Ανησυχία για τον εκφοβισμό στα σχολεία – «Απροστάτευτοι καθηγητές και παιδιά»
Τον κώδωνα του κινδύνου κρούουν εκπαιδευτικοί και γονείς της Θεσσαλονίκης που μιλούν στο TheOpinion για συνεχώς εντεινόμενα περιστατικά
Σοφία Πρώιου
Σε κλίμα αυξημένης ανασφάλειας φαίνεται πως καλούνται να συνυπάρχουν καθημερινά εκπαιδευτικοί και μαθητές στα σχολεία της Θεσσαλονίκης, καθώς τα περιστατικά σχολικού εκφοβισμού –μικρότερης ή μεγαλύτερης έντασης– παρουσιάζουν ανησυχητική αύξηση.
Η συζήτηση για το φαινόμενο άνοιξε εκ νέου τις τελευταίες ημέρες, με αφορμή τον τραγικό και αιφνίδιο θάνατο της καθηγήτριας Αγγλικής Φιλολογίας, Σοφίας Χρηστίδου. Μετά την είδηση του θανάτου της, διατυπώθηκαν ισχυρισμοί σχετικά με περιστατικά μαθητικού εκφοβισμού που φέρεται να είχε αντιμετωπίσει η ίδια στο σχολικό περιβάλλον.
Το ζήτημα επαναφέρει στο προσκήνιο τις ανησυχίες για την έκταση του σχολικού εκφοβισμού και για το κατά πόσο εκπαιδευτικοί και μαθητές αισθάνονται επαρκώς προστατευμένοι μέσα στη σχολική κοινότητα.
«Ο πόλεμος ασκεί πίεση στα παιδιά»
«Το μεγάλο πρόβλημα όπως αυτό το περιστατικό, όπως και το περιστατικό στις Σέρρες με τη διευθύντρια που φίμωσε το παιδάκι, όπως και πολλά περιστατικά μικρότερα ή μεγαλύτερα που βγαίνουν, καταδεικνύουν ένα πράγμα: ότι στα σχολεία και οι εκπαιδευτικοί και οι μαθητές είναι απροστάτευτοι», θα σχολιάσει χαρακτηριστικά μιλώντας στο TheOpinion ο πρόεδρος της Α’ ΕΛΜΕ Θεσσαλονίκης, Νίκος Αβραμίδης.
Σύμφωνα με τον κ. Αβραμίδη, τα τελευταία χρόνια σημειώνονται όλο και πιο συχνά περιστατικά μαθητικού εκφοβισμού ακόμα και από μαθητές προς καθηγητές, ένα φαινόμενο που φαίνεται να εντείνεται όσο παιδιά μικρότερων ηλικιών έρχονται σε επαφή με τραγικές ειδήσεις, κάτι που ασκεί πίεση στην ψυχολογία τους.
«Έχουμε μία σκληρή πραγματικότητα στην κοινωνία. Την ίδια στιγμή, είναι και οι συνεχείς πόλεμοι. Είχαμε την Παλαιστίνη, τώρα έχουμε τη Μέση Ανατολή. Δηλαδή, τι βλέπουν τα παιδιά; Τι βιώνουν; Μια συνεχή πίεση», τονίζει.
«Χειρότερη από κάθε άλλη χρονιά η κατάσταση στα σχολεία»
Όπως θα σχολιάσει στο TheOpinion ο κ. Αβραμίδης, η κατάσταση στα σχολεία γίνεται «εκρηκτική» και μόνο από το γεγονός ότι και φέτος εκπαιδευτικοί και μαθητές έρχονται αντιμέτωποι με τις χρόνιες ελλείψεις προσωπικού. Μάλιστα, ο κ. Αβραμίδης θα χαρακτηρίσει τη φετινή χρονιά ως «χειρότερη από κάθε άλλη». Υπάρχουν ειδικότητες που δεν καλύπτονται καθόλου για ολόκληρη τη σχολική χρονιά. «Ακόμα και αν έρθει κάποια ή κάποιος συνάδελφος στη μέση της χρονιάς δεν θα καταφέρει να κερδίσει τον σεβασμό των παιδιών. Θα σκεφτούν ότι “ήρθες εσύ και θα χάσουμε το κενό”».
Παράλληλα, σύμφωνα με τον κ. Αβραμίδη, τα παιδιά τείνουν να αποξενώνονται από το σχολείο καθώς πλέον «λειτουργεί με τη λογική του φροντιστηρίου», αφού τα παιδιά δείχνουν ενδιαφέρον μόνο για τα μαθήματα που πρόκειται να δώσουν στις τελικές εισαγωγικές εξετάσεις για την Τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Ένας ψυχολόγος για πέντε σχολεία – Καθηγητές σε ρόλο συμβούλου σχολικής ζωής
Σύμφωνα με τον κ. Αβραμίδη, οι ελλείψεις σε ψυχολόγους στα σχολεία είναι μεγάλες τόσο στη Θεσσαλονίκη, όσο και στην περιφέρεια. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, ένας ψυχολόγος εξυπηρετεί τις ανάγκες πέντε σχολείων, κάτι που έχει ως αποτέλεσμα να καλείται να διαχειριστεί πληροφορίες σχεδόν χιλίων ατόμων ενώ από τις πέντε μέρες που λειτουργεί ένα σχολείο, ο ψυχολόγος βρίσκεται εκεί μόνο τη μία.
«Όλο αυτό δημιουργεί μια κατάσταση πάρα πολύ αρνητική, την οποία έρχονται οι εκπαιδευτικοί να τη διαχειριστούν μόνοι τους», σχολιάζει ο κ. Αβραμίδης.
Την ίδια στιγμή, τον ρόλο του Συμβούλου Σχολικής Ζωής καλούνται να καλύψουν εθελοντικά καθηγητές διαφορετικών ειδικοτήτων, χωρίς να έχουν την απαραίτητη κατάρτιση. «Γίνεται ένα δίωρο σεμινάριο, που κατά βάση περιγράφονται τα πολύ βασικά νομικά μέρη, ποια είναι τα δικαιώματα και υποχρεώσεις και τέρμα. Όλη η υπόλοιπη διαχείριση γίνεται με την εμπειρία που έχουμε σαν άνθρωποι, σαν γονείς, σαν εκπαιδευτικοί», σχολιάζει ο κ. Αβραμίδης.
«Έτσι διαχειριζόμαστε τα παιδιά. Δεν έχουμε και τους εαυτούς μας. Δηλαδή, υπάρχουν συνάδελφοι επίσης που έχουν προβλήματα», λέει.
Σημειώνεται ότι ο θεσμός του Συμβούλου Σχολικής Ζωής καθιερώθηκε στα σχολεία το 2020 με την έκδοση του σχετικού ΦΕΚ και αφορά την παροχή συμβουλευτικής και παιδαγωγικής καθοδήγησης. Στόχος του είναι η πρόληψη και αντιμετώπιση κρίσεων, μαθησιακών δυσκολιών, συμπεριληπτικών ζητημάτων και η ενίσχυση της αυτοεκτίμησης των μαθητών.
Τα αιτήματα των εκπαιδευτικών
«Εμείς αυτό που ζητάμε είναι μόνιμα ψυχολόγοι, μόνιμα βοήθεια. Οι Σύμβουλοι Παιδαγωγικής Ευθύνης να έρχονται πραγματικά να βοηθούν στο σχολείο και όχι να ασχολούνται με μια αξιολόγηση που έχει έτσι κι αλλιώς δεν λέει τίποτα πια σε κανέναν και αυτά είναι δείγματα», αναφέρει στο TheOpinion o κ. Αβραμίδης, τονίζοντας την ανάγκη να καλυφθούν τα κενά των ψυχολόγων στα σχολεία.
Αναφορικά με το Υπουργείο Παιδείας, σχολίασε ότι «ζητάμε να έρθει κοντά το Υπουργείο πραγματικά να σκύψει πάνω στα προβλήματα που πραγματικά υπάρχουν στα σχόλια και να ακούσει επιτέλους τους εκπαιδευτικούς. Να μην ασχολείται με θεατρινισμούς, με καινούργια προβλήματα».
Πίεση και για τους γονείς
Παράλληλα, ανησυχία προκαλούν και στους γονείς τα περιστατικά μαθητικού εκφοβισμού που καταγράφονται στα σχολεία.
Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ενώσεων Γονέων & Κηδεμόνων Κεντρικής Μακεδονίας, Αλέξανδρος Γουσόπουλος, μιλώντας στο TheOpinion, «υπάρχει ένα ιδιαίτερα πιεστικό περιβάλλον μέσα στη σχολική κοινότητα. Πολλά πράγματα λειτουργούν με βάση ένα αυστηρό και απαιτητικό χρονοδιάγραμμα, το οποίο δημιουργεί συνέπειες και εντάσεις».
Ο ίδιος επισημαίνει ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται αυξημένος προβληματισμός γύρω από τη συμπεριφορά ορισμένων μαθητών, σημειώνοντας ότι «έχει φτάσει στην αντίληψή μας, μέσα από συζητήσεις και επαφές με γονείς και εκπαιδευτικούς, ότι υπάρχουν περιστατικά παιδιών που παρουσιάζουν παραβατική συμπεριφορά απέναντι στους καθηγητές τους ή ακόμη και έλλειψη σεβασμού».
Ο κ. Γουσόπουλος τονίζει πως οι ενώσεις γονέων έχουν προσπαθήσει να συμβάλουν στην αντιμετώπιση του φαινομένου μέσα από δράσεις ενημέρωσης. «Έχουμε πραγματοποιήσει δεκάδες εκδηλώσεις όλα τα προηγούμενα χρόνια που αφορούν το ζήτημα της νεανικής παραβατικότητας. Οι εκδηλώσεις αυτές είχαν και συνεχίζουν να έχουν μεγάλη ανταπόκριση από τους γονείς, γιατί πράγματι πρόκειται για ένα φαινόμενο που τα τελευταία χρόνια φαίνεται να παρουσιάζει μεγαλύτερη ένταση», αναφέρει.
Στη Βουλή το θέμα
Κοινοβουλευτική ερώτηση προς την Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κατέθεσε η ανεξάρτητη βουλευτής Χαλκιδικής Κυριακή Μάλαμα, με αφορμή τον θάνατο της εκπαιδευτικού, η οποία υπηρετούσε στο 3ο Γενικό Λύκειο Θεσσαλονίκης και κατέληξε στις 7 Μαρτίου, έπειτα από αιμορραγικό εγκεφαλικό επεισόδιο.
Με την ερώτηση ζητείται να διευκρινιστεί αν έχουν διαταχθεί όλες οι προβλεπόμενες διοικητικές και υπηρεσιακές ενέργειες για τη διερεύνηση των συνθηκών που σχετίζονται με το περιστατικό και αν είχαν προηγηθεί αναφορές ή άλλα υπηρεσιακά σήματα προς τις αρμόδιες εκπαιδευτικές αρχές.
Κ. Μάλαμα: Να διερευνηθεί άμεσα και σε βάθος το τραγικό περιστατικό του θανάτου της εκπαιδευτικού
Στόχος της κοινοβουλευτικής παρέμβασης, όπως επισημαίνεται, είναι η πλήρης και διαφανής διερεύνηση του περιστατικού, καθώς και η αποσαφήνιση του τρόπου με τον οποίο λειτουργούν οι θεσμικοί μηχανισμοί πρόληψης και διαχείρισης δύσκολων καταστάσεων στο σχολικό περιβάλλον, ώστε να διασφαλίζεται ένα ασφαλές και παιδαγωγικά υγιές σχολείο για όλες και όλους.