ΕΕ: Τα… ημίμετρα κατά της διαφθοράς
Το ένταλμα σύλληψης για Δ. Αβραμόπουλο μας θυμίζει ότι σε επίπεδο θεσμικών αλλαγών η αντιμετώπιση παραμένει... συμβουλευτικού χαρακτήρα
Μελίνα Καραπαναγιωτίδου 
Δεν είναι ο Αβραμόπουλος το πρόβλημα. Ούτε η άρνηση να καταθέσει πριν από έναν χρόνο, ούτε το “ένταλμα σύλληψης” σε βάρος του -το οποίο χαρακτηρίζει μπούρδα- ούτε καν η νόμοτυπη συμμετοχή του σε μια ΜΚΟ που, ενώ παρουσιαζόταν ως φορέας καταπολέμησης της ατιμωρησίας στην ΕΕ, δεν είχε εγγραφεί στο ευρωπαϊκό Μητρώο Διαφάνειας.
Το Qatargate αποκάλυψε κάτι πολύ πιο σοβαρό. Όταν ένα υπερεθνικό κοινοβούλιο ασκεί τεράστια επιρροή σε πολιτικές που αφορούν δισεκατομμύρια ευρώ -όπως εμπόριο, ενέργεια, μεταναστευτική πολιτική, άμυνα, εξωτερικές σχέσεις- αλλά διαθέτει ανεπαρκείς και αυτορρυθμιζόμενους μηχανισμούς λογοδοσίας, τότε η… εξωτερική επιρροή και ο ξένος δάκτυλος είναι αναπόφευκτα.
Η ΕΕ κατάφερε να… καθαρίσει;
Το χρήμα, οι σχέσεις και η πρόσβαση σε κέντρα αποφάσεων δεν είναι τυχαία. Αποτελούν μέρος ενός συστήματος όπου οι ίδιοι που νομοθετούν και ελέγχουν είναι αυτοί που καλούνται να ελέγξουν τον… εαυτό τους. Οι δε μεταρρυθμίσεις που ανακοινώθηκαν μετά το σκάνδαλο -βλ περίοδος αποχής για πρώην ευρωβουλευτές, αυστηρότερες δηλώσεις συμφερόντων, αλλαγές στον Κώδικα Δεοντολογίας το 2023 και η δημιουργία ενός Διαθεσμικού Οργάνου Ηθικών Προτύπων το 2024- παρουσιάστηκαν ως μεγάλη τομή. Στην πραγματικότητα όμως πρόκειται για ημίμετρα. Tο νέο όργανο παραμένει κυρίως συμβουλευτικό, χωρίς πραγματικές ερευνητικές εξουσίες και χωρίς δυνατότητα επιβολής κυρώσεων.
Στραβός ο γιαλός
Ο Ιταλός ευρωβουλευτής Αντόνιο Παντσέρι που ίδρυσε την επίμαχη ΜΚΟ παραδέχθηκε την ενοχή του και παραμένει σε περιορισμό στο σπίτι του. Η Εύα Καϊλή είναι ακόμη υπό διερεύνηση με το βελγικό Εφετείο να έχει απορρίψει πρόσφατα τις αιτιάσεις περί πλημμελούς έρευνας ενώ ο σύντροφός της παραδέχθηκε τον ρόλο του. Η δε έκδοση ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης κατά του πρώην Επιτρόπου και νυν βουλευτή Αρκαδίας δείχνει ότι η υπόθεση παραμένει ορθάνοικτη, αν και ο κ Αβραμόπουλος υποστηρίζει ότι είχε την έγκριση και την υπογραφή της προέδρου Φον Ντε Λαιν για όλες τις κινήσεις του. (Τι είπε σήμερα ο πρώην Επίτροπος) Αν αποδεχθούμε αυτά κι άλλα εγκεκριμένα, προκύπτει το εύλογο ερώτημα, ποιο είναι το αποτέλεσμα και η απόδοση ευθυνών σε επίπεδο θεσμών; Μήπως το σκάνδαλο Ευρωπαίων και Καταριανών ήταν το φυσικό αποτέλεσμα ενός σχεδιασμού που απέδωσε παγκόσμια πολιτική και οικονομική εξουσία χωρίς αντίστοιχη ανεξάρτητη εποπτεία; Μήπως για αυτούς ακριβώς τους λόγους θα ακολουθήσουν κι άλλα ανάλογα σκάνδαλα στο μέλλον;
Θέμα καλών προθέσεων;
Όσο η λογοδοσία παραμένει υπόθεση αυτοελέγχου και «καλών προθέσεων», ο χορός των δισεκατομμυρίων σε περιόδους πολεμικών αντιπαραθέσεων, ενεργειακών ελλείψεων, δημοκρατικών παραλείψεων, κλιματικής κρίσης και ακραίου ανταγωνισμού ανάμεσα σε υπερδυνάμεις θα συνεχίζεται. Και τα επόμενα σκάνδαλα δεν θα είναι επειδή λείπουν νόμοι, αλλά επειδή απουσιάζει η πολιτική βούληση να δημιουργηθεί ανεξάρτητο όργανο λογοδοσίας με συγκεκριμένες αρμοδιότητες. Μέχρι τότε, η ΕΕ θα προσπαθεί να τιθασεύσει τη διαφθορά, χωρίς να αλλάξει κίνητρα και τις δομές που τη γεννούν. Και αυτό, δυστυχώς, είναι κάτι συνηθισμένο και στην ευρωπαϊκή πολιτική…
