Νέοι και Πολιτική: Μια σχέση πάθους και μίσους

Περισσότεροι από 420.000 θα είναι οι νέοι που θα κληθούν να ψηφίσουν για πρώτη φορά στη ζωή τους στις προσεχείς εκλογές της 21ης Μαΐου.

Μιλάμε για έναν αριθμό που ξεπερνά ακόμα και τους ψηφοφόρους του ΚΚΕ το 2019, το οποίο μπήκε στη Βουλή με 5,3% και λιγότερες από 400.000 ψήφους. Όπως μπορεί να γίνει ευκόλως κατανοητό, είναι μια δυναμική προσθήκη στο εκλογικό σώμα.

Αυτό φαίνεται άλλωστε και από την «στροφή» των πολιτικών αρχηγών και των κομμάτων στη νεολαία. Βίντεο στο Tik Tok, πλούσιο υλικό στα social media και προεκλογικές βόλτες σε νεανικά στέκια, συνθέτουν την προεκλογική περίοδο που διανύουμε.

Προς τα που θα κινηθούν όμως οι νέοι ψηφοφόροι; Θα «επισκεφθούν» την κάλπη ή θα απέχουν; Πόσο σημαντική ή απρόβλεπτη είναι η ψήφος τους; Και τέλος, πόσο τους επηρέασε η εθνική τραγωδία των Τεμπών; Σε αυτά τα ερωτήματα κλήθηκαν να απαντήσουν μέσω του TheOpinion ο Δημήτρης Βασιλειάδης, επικεφαλής της εταιρίας Δημοσκοπήσεων Interview και ο Πασχάλης Αλέξανδρος Τεμεκενίδης, διευθυντής της εταιρείας δημοσκοπήσεων Palmos Analysis.

Είναι αλήθεια ή μύθος ότι οι νέοι δεν ενδιαφέρονται για την πολιτική;

Δημοσιεύματα χαρακτηρίζουν τους νέους ως «άγνωστους Χ» σε ό,τι αφορά τις εκλογές, μια ατάκα που έγινε της «μόδας» το τελευταίο διάστημα χάρη στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, Νίκο Ανδρουλάκη. Όμως διαχρονικά η ατάκα «οι νέοι δε θέλουν / βαριούνται να πάνε να ψηφίσουν» ακούγεται στο… repeat. Πόση δόση αλήθειας κρύβει ωστόσο αυτό;

Σύμφωνα με τον κ. Βασιλειάδη, οι νέοι δεν «αγαπούν» την πολιτική. «Ακόμα και μέχρι τα 35 χρόνια τους το ενδιαφέρον για την πολιτική είναι ελάχιστο αν όχι μηδαμινό. Δεν είναι τυχαίο ότι μεγαλύτερο μέρος της αποχής προέρχεται από την ηλικία των 17 έως 35. Και το κακό είναι ότι η αποχή μεγαλώνει με την ηλικία, δηλαδή αν κάποιος εθιστεί από μικρός στην αποχή, όσο μεγαλώνει η συνήθεια του μένει».

Από την άλλη ο κ. Τεμεκενίδης τονίζει πως η απάντηση στην παραπάνω ερώτηση, εξαρτάται από το πως ορίζει κάποιος το «ενδιαφέρον για την πολιτική». «Θεωρώ ότι οι νέοι άνθρωποι έχουν μεγάλο ενδιαφέρον και συγκροτημένες απόψεις για θέματα πολιτικής αλλά με άλλη κύρια ατζέντα: τους απασχολούν τα ανθρώπινα δικαιώματα – κυρίως θέματα διακρίσεων απέναντι σε θέματα σεξουαλικής επιλογής, θρησκείας κτλ – , οι συνθήκες και οι προοπτικές της εργασίας, η κλιματική αλλαγή κ.α. και είναι έτοιμοι να ακούσουν και να αποδεχτούν κάθε πειστική άποψη, χωρίς κομματικά στεγανά».

Κλίνατε επί… αριστερά

«Οι νέοι έχουν σίγουρα διαφορετικές κομματικές προτιμήσεις από ότι οι πιο μεγάλοι. Τους ελκύει το ανατρεπτικό, το επαναστατικό, το διαφορετικό», σημειώνει ο Δημήτρης Βασιλειάδης, σχετικά με το προς τα που κινούνται οι νέοι. «Το θέμα είναι ποια κόμματα το εκφράζουν αυτό ή για ποια κόμματα έχουν πεισθεί οι νέοι ότι το εκφράζουν. Είναι δυο διαφορετικά πράγματα», συμπληρώνει ο ίδιος.

Ο επικεφαλής της Interview, αναφέρει πως ο ΣΥΡΙΖΑ έρχεται πρώτος στις νεαρές ηλικίες, ενώ καλά στις συγκεκριμένες ηλικίες πάει και το ΜΕΡΑ25. «Αυτό συμβαδίζει με αυτό που σας είπα παραπάνω, ότι δηλαδή οι νέοι θεωρούν ότι αυτά τα σχήματα έχουν κάτι το ανατρεπτικό και διαφορετικό. Δεν νομίζω πως η επιλογή αυτή έχει απλά αριστερό πρόσημο, δεν είναι ιδεολόγοι… Πολλά όμως είναι και θέμα κυρίαρχης τάσης. Αν για παράδειγμα αλλάξει η μόδα, δεν θα διστάσουν να περάσουν στην εντελώς αντίθετη πλευρά. Θυμίζω το πόσο καλά τα πήγαινε η Χρυσή Αυγή στους νέους».

Το ίδιο δημοσκοπικό προβάδισμα αποτυπώνει και ο Πασχάλης Αλέξανδρος Τεμεκενίδης, υπογραμμίζοντας ότι «σε αυτή την εκλογική αναμέτρηση εμφανίζεται βαθύτερο από άλλες αναμετρήσεις στο παρελθόν το λεγόμενο ”ηλικιακό χάσμα”, η ισχυρή δηλαδή διαφοροποίηση των απόψεων επί μιας σειράς θεμάτων μεταξύ των νέων ψηφοφόρων μέχρι 34 ετών και εκείνων άνω των 65 ετών». Ο ίδιος μιλά για πρωταγωνιστικό ρόλο του ΣΥΡΙΖΑ στους νέους και ισχυρή παρουσία του ΜέΡΑ25, «σε αντίθεση με τις ηλικίες άνω των 65 ετών όπου επικρατεί με μεγάλη διαφορά η ΝΔ. Άρα ο βαθμός προσέλευσης των νέων στην κάλπη μπορεί να κρίνει πολλά και σε επίπεδο συσχετισμών των δύο μεγάλων κομμάτων αλλά και στις επιδόσεις και την είσοδο στη Βουλή των μικρότερων».

Το δυστύχημα των Τεμπών

Το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών, που στέρησε τη ζωή σε 57 συνανθρώπους μας, ως επί το πλείστον κάτω των 30 ετών φαίνεται πως έχει επηρεάσει τους νέους όπως ήταν αναμενόμενο.

Σύμφωνα με τον κ. Βασιλειάδη είναι όμως κάτι που συνέβη «πρόσκαιρα. Οι μετρήσεις μετά τα Τέμπη δείχνουν ότι τα κόμματα βρίσκουν ξανά (περίπου) τα προ των Τεμπών ποσοστά τους».

Από πλευράς του ο κ. Τεμεκενίδης, μιλά για «πιο ”τιμωρητική” ψήφο απέναντι στην Κυβέρνηση και το κατεστημένο πολιτικό σύστημα εν γένει» από τη νεολαία μετά τη φονική σύγκρουση.

Ο ίδιος όμως, υποστηρίζει πως «ο χρόνος που μεσολαβεί μέχρι τις εκλογές είναι πολιτικά μεγάλος» και ότι οι «μετρήσεις που θα πραγματοποιηθούν μετά τις διακοπές του Πάσχα θα είναι πιο ενδεικτικές της εκλογικής συμπεριφοράς, τόσο των νέων, όσο και όλου του εκλογικού σώματος».