Φέτος δεν… βούλιαξε η Σαντορίνη! – «Δεν υφίσταται ο υπερτουρισμός», λένε επαγγελματίες του νησιού στο TheOpinion

Το φετινό καλοκαίρι η έννοια του υπερτουρισμού στη χώρα, «μπήκε» στις ζωές μας και άνοιξε μια μεγάλη συζήτηση, η οποία έφερε οικονομικά μέτρα με επίκεντρο τους τουρίστες.

Πόσο ρεαλιστικό είναι όμως όλο αυτό, όταν το νησί της Σαντορίνης, που «φωτογραφήθηκε» ως «πέτρα του σκανδάλου», φέτος σημείωσε μειώσεις σε πληρότητες και έσοδα;

Ο υπερτουρισμός, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί και ως «εισαγομένη έννοια», μιας και χώρες όπως η Ισπανία ή η Γαλλία τον βιώνουν πολύ πιο έντονα τα τελευταία χρόνια, με τους ντόπιους να κυνηγούν κυριολεκτικά τουρίστες. 

Το καλοκαίρι, οι εικόνες με την κατάμεστη Οία ή τις γεμάτες παραλίες της Μυκόνου, κινητοποίησαν δεκάδες εξελίξεις στο κομμάτι του τουρισμού, με χαρακτηριστική αυτή με την επιβολή του τέλους κρουαζιέρας που στη high season, θα ανέρχεται στα 20 ευρώ/ ανά επισκέπτη στα συγκεκριμένα νησιά.

Όμως τελικά μπορούμε να μιλάμε για υπερτουρισμό ή είναι μια έννοια που δεν «ταιριάζει», ακόμα τουλάχιστον στην Ελλάδα;

Με μειωμένα έσοδα «κλείνει» το καλοκαίρι στη Σαντορίνη

Μείωση κατέγραψαν τα αεροδρόμια Μυκόνου (-2,9%/-13 χιλ.) και Σαντορίνης (+0,5%/+3 χιλ.), με τις διεθνείς αφίξεις να διαμορφώνονται σε 424 χιλ. και 575 χιλ. αντίστοιχα. Γενικότερα, στις Κυκλάδες σημειώθηκαν 1,0 εκατ. διεθνείς αεροπορικές αφίξεις, παρουσιάζοντας μείωση -1,0%/-10 χιλ.

«Το καλοκαίρι του 2024 είχαμε μείωση της τάξεως του 15% στις πληρότητες στα ξενοδοχεία» σημειώνει μιλώντας στο TheOpinion ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Σαντορίνης, Αντώνης Παγώνης. «Στις προ Covid εποχές, είχαμε τουρισμό όλο τον χρόνο. Αυτό δεν υπάρχει πλέον, ειδικά με τη μείωση της αγοράς της Ασίας».

Η μεγαλύτερη δεξαμενή τουριστών στο νησί προέρχεται από τις ΗΠΑ, ακολουθεί η Αγγλία και έπειτα οι Ευρωπαίοι, με τους Έλληνες να αποτελούν μόλις το 5% των τουριστών. Φέτος, η μείωση των αφίξεων οφειλόταν κατά μέρος στους Ολυμπιακούς Αγώνες, το Euro και φυσικά το κόστος ζωής που έχει ανεβεί κατά πολύ και εκτός συνόρων.

«Η τουριστική σεζόν φέτος είναι μικρότερη κατά 1 μήνα, κυρίως μετά τη μείωση των Ασιατών» τονίζει από πλευράς του στο TheOpinion ο Νίκος Νομικός, πρόεδρος του Εμποροεπαγγελματικού Συλλόγου Θήρας. «Είχαμε μια μείωση μεταξύ 15 και 25% στα έσοδα των καταστημάτων μας το 2024 σε σχέση με το 2023. Η οικονομική κρίση που βιώνουμε παγκόσμια, προκάλεσε την πτώση της κατανάλωσης».

Σύμφωνα με τον κ. Νομικό, το νησί έχει 65.000 κλίνες και τον Αύγουστο ήταν γεμάτες οι 40.000, για παράδειγμα.

Ο υπερτουρισμός και η «έλλειψη οργάνωσης»

Γυρνώντας στην αρχική μας ερώτηση, «αν μπορούμε να μιλάμε για υπερτουρισμό στα ελληνικά νησιά και δη στη Σαντορίνη», τόσο ο Αντώνης Παγώνης, όσο και ο Νίκος Νομικός, απαντούν κατηγορηματικά «όχι».

«Δε μπορούμε να μιλάμε για υπερτουρισμό, όταν νησιά στις Κυκλάδες 4, 5 ή 6 μήνες έχουν μόνο τους μόνιμους κατοίκους τους», εξηγεί o κ. Παγώνης, αντιπαραβάλλοντας προορισμούς όπως η Ρώμη ή το Παρίσι, που έχουν κόσμο όλο τον χρόνο και μπορούν να «υιοθετήσουν» τον όρο.

«Ναι, υπάρχει υπερσυνοστισμός όταν στο νησί φτάνουν 5 και 6 κρουαζιερόπλοια ταυτόχρονα, είναι λογικό», προσθέτει ο κ. Παγώνης, όμως τονίζει ότι πρέπει να προστατέψουμε τον τουρισμό. «Δεν είναι θέμα υπερτουρισμού, είναι θέμα οργάνωσης» λέει ο ίδιος. «Δε φταίνε οι τουρίστες που είναι πολλοί, φταίει η έλλειψη οργάνωσης».

«Η έννοια του ”υπερτουρισμού” δυσφημίζει τον τουρισμό» υπογραμμίζει ο Νίκος Νομικός και αναρωτιέται «το ότι συνωστίζονται στην Οία για το ηλιοβασίλεμα, σημαίνει ότι έχουμε υπερτουρισμό;».

Ο κ. Νομικός αναφέρει δε ότι το νησί έχει 6.000 επιχειρήσεις, εκ των οποίων οι περισσότερες τουριστικές. Τονίζει επίσης ότι δεν μπορούμε να μιλάμε για τον εν λόγω όρο, «όταν μια επιχείρηση που λειτουργεί 6 μήνες κι από αυτούς οι 2 είναι καλοί, πρέπει να ζήσει για 12. Υπάρχουν επιχειρηματίες που για να ζήσουν τον χειμώνα γίνονται οικοδόμοι για παράδειγμα».