιδεία, για το δημογραφικό, για το πώς θα ανακτήσουμε επιτέλους την αισιοδοξία μας και την εθνική μας υπερηφάνεια.