Οι νέες τεχνολογίες σύμμαχος για τους αγρότες – Πανευρωπαϊκό συνέδριο στη Θεσσαλονίκη
Τεχνολογίες και ανθρώπινος παράγοντας μπορούν να λειάνουν τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Περίπου έναν μήνα μετά το σαρωτικό χτύπημα της κακοκαιρίας Daniel και ακολούθως της κακοκαιρίας Elias στην ευρύτερη περιοχή της Θεσσαλίας, οι κάτοικοι μετρούν ακόμη της πληγές τους.
Πάνω από 800.000 στέμματα καλλιεργήσιμης γης, περί το 80% του Θεσσαλικού κάμπου έχει καταστραφεί ολοσχερώς, με τους αγρότες, αλλά και τους καταναλωτές να αγωνιούν για την επόμενη ημέρα, έπειτα από τις ανείπωτες ζημίες σε ένα από τα πλέον κομβικά σημεία του πρωτογενή τομέα της χώρας.
Στη σκιά του φλέγοντος αυτού ζητήματος, πραγματοποιήθηκε στην πόλη της Θεσσαλονίκης το συνέδριο «Synergy Days», με αντικείμενο τον αγροτοδιατροφικό τομέα, την εξέλιξή του με τη συμβολή των νέων τεχνολογιών, καθώς και τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης.
Το TheOpinion μίλησε με τον Γρηγόρη Χατζηκώστα, αντιπρόεδρο της Επιχειρηματικής Ανάπτυξης της διοργανώτριας, FoodScale Hub, εταιρείας η οποία βοηθά στην υλοποίηση των ερευνητικών προγραμμάτων.
«Μονόδρομος οι νέες τεχνολογίες»
«Αυτό το διήμερο είδαμε μια γιορτή της καινοτομίας του αγροδιατροφικού τομέα. Ήρθαν στη Θεσσαλονίκη ερευνητές από όλο τον κόσμο, εταιρείες που παράγουν λύσεις για αγρότες και συναντήθηκαν με ανθρώπους του ελληνικού οικοσυστήματος. Οπότε προωθήσαμε και τις λύσεις που υπάρχουν πανευρωπαϊκά. Λύσεις στην αιχμή της τεχνολογίας που προκύπτουν από ερευνητικά προγράμματα, όπως drones, ρομπότ, ανάλυση δεδομένων, τεχνητή νοημοσύνη, σε συνδυασμό με τα πραγματικά προβλήματα των αγροτών», ανέφερε αρχικά ο κ. Χατζηκώστας. Όπως επισήμανε, αυτή τη στιγμή ο αγροδιατροφικός κλάδος βρίσκεται σε ένα σημείο ιδιαίτερα κομβικό.
«Από τη μια πλευρά έχουμε την ανάγκη του πληθυσμού για περισσότερα και καλύτερα τρόφιμα, από την άλλη έχουμε το περιβάλλον. Εδώ υπάρχει μια ενδιαφέρουσα διάδραση. Ο τρόπος που παράγουμε τρόφιμα επιβαρύνει το περιβάλλον, επιταχύνει την κλιματική αλλαγή. Από την άλλη, η επιτάχυνση της κλιματικής αλλαγής μας δυσκολεύει στο να παράξουμε τρόφιμα. Αυτό το καλοκαίρι οποίος δεν κατάλαβε ότι η κλιματική αλλαγή είναι στην πόρτα μας, μάλλον πρέπει να το ξανασκεφτεί. Βλέπουμε τί επιπτώσεις έχει αυτό και στην επάρκεια και στις τιμές των προϊόντων και κατά συνέπεια στην ποιότητα ζωής των πολιτών», συνέχισε.
Παράλληλα, τόνισε την ανάγκη υιοθέτησης των νέων τεχνολογιών κι επισήμανε πως «αυτοί οι τρείς παράγοντες, η κλιματική αλλαγή, η έλλειψη των εργατικών χεριών και η ανάγκη για περισσότερα τρόφιμα μας δείχνει ότι ο μοναδικός τρόπος που έχουμε είναι οι τεχνολογίες. Χρειάζεται να επενδύσουμε στις τεχνολογίες. Χρειάζεται πρωτίστως να καταλάβουμε τις τεχνολογίες, προκειμένου να τις υιοθετήσουμε και να μπορέσουν να δώσουν απαντήσεις».

«Ο ρυθμός υιοθέτησης των τεχνολογιών δεν είναι τόσο γρήγορος όσο στους υπόλοιπους κλάδους»
«Η υιοθέτηση των τεχνολογιών είναι μονόδρομος», σημειώνει τονίζοντας πως «εμείς που ασχολούμαστε χρόνια με τον κλάδο πριν από 15 χρόνια συζητούσαμε για τεχνολογίες που θα επιτρέπουν την αυτόματη άρδευση και ακουγόταν σαν επιστημονική φαντασία. Σήμερα αυτές οι τεχνολογίες είναι κοινός στόχος. Αντίστοιχα, αυτά που σήμερα θεωρούμε φουτουριστικά, όπως η εισαγωγή ρομπότ και drone στο χωράφι, η πραγματικότητα η ίδια μας σπρώχνει προς αυτά»
Όσον αφορά την αιτία της αργής υιοθέτησης αυτών από τους αγρότες, υπογραμμίζει πως υπάρχει επιφύλαξη από την πλευρά των αγροτών, οι οποίοι συνήθως δεν είναι εξοικειωμένοι με τις νέες τεχνολογίες.
Επιπλέον, όπως επισημαίνει, «για να μπορέσεις να έχεις ασφαλή αποτελέσματα σε μία καλλιέργεια πρέπει να έχεις τρείς καλλιεργικές περιόδους. Αυτό σημαίνει πως αν έχω μια καινοτομία σήμερα, θα ξέρω για την αξία της τέσσερα χρόνια μετά». «Ο βαθμός στον οποίο θα καταφέρει ο αγροτροφικός τομέας να επιβιώσει εξαρτάται από το πώς θα υιοθετήσουμε τις τεχνολογίες και πως θα τις εφαρμόσουμε στο χωράφι», καταλήγει.
Ο ρόλος της ρεαλιστικής εμπειρίας και της εκπαίδευσης
Σύμφωνα με τον κύριο Χατζηκώστα, ο αρμόζον τρόπος διαχείρισης των επιφυλάξεων των αγροτών εντοπίζεται στην εξομοίωση σε πραγματικές συνθήκες, ώστε να αντιληφθούν τα πλεονεκτήματα που μπορούν να προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες, αλλά κυρίως η εκπαίδευσή τους
«Φτιάχνουμε επιδεικτικούς και δοκιμαστικούς αγρούς, όπου οι αγρότες μπορούν να δουν τις τεχνολογίες σε πραγματικό χρόνο και συνθήκες, μπορούν να μιλήσουν με αγρότες που ήδη συμμετέχουν στο πρόγραμμα και τις εφαρμόζουν για να πάρουν την εμπειρία από αυτούς και να έχουν όλες τις πληροφορίες, προκειμένου να πάρουν τις αποφάσεις τους», δηλώνει.
«Ένα πολύ σημαντικό κομμάτι είναι και η εκπαίδευση. Στην πραγματικότητα, στα τρακτέρ σήμερα χρησιμοποιείται μόνο το 1/10 των λειτουργιών τους, τις υπόλοιπες 9 απλώς τις αγνοούμε. Τις δυνατότητες που έχουν για αυτοματισμό, για μέτρηση της σοδειάς. Οι αγρότες δεν χρησιμοποιούν -ως επί το πλείστον- γιατί οι εταιρείες που τους πωλούν τα μηχανήματα δεν έχουν τον χρόνο να τους εκπαιδεύσουν ή δεν έχουν τις υποδομές», σημειώνει χαρακτηριστικά.

Τεχνολογίες και ανθρώπινος παράγοντας μπορούν να λειάνουν τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής
«Δεν μπορείς να σταματήσεις μια τόσο μεγάλη θεομηνία. Πρέπει να δούμε τις καλλιέργειες που μπορούν να μπουν μετά από μια καταστροφή. Πολλές φορές οι καταστροφές και οι κρίσεις μας δίνουν την ευκαιρία να σχεδιάσουμε σε λευκό χαρτί. Αυτές οι δύσκολες συγκυρίες ίσως να δώσουν ευκαιρίες στην εισαγωγή τεχνολογιών, στην ανεύρεση πιο αποδοτικών καλλιεργειών. Αυτή την περίοδο υπάρχει μια μεγάλη συζήτηση για τις καλλιέργειες που μπορούν να επιβιώσουν στην κλιματική αλλαγή, αλλά και για τις λύσεις που βασίζονται στη φύση. Παρεμβάσεις που είναι ήπιες στα μέσα που χρησιμοποιούν, οι οποίες όμως επιτρέπουν να μετριαστούν οι επιπτώσεις των φαινομένων χάριν στο ότι μιμούνται τη φύση», επισημαίνει.
Καταστροφή στη Θεσσαλία: «Μαγικά δε γίνονται»
Όσον αφορά στη συμβολή που θα μπορούσε να έχει η τεχνολογία στην περίπτωση της Θεσσαλίας ο αντιπρόεδρος υπογραμμίζει πως «παραγωγή της Θεσσαλίας τόσο για αυτήν , όσο και για την επόμενη σεζόν είναι χαμένη. Η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει στην αποκατάσταση πάρα πολύ γρήγορα. Αυτή την στιγμή υπάρχουν αναλυτικά εργαλεία για την ποιότητα του εδάφους. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο πως καταστρέφονται οι σοδειές, αλλά και το τι συμβαίνει στο χώμα. Υπάρχουν τρόποι για την αποκατάσταση του εδάφους, υπάρχουν ρομποτικές λύσεις, υπάρχει πολύ μεγάλο πορτοφόλιο από τεχνολογίες. Μπορούν να βοηθήσουν, αλλά πρέπει να ήμαστε ρεαλιστές και σε ότι αφορά τις προσδοκίες μας από τις τεχνολογίες».